Bilinçli farkındalık temelli uygulamaların akademik güdülenme ve akademik öz-yeterlik üzerine etkisi
The effect of mindfulness-based practices on academic motivation and academic self-efficacy
- Tez No: 987506
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ NURULLAH ÇELİK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Spor, Psikoloji, Eğitim ve Öğretim, Sports, Psychology, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Akademik Güdülenme, Akademik Öz yeterlik, Bilinçli Farkındalık, Academic Motivation, Academic Self-Efficacy, Mindfulness
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Araştırmanın amacı, bilinçli farkındalık temelli uygulamaların beden eğitimi ve spor öğretmeni adaylarının akademik güdülenme ve akademik öz-yeterlik düzeyleri üzerindeki etkilerini incelemektir. Bu doğrultuda araştırma, ön test–son test kontrol gruplu deneysel desen kapsamında yürütülmüştür. Çalışma grubu, Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği Bölümü 1. sınıfta öğrenim görmekte olan 30 üniversite öğrencisinden oluşmaktadır. Katılımcılar deney (n=15) ve kontrol (n=15) olmak üzere iki gruba ayrılmıştır. Deney grubuna sekiz hafta süresince bilinçli farkındalık temelli uygulamalar planlı biçimde uygulanırken, kontrol grubuna herhangi bir uygulama yapılmamıştır. Uygulama sürecinin başlangıcında ve sonunda her iki gruba ön test ve son test ölçümleri yapılmıştır. Veri toplama sürecinde; katılımcıların akademik güdülenme düzeylerini belirlemek amacıyla Vallerand ve diğerleri (1992) tarafından geliştirilen ve Türkçeye Karagüven Ünal (2012) tarafından uyarlanan Akademik Motivasyon Ölçeği (AMÖ), akademik öz-yeterlik düzeylerini ölçmek amacıyla Owen ve Froman (1988) tarafından geliştirilen ve Türkçeye uyarlama, geçerlik ve güvenirlik çalışması Ekici (2012) tarafından yapılan Akademik Öz-Yeterlik Ölçeği (AÖYÖ) kullanılmıştır. Deney ve kontrol gruplarına ait ön test ve son test puanları karşılaştırılmış ve gruplar arası değişimlerinin zamana göre farklılık gösterip göstermediğini incelemek amacıyla Tekrarlayan Ölçümlerde Varyans Analizi (Repeated Measures ANOVA) uygulanmıştır. Elde edilen bulgular, içsel motivasyonun alt boyutları olan bilmeye, başarıya ve uyarım yaşamaya yönelik motivasyonda deney ve kontrol grupları arasında anlamlı bir farklılık bulunmadığını göstermektedir. Dışsal motivasyon alt boyutlarında ise, içe yansıyan dışsal motivasyonda herhangi bir etki saptanmazken; belirlenmiş dışsal motivasyon ve dışsal düzenleme boyutlarında gruplar arasında anlamlı farklılıklar ortaya çıkmıştır. Motivasyonsuzluk boyutunda, deney grubunda azalma gözlenmiştir. Akademik öz-yeterliğin sosyal, bilişsel ve teknik alt boyutlarına ilişkin sonuçlar incelendiğinde ise anlamlı bir etki elde edilmemiştir. Sonuç olarak, bilinçli farkındalık temelli müdahalenin içsel motivasyon ve öz-yeterlik üzerinde anlamlı bir değişim yaratmadığı, dışsal motivasyon üzerinde ise sınırlı düzeyde etkili olduğu; buna karşın mevcut motivasyon düzeylerinin korunmasına katkı sunduğu ve motivasyonsuzluk durumunu azaltmada belirgin bir iyileşme sağladığı görülmüştür. Bu bulgular doğrultusunda, programın içerik yoğunluğu ile oturum sürelerinin yeniden düzenlenerek eğitim sürecine entegre edilmesinin yararlı olabileceği düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study was to examine the effects of mindfulness-based interventions on the academic motivation and academic self-efficacy levels of physical education and sports teacher candidates. Accordingly, the study was conducted using a pretest–posttest control group experimental design. The study group consisted of 30 first-year university students enrolled in the Department of Physical Education and Sports Teaching at Sakarya University of Applied Sciences, Faculty of Sport Sciences. Participants were divided into two groups: experimental (n = 15) and control (n = 15). Mindfulness-based interventions were systematically implemented with the experimental group over an eight-week period, while no intervention was applied to the