Japon boro tekstil teknikleriyle geri kazanım ve ileri dönüşüm uygulamaları
Recycling and advanced upcycling applications using japanese boro textile
- Tez No: 985462
- Danışmanlar: PROF. LEYLA ÖĞÜT
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Güzel Sanatlar, Fine Arts
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Dokuz Eylül Üniversitesi
- Enstitü: Güzel Sanatlar Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tekstil ve Moda Tasarımı Ana Sanat Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tezin amacı; Japonya'nın kültürel bir olgusu olan“Boro”yu, köken hikâyeleri, gelişimi, günümüz sürdürülebilirlik tasarım anlayışı ve ileri dönüşüm açısından incelemek ve günümüz tekstil sanatındaki yerini ortaya koymaktır. Boro, yoğun bir şekilde onarılmış ve yamanmış Japon tekstillerini ifade etmektedir. Boro'nun tarihi, Edo döneminin sonlarına kadar uzanmaktadır (1603–1868): Tokugawa Şogunluğu, yaklaşık 1649'da atık yönetim sistemini iyileştirmeye başlamış ve bu da şehirden kırsala doğru terkedilen kaynakların akışına yol açmıştır. Meiji Restorasyonu ile birlikte Japonya, güçlü ekonomik büyüme, sanatsal yenilikler, teknik atılımlar ve siyasi modernleşme sayesinde toplumsal refah yaşamıştır. Çoğu Japon artık giysilerini onarmak zorunda kalmamış ve bu nedenle Boro giderek daha az gerekli hale gelmiş, hatta bazı insanlar için, yoksullukla ilgili bir aile geçmişinin kanıtı olduğu için utanç verici bir nesne haline dönüşmüştür (Austin, 2019: s.70). Japonya'da Boro tekstillerine olan bu küçümseme, 20. yüzyılın sonlarına kadar devam etmiştir. Bu dönemde Japon koleksiyoncuları, Boro'nun anlamını ve değerini, hem“Japon estetiğini”yansıtan koleksiyonluk antikalar hem de halk kültürünün tarihini kaydeden etnografik nesneler olarak yeniden yapılandırmışlardır. Bu çalışmanın amacı; Japonya'nın kültürel bir olgusu olarak Boro'nun itibarındaki iniş çıkışları incelerken sürecin; gereklilikten doğan mütevazı bir tekstilden, sanat ve tasarım alanlarındaki çağdaş yaratıcı uygulayıcılara ilham veren bir sanatsal sembole dönüşmesini ortaya koymaya çalışmakta; Boro'nun sürdürülebilirlik ve ileri dönüşüm alanına büyük ölçüde katkı sağlayan sosyal ve kültürel özelliklerine değinmektedir. Araştırma süresince geçmişten günümüze yapılmış olan Boro Tekstilleri incelenerek, kullanılan dikiş teknikleri deneyimlenmiştir. Bu teknik kullanılarak yapılan çalışmalar, düzenli ve devamlılığı olan sistematik bir işleyişi zorunlu kılmaktadır. Herbir kumaş parçasının birleştirilecek kumaş ile uyumu, seçilen dikiş tekniği, özellikle yaka, etek ucu gibi her alana ait dikişin uygulanması gibi işlemler, yapılan tasarımın Boro kimliği kazanması için önem arz etmektedir. Tek tek birleştirilen parçalardan oluşan bütüne bakıldığında, şaşırtıcı bir uyum ile uyumsuzluğun güzelliği Boro'nun ne kadar naif bir öğreti oduğunu kanıtlar niteliktedir. Boro aynı zamanda dugusal anlamda da uygulayıcıyı eğitmektedir. Kişiye sabırlı olmanın, sakin kalabilmenin, cesur ve kararlı olmanın önemini kavratarak ve çevreye duyarlı olmasını destekleyerek ruhsal şifa sürecine de yardımcı olmaktadır. Sabrın ve çalışmanın sonucunda tüketmeden kazanılan yeniliğin huzuru kişiyi yeni çalışmalara yöneltmektedir. Boro ile eski, yıpranmış ve önemini yitirmiş tekstiller için geleneksel bir dokunuşla yepyeni çağdaş özgün tasarımlara dönüşüm sağlanmaktadır. Boro tekstil tekniklerini ve geçmişten günümüze kadar yapılan uygulamalarını inceleyen bu çalışma; sürdürülebilirlik olgusunun gittikçe önem kazandığı günümüzde "Boro tekstilleri ile tekstil tasarımında yeni yorumları yaklamak mümkün mü? Mevcut kumaş atıklarına Boro tekstil teknikleri ile estetik bir değer kazandırılabilir mi? sorularını gündeme getirmiştir. Çalışmanın hipotezlerini oluşturan bu sorular doğrultusunda, geleneksel Boro tekstilleri, tasarım özellikleri ve felsefeleri açısından incelenmiştir. Öncelikle ulusal ve uluslararası literatür taranmış, yapılan original ve güncel yorumlar incelenmiştir. Araştırma sonucunda bu tekstillerin oluşumundaki felsefe ve kullanılan dikiş teknikleri saptanmıştır. Tespit edilen dikiş teknikleri tasarım süreci öncesinde deneysel çalışmalar şeklinde örnek olarak çalışılmıştır. Bu deneysel çalışmalar tasarımların oluşturulmasına kaynaklık etmiş ve uygulamalarda; nerede, nasıl, hangi, dikiş tekniklerinin kullanılacağı konularında yardımcı olmuştur. Uygulamalarla birlikte Boro tekniğinin uzun zaman ve yoğun emek gerektirdiği ancak; sabır ve ustalıkla hem bir estetik değer yaratılabileceği hem de ruhsal şifalanma sağlayabileceği saptanmıştır. İhtiyaçtan doğan bu tekstiller, günümüz tekstil tasarımı ve sanatında yeniden canlandırılarak hak ettiği değeri bulmaya devam edeceği düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to examine“ Boro ”a cultural phenomenon of Japan in