Geri Dön

Mindfulness temelli stres azaltma programı'nın (MBSR) menopozal dönemdeki kadınların yaşam kalitesi, yaşam doyumu, uyku kalitesi ve mental iyi oluş düzeyine etkisi: Randomize kontrollü çalışma

The effect of mindfulness-based stress reduction programme (MBSR) on quality of life, life satisfaction, sleep quality and mental well-being of menopausal women: A randomised controlled study

PDF İndir

  1. Tez No: 984565
  2. Yazar: EBRU SOLMAZ
  3. Danışmanlar: PROF. DR. ASLI SİS ÇELİK
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Hemşirelik, Nursing
  6. Anahtar Kelimeler: Bilinçli farkındalık, Menopoz, Pittsburg uyku kalitesi ölçeği, Yaşam doyumu, Yaşam kalitesi, Mindfulness, Menopause, Pittsburg sleep quality index, Life satisfaction, Quality of life
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Atatürk Üniversitesi
  10. Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Doğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Bu çalışma, Mindfulness Temelli Stres Azaltma programının menopoz dönemindeki kadınların yaşam kalitesi, yaşam doyumu, uyku kalitesi ve mental iyi oluş düzeyleri üzerindeki etkisini değerlendirmek amacıyla yapılmıştır. Materyal ve Metot: Ön test-son test kontrol gruplu randomize kontrollü çalışma olarak yürütülen bu araştırma, 28 Şubat–22 Aralık 2025 tarihleri arasında Ağrı Merkez 6 No'lu Aile Sağlığı Merkezi'nde gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın örneklemini, 43 deney ve 41 kontrol grubu olmak üzere toplam 86 menopoz dönemindeki kadın oluşturmuştur. Veri toplama aracı olarak“Katılımcı Tanıtım Formu”,“Utian Yaşam Kalitesi Ölçeği”,“Riverside Yaşam Doyumu Ölçeği”,“Pittsburgh Uyku Kalitesi Ölçeği”ve“Warwick–Edinburgh Mental İyi Oluş Ölçeği”kullanılmıştır. Deney grubuna toplam sekiz hafta boyunca MBSR uygulanmıştır. Bulgular: Deney grubundaki kadınların yaş ortalaması 49.53±2.73 ve menopoz yaş ortalaması 47.42±2.93'tür. Kadınların %76.7'si ilkokul mezunudur ve %51.2'si menopozu olumsuz bir süreç olarak algılamaktadır. Kontrol grubundaki kadınların yaş ortalaması 50.66±3.42 ve menopoz yaş ortalaması 48.39±3.11'dir. Kadınların %75.6'sı ilkokul mezunudur ve %53.7'si menopozu olumsuz bir süreç olarak algılamaktadır. Girişim grubundaki kadınların yaşam kalitesi (ön test: 67.53±7.94, son test: 81.81±4.79, p<0.001), yaşam doyumu (ön test: 23.84±6.13, son test: 29.07±5.01, p<0.001), uyku kalitesi (ön test: 10.07±1.70, son test: 6.30±2.49, p<0.001) ve mental iyi oluş (ön test: 38.93±8.15, son test: 53.14±6.97, p<0.001) düzeylerinde MBSR programının etkisinin istatiksel olarak anlamlı olduğu belirlenmiştir. Herhangi bir girişim uygulanmayan kontrol grubundaki kadınların yaşam kalitesi (ön test: 68.00±9.25, son test: 69.95±7.74, p=0.805), yaşam doyumu (ön test: 23.40±6.32, son test: 24.85±5.08, p=0.638), uyku kalitesi (ön test: 10.54±1.91, son test: 11.27±2.27, p=0.239) ve mental iyi oluş (ön test: 41.24±7.85, son test: 40.41±6.41, p=0.189) düzeylerinde anlamlı değişiklik olmadığı saptanmıştır. Sonuç: MBSR programına katılan kadınlarda uygulama sonrası yaşam kalitesi, yaşam doyumu ve mental iyi oluş düzeylerinde anlamlı artış; uyku bozukluklarında ise anlamlı azalma olduğu bulunmuştur. Bu sonuçlar doğrultusunda, menopoz dönemindeki kadınların yaşam kalitesi, yaşam doyumu, uyku kalitesi ve mental iyi oluş düzeylerini artırmak amacıyla hemşirelik bakımında MBSR programı girişimlerinin uygulanması önerilebilir.

