Gebelikte kilo alımı ile bebek doğum tartısı arasındaki ilişki
The relationship between gestational weight gain and birthweight
- Tez No: 988932
- Danışmanlar: PROF. DR. BERRİN TELATAR
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: doğum ağırlığı, beden kitle indeksi, gebelik, maternal-fetal ilişkiler, doğum, birth weight, body mass index, pregnancy, maternal-fetal relationships, birth
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: İstanbul Fatih Sultan Mehmet Eğitim Araştırma Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmanın temel amacı, gebelik kilo alımının bebek doğum tartısı ile ilişkisini incelemektir. Bunun yanında bebek doğum tartısına etki eden sosyodemografik, obstetrik, gebelikle ilişkili faktörler de incelenecektir. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız İstanbul Pendik 9 Nolu Aile Sağlığı Merkezinde 15.01.2016-15.03.2025 tarihleri arasında ilk trimesterden itibaren takipleri yapılan kayıtlı 1258 gebe ile tanımlayıcı kesitsel tipte bir çalışma olarak yürütülmüştür. Gebelerin bilgileri Aile Hekimliği Bilgi Sisteminden (Hızır AHBS) geriye dönük taranmış ve hazırlanan bilgi formu her gebe için doldurulmuştur. 262 gebe dahil olma kriterlerini karşılamadığından çalışma dışı bırakılmıştır. Çalışmaya dönemde 996 gebe dahil edilmiştir. Bilgi formu sosyodemografik, obstetrik, gebelik ve postpartum bilgileri içermektedir. Birden fazla gebelik takibi olanların yalnızca son gebelikleri çalışmaya dahil edilmiştir. Gestasyonel ağırlık artışı doğum öncesi son izlemindeki (37-40 hf) vücut ağırlığı ile gebelik öncesi vücut ağırlığı arasındaki fark olarak alınmıştır. Kadınlar VKİ'ne göre; zayıf(<18,5 kg/m2), normal kilolu(18,5-24,9 kg/m2), fazla kilolu(25-29,9 kg/m2) ve obez(30-39,9 kg/m2) olarak gruplandırılmıştır. Güncel IOM rehberine göre gestasyonel kilo alım önerileri zayıf kadınlar için 12,5-18 kg; normal kilolular için 11,5-16 kg; fazla kilolular için 7-11,5 kg; obezler için 5-9 kg'dır. Bu aralıklara göre kilo alım durumları yetersiz, normal ve fazla kilo alımı olarak 3 gruba ayrılmıştır. 2500 gr altındaki doğumlar düşük doğum ağırlığı, 4000 gr ve üstü doğumlar makrozomik olarak değerlendirilmiştir. İstatistiksel analizlerde uygun parametrik ve non-parametrik testler uygulanmıştır. Bulgular: Çalışmaya 996 gebe dahil edilmiştir. Katılımcıların yaşları 18-45 arasında değişmekte olup yaş ortanca değeri 30 idi. Adolesan gebelik olmayıp %23'ü ileri anne yaşına sahipti. Katılımcılardan %30'u lise mezunu, %68,3'ü ev hanımı, %59'unun geliri ve giderine eşit, %87,5'u Rh+ kan grubuna sahip, %62,8'i multipar, %10,2'sinin gebelik aralığı 2 yıldan kısa ve %63,5'inin gebeliği planlı idi. Hiperemezis gravidarum (HG) sıklığı %0,3, gebeliğe bağlı bulantı kusma (GBBK) sıklığı %40,7, gestasyonel diyabet sıklığı %6,8, gebelik öncesi anemi sıklığı %11,3, doğum öncesi anemi sıklığı %24,9, demir replasmanı kullanım oranı %87,4, vitamin kullanım oranı %88,2 idi. Yenidoğanların %54,2'sinin cinsiyeti erkek, doğum tartısı ortanca değeri 3325 (1705-4760) gram iken %3,5'u düşük doğum ağırlıklı ve %6,8'i ise makrozomik olarak sınıflanmıştır. Gebelik öncesi VKİ'ne göre katılımcıların %2,3'ü düşük kilolu gruptayken %27,5'u fazla kilolu ve %16,2'si obezdi. Gebelikte alınan kilonun ortanca değeri 12(-8-40) kg idi. IOM önerilerine göre katılımcıların %39,7'si önerilen aralıkta, %26,1'i yetersiz ve %34,2'si fazla kilo almıştır. Gebelikte hedeflenen kilo alımı fazla olanların sezaryen doğum sıklığının daha yüksekti (p=0,004). Yenidoğan tartısı HG/GBBK yaşayanlarda [3290 (2100-4760)] daha düşük bulunmuştur (p=0,003). Önerilen kilodan daha az kilo alımının en fazla normal ve zayıf grupta (sırasıyla %36,6, %30,4), önerilen kilodan daha fazla kilo alımının ise en fazla obez ve fazla kilolu grupta (sırasıyla %54,0, %49,3) grupta