Sistemik sklerozisli kadınlarda cinsel işlev bozukluğunun klinik, psikolojik ve vajinal ultrason bulguları ile ilişkisi
The relationship between sexual dysfunction and clinical, psychological and vaginal ultrasonographic findings in woman with systemic sclerosis
- Tez No: 988522
- Danışmanlar: DOÇ. DR. DUYGU TEMİZ KARADAĞ
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: İç Hastalıkları, Romatoloji, Internal diseases, Rheumatology
- Anahtar Kelimeler: Cinsel işlev bozuklukları-psikolojik, Sistemik skleroz, Sexual dysfunctions-psychological
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kocaeli Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Sistemik sklerozlu kadınlarda cinsel işlev bozukluğu ve fertilitenin değerlendirilmesi önemli bir sağlık sorunudur ve bu durum kadınların benlik saygısını, iyilik hâlini ve yaşam kalitesini olumsuz etkilemektedir. SSk'nın cinsel işlevi hangi mekanizmalarla bozduğu henüz tam olarak bilinmemektedir. Bu konudaki araştırmalar bugüne kadar çoğunlukla hastalığın psiko-sosyal yönlerine odaklanmıştır. Hastalığın cinsel organlar üzerindeki etkisine ilişkin kanıtlar ise sınırlıdır. Bu çalışmada, sistemik sklerozlu kadınlarda cinsel işlev bozukluğunun sıklığı ile bu durumun psiko-sosyal ve organik-anatomik komponentler ile arasındaki ilişkiyi araştırdık. Yöntem: Çalışmaya 2013 ACR/EULAR SSk sınıflama kriterlerini karşılayan 62 kadın hasta ve 50 kontrol alındı. Tüm grubun vajen duvar kalınlığı, mukoza kalınlığı ve vajen uzunluğu vajinal ultrasonla ölçüldü. Cinsel İşlev İndeksi (FSFI), Kısa Form-36 (SF-36), Beck depresyon ölçeği ve Sağlık Değerlendirme Anketi (HAQ) uygulandı. SSk hastalarına ayrıca sHAQ anketinin 5 visuel analog ölçeği (VAS) olan Raynaud-VAS, dijital ülser VAS, genel sağlık-VAS, solunum-VAS ve gastrointestinal-VAS uygulandı. Bulgular: Çalışmaya alınan SSk'lu kadın hastalar ve sağlıklı kontroller arasında yaş (50,8±8,4 vs. 48,7±7,7 yıl, p=0,166) ve medeni durum açısından fark saptanmadı. SSk grubunda eğitim düzeyi anlamlı olarak daha düşüktü (%35,5 vs. %64, p=0,004). Vajinal ultrason ölçümlerinde, SSk grubunda ortalama vajen duvar kalınlığı (3,41±1,12 mm vs. 3,73±0,85 mm, p=0,022), proksimal (3,46±1,12 vs. 3,75±0,99 mm, p=0,035), orta (3,31±1,26 vs. 3,63±0,97 mm, p=0,032) ve distal vajen duvar kalınlığı (3,46±1,33 vs. 3,83±0,93 mm, p=0,032) ile vajen mukoza kalınlığı (1,60±0,59 vs. 1,86±0,61 mm, p=0,018) anlamlı olarak daha inceydi. Kadın Cinsel İşlev İndeksi (FSFI) toplam skoru SSk'lu kadınlarda kontrollerden belirgin olarak düşüktü (17,28±9,87 vs. 22,69±9,03, p=0,001). Bunun yanında alt boyutlarda cinsel istek (2,45±1,22 vs. 3,0±1,0, p=0,016), uyarılma (2,54±1,57 vs. 3,5±1,67, p=0,002), lubrikasyon (3,09±2,13 vs. 4,2±1,92, p=0,006), orgazm (2,99±1,82 vs. 3,53±1,61, p=0,004) ve memnuniyet (3,10±2,02 vs. 4,12±1,76, p=0,006) daha düşüktü. Ağrı/rahatsızlık alt boyutunda anlamlı fark izlenmedi (p=0,52). SSk grubunda Beck depresyon skoru daha yüksekti (15,19±8,63 vs. 9,58±7,58, p<0,001), SF-36 fiziksel fonksiyon (62,58±23,29 vs. 81,7±16,74, p<0,001) ve emosyonel rol (45,69±46,86 vs. 75,98±36,96, p<0,001) gibi birçok yaşam kalitesi alt boyutu belirgin olarak daha düşüktü. Korelasyon analizinde vajen duvar ve mukoza kalınlığı ile FSFI toplam ve alt boyut skorları arasında pozitif korelasyonlar saptandı. Özellikle ortalama vajen duvar kalınlığı ve distal vajen duvar kalınlığının FSFI toplam ve alt boyut skorları ile ilişkili olduğu saptandı (ör. distal vajen duvar kalınlığı ile FSFI toplam skor: r=0,475, p<0,001). Sonuç: Çalışmamızın sonuçları, cinsel işlev bozukluğunun SSk'lı kadınlarda sağlıklı kontrollerden daha yüksek olduğunu, bu durumun yalnızca psiko-sosyal değil yapısal değişikliklerle ilişkisini göstermektedir. Çalışmamız vajinal ultrason ile vajen duvar ve mukoza kalınlığı ölçümlerinin SSk'lı kadınlarda cinsel işlev bozukluğu ile arasındaki ilişkinin ilk kez değerlendirildiği bir araştırmadır. Bulgular, vajinal dokuda incelmenin cinsel işlev bozukluğu ile ilişkili olduğunu ve bu yöntemin SSk'da cinsel sağlığın objektif olarak değerlendirilmesinde yeni bir araç olabileceğini göstermektedir.