Özet (Çeviri)

Aim: This study was conducted to evaluate the effects of the Mindfulness-Based Stress Reduction (MBSR) program on quality of life, life satisfaction, sleep quality, and mental well-being levels among women in the menopausal period. Material and method: This randomized controlled study with a pretest–posttest control group design was conducted between February 28 and December 22, 2025, at Ağrı Central Family Health Center No. 6. The study sample consisted of a total of 86 women in the menopausal period, including 43 participants in the intervention group and 41 in the control group. Data were collected using the Participant Information Form, the Utian Quality of Life Scale, the Riverside Life Satisfaction Scale, the Pittsburgh Sleep Quality Index, and the Warwick–Edinburgh Mental Well-Being Scale. The Mindfulness-Based Stress Reduction (MBSR) program was administered to the intervention group for a total duration of eight weeks. Results: The mean age of the women in the intervention group was 49.53 ± 2.73 years, and the mean age at menopause was 47.42 ± 2.93 years. Of these women, 76.7% were primary school graduates, and 51.2% perceived menopause as a negative process. The mean age of the women in the control group was 50.66 ± 3.42 years, and the mean age at menopause was 48.39 ± 3.11 years. Of the women in the control group, 75.6% were primary school graduates, and 53.7% perceived menopause as a negative process.In the intervention group, the effect of the MBSR program was found to be statistically significant in terms of quality of life (pre-test: 67.53 ± 7.94, post-test: 81.81 ± 4.79, p < 0.001), life satisfaction (pre-test: 23.84 ± 6.13, post-test: 29.07 ± 5.01, p < 0.001), sleep quality (pre-test: 10.07 ± 1.70, post-test: 6.30 ± 2.49, p < 0.001), and mental well-being (pre-test: 38.93 ± 8.15, post-test: 53.14 ± 6.97, p < 0.001). In the control group, in which no intervention was applied, no statistically significant change was found in quality of life (pre-test: 68.00 ± 9.25, post-test: 69.95 ± 7.74, p = 0.805), life satisfaction (pre-test: 23.40 ± 6.32, post-test: 24.85 ± 5.08, p = 0.638), sleep quality (pre-test: 10.54 ± 1.91, post-test: 11.27 ± 2.27, p = 0.239), or mental well-being (pre-test: 41.24 ± 7.85, post-test: 40.41 ± 6.41, p = 0.189). Conclusion: It was found that women who participated in the MBSR program showed a significant increase in quality of life, life satisfaction, and mental well-being levels after the intervention, along with a significant decrease in sleep disturbances. In line with these results, the implementation of MBSR program interventions in nursing care may be recommended in order to improve the quality of life, life satisfaction, sleep quality, and mental well-being of women during the menopausal period.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    631905

    Mindfulness Temelli Stres Azaltma (MBSR) Programı'nın bilişsel ve duygusal süreçlere etkisi: Bilinçli farkındalık, duygulanım ve algılanan stres değişimi

    Effects of Mindfulness Based Stress Reduction (MBSR) program on cognitive and emotional process: Changes in mindfulness, affect and percieved stress

    BENGÜ ÖZDEMİR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    PsikolojiUfuk Üniversitesi

    Psikoloji Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ MELTEM ANAFARTA ŞENDAĞ

  2. Tez No

    747053

    Improving employee coping capabilities amid pandemic-induced remote working conditions via the application of MBSR (mindfulness-based stress reduction) training

    MBSR (Mindfulness temelli stres azaltma) eğitimi uygulaması yoluyla pandemi kaynaklı uzaktan çalışma koşullarında çalışanların baş etme yeteneklerini geliştirmek

    İHSAN YELKENCİOĞLU

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2022

    İşletmeIşık Üniversitesi

    İşletme Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET HAKAN YÜKSEL

  3. Tez No

    859303

    8 haftalık modifiye edilmiş öz-şefkatli bilinçli farkındalık pratiklerinin yetişkin bireylerde bilinçli farkındalık, duygu düzenleme ve yeme tutumu üzerindeki etkisinin araştırılması

    Investigation of the effect of 8-week modified self-compassionate mindfulness practices on conscious awareness, emotion regulation and eating attitudes in adult individuals

    İREM MELİS TETİK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Psikolojiİstanbul Nişantaşı Üniversitesi

    Psikoloji Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ MÜNE AKTAY

  4. Tez No

    1016001

    Üniversite öğrencilerinde bilinçli farkındalık (mindfulness) temelli stres azaltma programının akıllı telefon bağımlılığı, stres ve yaşam kalitesi üzerine etkisi: Randomize kontrollü çalışma

    The effect of a mindfulness-based stress reduction program on smartphone addiction, stress, and quality of life in university students: A randomized controlled study

    LEYLA SEZGİN

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    HemşirelikHasan Kalyoncu Üniversitesi

    Hemşirelik Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ SEZER AVCI

  5. Tez No

    926423

    Gebelerde bilinçli farkındalık (mindfulness) temelli stres azaltma programının depresyon, psikolojik iyi oluş ve prenatal bağlanmaya etkisi

    The effect of mindfulness-based stress reduction program on depression, psychological well-being, and prenatal attachment in pregnant women

    EBRU SAĞIROĞLU

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    EbelikSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Ebelik Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. YASEMİN AYDIN KARTAL

Geri Dön