II. Meşrutiyet döneminde öncü kadınlar ve kadın yazarlar
Pioneering women and women writers in the Second Constitutional era
- Tez No: 988695
- Danışmanlar: PROF. DR. MEHMET ALİ KARAMAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Tarih, Türk İnkılap Tarihi, History, History of Turkish Revolution
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Yakınçağ Tarihi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Osmanlı Devleti'nde matbaanın gelişimi, basın hayatı ve özellikle kadın yazarların toplumsal ve kültürel alandaki etkilerini incelemeyi amaçlamaktadır. Basın kavramı, başlangıçta gazete ve dergi gibi belirli aralıklarda yayımlanan eserler için kullanılmış, Arapça“matbuat”terimi ile eş anlam taşımaktadır. Matbaanın Osmanlı coğrafyasına gelişi, XV. yüzyılın sonlarında İspanya'dan göç eden Yahudiler aracılığıyla gerçekleşmiş ve İstanbul'da David ve Samuel ben Nahmias kardeşler tarafından İbrani harfleriyle ilk basımlar yapılmıştır. XVIII. yüzyılda İbrahim Mütefferika'nın öncülüğünde kurulan Türk matbaası ise Osmanlı entelektüel dünyasında bilgiye erişimi artırarak modernleşme hareketlerinin temelini oluşturmuştur. XIX. yüzyılda, özellikle Tanzimat ve II. Meşrutiyet dönemlerinde Osmanlı basını hızlı bir gelişim göstermiş, gazeteler ve dergiler toplumsal ve kültürel meseleleri ele alarak kamuoyunu etkilemiştir. Bu süreçte kadın yazarlar, gazeteler ve hanımlara mahsus dergiler aracılığıyla toplumsal tartışmalara katılmış, eğitim, aile, hak ve gündelik yaşam gibi konuları kamuoyuna taşımıştır. Askeri matbuatın da katkısıyla kadınların yazınsal görünürlüğü artmış ve erkek egemen alanlarda varlık göstermeleri mümkün olmuştur. Çalışma, Osmanlı basınında kadınların var olma çabalarını, toplumsal ve siyasi koşullar bağlamında ele almakta; kadınların hürriyet ve vatan mücadelesindeki duruşlarını incelemektedir. Araştırmada ayrıca, dönemin önde gelen kadın yazarları ve eserleri örneklenmiş, yüksek lisans ve doktora tezleri üzerinden Osmanlı kadın basınında eğitim, modernleşme ve toplumsal rollerin nasıl tartışıldığı ortaya konulmuştur. Böylece çalışma, Osmanlı basını ve kadın yazarlığın tarihsel gelişimi ile toplumsal dönüşüm ilişkisini sistematik biçimde ortaya koymayı hedeflemektedir.ldurulacaktır
Özet (Çeviri)
This study examines the development of printing, the press, and particularly the impact of women writers on social and cultural life in the Ottoman Empire. Initially, the concept of the press referred to periodical publications such as newspapers and magazines and corresponds to the Arabic term“matbuat.”Printing was introduced to the Ottoman lands in the late 15th century by Jews migrating from Spain, with David and Samuel ben Nahmias establishing the first Hebrew printing press in Istanbul. In the 18th century, the establishment of the first Turkish press by İbrahim Mütefferika significantly increased access to knowledge, laying the groundwork for modernization movements. During the 19th century, especially in the Tanzimat and Second Constitutional Periods, the Ottoman press developed rapidly. Newspapers and magazines addressed not only political but also social and cultural issues, shaping public opinion. Women writers gained visibility through newspapers and women-specific magazines, contributing to public debates on education, family life, rights, and everyday experiences. The inclusion of women in military publications further challenged male-dominated spaces, enabling them to participate in intellectual and societal discussions. The study focuses on the efforts of women to establish a presence in the Ottoman press and their stance in the context of social and political conditions, including their roles in the struggle for freedom and national causes. By examining prominent female writers and their works through master's and doctoral theses, the research highlights how education, modernization, and social roles were discussed in women's publications. Consequently, this study aims to systematically demonstrate the historical development of the Ottoman press, the visibility of women writers, and their contribution to social transformationdurulacaktır
Benzer Tezler
- Emine Semiye hayatı, fikir dünyası, sanatı, eserleri
Life, thoughts, art and works of Emine Semiye
ŞAHİKA KARACA
Doktora
Türkçe
2010
Türk Dili ve EdebiyatıErciyes ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HÜLYA ARGUNŞAH
- Tanzimat'tan Cumhuriyet'e kadın haklarını savunan 15 kadın
15 woman fighting for women rights from the Tanzimat to the Republic
KEZBAN BERKTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Tarihİstanbul Topkapı ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET METİN HÜLAGÜ
- Şükûfezâr dergisi (çeviriyazı-tematik inceleme-sözlük-indeks-metin)
Şükûfezâr magazine (translation-thematic review-dictionary-index-text)
FATMA ÇOLAK ASAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Türk Dili ve EdebiyatıSakarya ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YILMAZ DAŞCIOĞLU
- State and civil society relation in Türkiye: The case of women csos
Türkiye'de Devlet ve sivil toplum ilişkisi: Kadın örgütleri örneği
TUNA YÜCEL
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
SosyolojiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiSosyal Politika Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYÇA ERGUN ÖZBOLAT
- İran fotoğraf tarihinin ilk 100 yılı ve öncü ustaları
Başlık çevirisi yok
SAHAR HABİBİ REZAEİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
Sahne ve Görüntü SanatlarıMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiFotoğraf Ana Sanat Dalı
DOÇ. DR. OZAN BİLGİSEREN