Özet (Çeviri)
Objective: Evaluating sexual dysfunction and fertility in women with systemic sclerosis is an important health issue, as these conditions negatively affect women's self-esteem, well- being, and overall quality of life. The mechanisms by which systemic sclerosis impairs sexual function are not yet fully understood. Research to date has predominantly focused on the psychosocial aspects of the disease, while evidence regarding its direct effects on the genital organs remains limited. In this study, we investigated the prevalence of sexual dysfunction in women with systemic sclerosis and examined its relationship with psychosocial as well as organic–anatomical components. Methods: Sixty-two female patients fulfilling the 2013 ACR/EULAR classification criteria for systemic sclerosis and fifty healthy controls were included. Vaginal wall thickness, mucosal thickness, and vaginal length were measured by transvaginal ultrasonography in all participants. Sexual function was assessed using the Female Sexual Function Index (FSFI), quality of life by the Short Form-36 (SF-36), depression by the Beck Depression Inventory, and functional status by the Health Assessment Questionnaire (HAQ). In addition, SSc patients completed the Scleroderma Health Assessment Questionnaire (sHAQ) including five visual analog scales (VAS): Raynaud-VAS, digital ulcer-VAS, general health-VAS, respiratory-VAS, and gastrointestinal-VAS. Results: No significant differences were found between patients and controls regarding age (50.8 ± 8.4 vs. 48.7 ± 7.7 years, p = 0.166) or marital status. Educational level was significantly lower in the SSc group (35.5% vs. 64%, p = 0.004). In the SSc group, mean vaginal wall thickness (3.41 ± 1.12 mm vs. 3.73 ± 0.85 mm, p = 0.022), as well as proximal (p = 0.035), middle (p = 0.032), and distal (p = 0.032) segments, were significantly thinner compared with controls. Vaginal mucosal thickness was also reduced (1.60 ± 0.59 mm vs. 1.86 ± 0.61 mm, p = 0.018). No significant difference was found in vaginal length. The total FSFI score was significantly lower in the SSc group (17.28 ± 9.87 vs. 22.69 ± 9.03, p = 0.001). Subdomain scores for desire (p = 0.016), arousal (p = 0.002), lubrication (p = 0.006), orgasm (p = 0.004), and satisfaction (p = 0.006) were all significantly lower, while the pain/discomfort domain showed no difference (p = 0.52). Beck Depression Inventory scores were higher in the SSc group (15.19 ± 8.63 vs. 9.58 ± 7.58, p < 0.001). SF-36 subdomains such as physical functioning (62.58 ± 23.29 vs. 81.7 ± 16.74, p < 0.001) and emotional role (45.69 ± 46.86 vs. 75.98 ± 36.96, p < 0.001) were significantly lower in SSc patients. Correlation analysis revealed positive correlations between vaginal wall/mucosal thickness and total as well as subscale FSFI scores, particularly between mean and distal vaginal wall thickness and FSFI total scores (e.g., distal wall thickness vs. FSFI total: r = 0.475, p < 0.001). Conclusion: The results of our study demonstrate that sexual dysfunction is more prevalent in women with systemic sclerosis than in healthy controls, indicating that this impairment is associated not only with psychosocial factors but also with structural alterations. Our study is the first to evaluate the relationship between vaginal wall and mucosal thickness measured by vaginal ultrasonography and sexual dysfunction in women with systemic sclerosis. The findings suggest that tissue thinning in the vaginal compartment is associated with impaired sexual function and that this method may serve as a novel objective tool for assessing sexual health in systemic sclerosis.
Benzer Tezler
- Vulvar karsinomlarda ve vulva'nın premalign lezyonlarında CD44 ekspresyonu'nun klinikopatolojik parametrelerle korelasyonu ve prognoza etkisi
Correlation of CD44 expression with clinicopathological parameters in vulvar carcinomas and vulvar premalign lesions
YAKUP YALÇIN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2012
Kadın Hastalıkları ve Doğumİzmir Katip Çelebi ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
UZMAN SELDA UYSAL
- Sistemik sklerozisli hastalarda uyku bozuklukları
Sleep disorders in patients with systemic sclerosis
RENGİNAR MUTLUCAN ERASLAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2015
Göğüs HastalıklarıTrakya ÜniversitesiGöğüs Cerrahisi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EBRU ÇAKIR EDİS
- Sistemik sklerozisli hastalarda anti – RNA polimeraz III antikoru ve klinik ile ilişkisi
Anti-RNA polymerase III antibodies in patients with systemic sclerosis and relation with clinical features
MÜÇTEBA ENES YAYLA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2015
RomatolojiAnkara Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NURŞEN DÜZGÜN
- Sistemik sklerozisli hastalarda kardiyak aritmi ve ileti bozuklukları
Cardiac arrhytimias and conduction disorders in systemic sclerosis
ASLIHAN AVANOĞLU GÜLER
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2017
RomatolojiAnkara Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TAHSİN MURAT TURGAY
- Sistemik sklerozisli hastalarda gözetimli egzersiz programı ile ev egzersiz programının etkilerinin karşılaştırılması
Comparison of the effects of the supervised exercise program and home exercise program in patients with systemic sclerosis
HAZAL YAKUT
Doktora
Türkçe
2021
Fizyoterapi ve RehabilitasyonDokuz Eylül ÜniversitesiFizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEVGİ ÖZALEVLİ