terms of its origins, development, and significance within contemporary sustainable design and upcycling practices, and to reveal its position in today's textile art. Boro refers to Japanese textiles that have been extensively repaired and patched. The history of Boro dates back to the late Edo period (1603–1868), when the Tokugawa Shogunate began improving waste management systems around 1649, leading to the flow of discarded resources from urban to rural areas. With the Meiji Restoration, Japan experienced strong economic growth, artistic innovation, technical advancement, and political modernization, which enhanced social welfare. Consequently, most Japanese people no longer needed to repair their garments, and Boro gradually became unnecessary eventually even regarded by some as a source of shame, as it symbolized a family history of poverty (Austin, 2019: p.70). This perception persisted until the late twentieth century, when Japanese collectors redefined the meaning and value of Boro as collectible antiques that embodied“Japanese aesthetics”and as ethnographic objects documenting folk culture. The study aims to trace the fluctuations in Boro's cultural reputation, demonstrating its transformation from a modest, necessity-driven textile into an artistic symbol that inspires contemporary creative practitioners in art and design. It also highlights Boro's social and cultural characteristics that significantly contribute to the fields of sustainability and upcycling. Throughout the research process, Boro textiles produced from past to present were examined, and the stitching techniques used were practiced experimentally. Working with these techniques requires a systematic process of precision and continuity. The harmony between fabric pieces, the choice of stitching method, and the meticulous application to areas such as collars and hems are essential for a design to embody Boro's identity. When viewed as a whole composed of individually joined fragments, Boro reveals the beauty of harmony within imperfection—proving how delicate and profound this practice is. Emotionally, Boro also nurtures the practitioner, fostering patience, calmness, courage, and determination while promoting environmental awareness and contributing to a sense of spiritual healing. The serenity gained through creation without consumption encourages continued exploration and innovation. Through Boro, worn and devalued textiles are transformed into entirely new and original contemporary designs with a traditional touch. By examining traditional Boro textile techniques and their historical and modern applications, this study raises questions that formits central hypotheses: Can new interpretations in textile design be achieved through Boro techniques? Can existing fabric waste be endowed with aesthetic value through Boro practices? To address these questions, traditional Boro textiles were analyzed in terms of their design characteristics and philosophy. Both national and international literature were reviewed, and original as well as contemporary interpretations were evaluated. The research identified the underlying philosophy and sewing techniques that shaped these textiles. These techniques were explored through preliminary experimental studies, which guided the design process and informed decisions about where, how, and which techniques to apply. The practical studies revealed that while the Boro technique requires time and intensive labor, it enables the creation of aesthetic value and facilitates emotional healing through patience and craftsmanship. Emerging from necessity, these textiles are now being revived within contemporary textile design and art, and are expected to continue gaining the recognition they deserve.
Benzer Tezler
- Kosova's architecture in frame of socialist modernization: Boro-Ramiz sport, culture and trade complex by dom architectural office
Sosyalist modernizm çerçevesinde Kosova mimarisi: Boro-ramız spor, kültür ve ticaret merkezi, dom mimarlık ofisi
SARA SYLEJMANİ
Yüksek Lisans
İngilizce
2019
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET MURAT GÜL
- The effect of representative metal halides on synthesis of hexagonal boron nitride
Temsilci metal halojenürlerinin hekzagonal bor nitrür sentezi üzerine etkisi
GÖKHAN UZUN
Yüksek Lisans
İngilizce
2017
KimyaAbant İzzet Baysal ÜniversitesiAnorganik Kimya Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ERHAN BUDAK
- Computational screening of dual cation ammine metal borohydrides
Çift katyonlu amin metal bor hidrürlerin hesaplamalı taraması
YUSUF KIŞLAK
Yüksek Lisans
İngilizce
2015
Fizik ve Fizik Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiHesaplamalı Bilim ve Mühendislik Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. ADEM TEKİN