control group. Pretest and posttest measurements were conducted for both groups at the beginning and end of the intervention period. During the data collection process, the Academic Motivation Scale (AMS), developed by Vallerand et al. (1992) and adapted into Turkish by Karagüven Ünal (2012), was used to determine the participants' academic motivation levels. To assess academic self-efficacy levels, the Academic Self-Efficacy Scale (ASES), developed by Owen and Froman (1988) and adapted, validated, and tested for reliability in Turkish by Ekici (2012), was administered. Pre-test and post-test scores of the experimental and control groups were compared, and a Repeated Measures Analysis of Variance (Repeated Measures ANOVA) was conducted to examine whether the changes between groups differed over time. The findings indicated that, for the sub-dimensions of intrinsic motivation, namely motivation to know, motivation to accomplish, and motivation to experience stimulation, there were no significant differences between the experimental and control groups. In the sub-dimensions of extrinsic motivation, no effect was detected in introjected regulation; however, significant differences emerged between the groups in identified regulation and external regulation. In the amotivation dimension, a decrease was observed in the experimental group. Regarding the social, cognitive, and technical sub-dimensions of academic self-efficacy, no significant effects were found. In conclusion, the mindfulness-based intervention did not produce a significant change in intrinsic motivation or self-efficacy, while it demonstrated a limited effect on extrinsic motivation; nevertheless, it contributed to maintaining existing motivation levels and led to a notable reduction in amotivation. Based on these findings, it is considered that restructuring the program in terms of content intensity and session duration and integrating it into the educational process may be beneficial.
Benzer Tezler
- The effect of mindfulness-based practices on fostering the academic resilience of efl learners in high- and low- academic achievement contexts
Bilinçli farkındalık temelli uygulamaların yüksek ve düşük akademik başarı bağlamlarında İngilizce öğrenenlerin akademik yılmazlıklarını geliştirmeye etkisi
RAZİYE ŞENGÜL
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Eğitim ve ÖğretimSüleyman Demirel ÜniversitesiYabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NİHAN ERDEMİR
- A historical evaluation of artificial intelligence with focus on algorithms generating creative artwork
Yapay zeka üzerine yaratıcı yapıt üreten algoritmalar odaklı tarihsel bir değerlendirme
İLKEM AHU ŞAHİN
Doktora
İngilizce
2026
Bilim ve Teknolojiİstanbul Teknik ÜniversitesiBilim ve Teknoloji Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYTEKİN ÇÖKELEZ
- Özel gereksinimli çocukların eğitiminde baba katılımı: Zorluklar fırsatlar ve öneriler
Fathers' participation in the education of students with special needs: Challenges, opportunities and recommendations
HATİCE TUNÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimMardin Artuklu ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HALİS SAKIZ
- Local community's perception of the impacts of tourism development in rural areas–a case study in Zanzibar
Kırsal bölgelerde turizmin gelişiminin etkilerine ilişkin yerel halkın algısı-Zanzıbar örneği
HAMED ABDALLA ABDALLA
Doktora
İngilizce
2025
TurizmEskişehir Osmangazi ÜniversitesiTurizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YAŞAR SARI
DOÇ. DR. DAVUT UYSAL
- Hayat bilgisi dersinde öz-kontrol becerileri temelli oyun etkinliklerinin ilkokul 3. sınıf öğrencilerinin öz-kontrol ve öz-farkındalık becerilerine etkisinin incelenmesi
The effects of self-control based play training modules on self-control and self-awareness of children in life sciences course
ELİF NUR DEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimMarmara ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜLÇİN GÜVEN
ÖĞR. GÖR. SAİME ÇAĞLAK SARI