olduğu görülmüştür. Yenidoğan tartısı zayıf grupta [3030(2460-3550)] en düşük iken obez grupta [3433(2360-4760)] en yüksekti (p<0,001). DDA sıklığı zayıf grupta en yüksekti (%8,7). Zayıf grupta makrozomik bebek doğmamış iken fazla kilolu ve obez grupta her 10 bebekten biri makrozomik doğmuştu (p=0,040). Gebelikte kilo alımı yetersiz olan grupta bebek doğum ağırlığı en düşük, fazla olan grupta en yüksekti(p<0,001). Gebelikte hedeflenen kilodan fazla kilo alımı makrozomik bebek doğurmakla, hedeflenen kilodan az kilo alımı düşük doğum ağırlığı ile ilişkili bulundu. (p<0,05). Gebelikte kilo alımının bebek doğum ağırlığına etkisi yapılan tabakalı analizde yalnızca normal VKİ'ne sahip gebelerde anlamlı bulundu. Düşük doğum ağırlığı sıklığı gebelikte sigara kullananlarda (%8,8) daha yüksek bulunmuştur. Makrozomi gelişme riski kan grubu Rh (+) olan katılımcılarda Rh (-) olanların 3,3 katıydı [OR= 3,298 (1,008- 10,787); p=0,048]. Yenidoğan doğum tartısı GDM tanısı olan kadınlarda daha yüksek bulunmuştur (p<0,001). GDM de makrozomik bebek gelişme riskini 3,17 kat artıran bir değişkendi [OR= 3,173 (1,545- 6,516); p=0,002]. Erkek bebeklerin doğum tartısını ve makrozomi riski daha yüksek olduğu görülmüştür (p>0,05) [OR= 2,144 (1,235- 3,723); p=0,007]. Sonuç: Gebelikte kilo alımı, yenidoğan doğum tartısını etkileyen önemli ve değiştirilebilir bir faktördür ve gebelik öncesi VKİ'ye göre bireyselleştirilmelidir.
Özet (Çeviri)
Objective: The aim of this study is to examine the relationship between pregnancy weight gain and infant birth weight. In addition, sociodemographic, obstetric, and pregnancy-related factors affecting infant birth weight will also be examined. Materials and Methods: Our study was conducted as a descriptive cross-sectional study with 1258 pregnant women registered at Istanbul Pendik Family Health Center No. 9, followed from the first trimester onwards, between 15.01.2016-15.03.2025. The information of the pregnant women was retrospectively reviewed from the Family Medicine Information System, and an information form was completed for each pregnant woman. 262 pregnant women were excluded from the study because they did not meet the inclusion criteria. 996 pregnant women were included in the study during this period. The information form includes sociodemographic, obstetric, pregnancy, and postpartum information. Only the last pregnancy of those who had more than one pregnancy was included in the study. Gestational weight gain was defined as the difference between body weight at the last prenatal check-up (37-40 weeks) and pre-pregnancy body weight. Women were grouped according to BMI as underweight (<18.5 kg/m2), normal weight (18.5-24.9 kg/m2), overweight (25-29.9 kg/m2), and obese (30-39.9 kg/m2). According to the current IOM guidelines, gestational weight gain recommendations are 12.5-18 kg for underweight women; 11.5-16 kg for normal weight women; 7-11.5 kg for overweight women; and 5-9 kg for obese women. Based on these ranges, weight gain was divided into three groups: insufficient, normal, and excessive weight gain. Births weighing less than 2500 g were considered low birth weight, and births weighing 4000 g and above were considered macrosomic. Findings: The study included 996 pregnant women. The ages of the participants ranged from 18 to 45, with a median age of 30. Of the participants, 30% were high school graduates, 68.3% were housewives, 59% had equal income and expenses, 87.5% had Rh+ blood type, 62.8% were multiparous, 10.2% had a pregnancy interval of less than 2 years, and 63.5% had planned pregnancies. The frequency of hyperemesis gravidarum (HG) was 0.3%, pregnancy-induced nausea and vomiting was 40.7%, gestational diabetes was 6.8%, pre-pregnancy anemia was 11.3%, prenatal anemia was 24.9%, the rate of iron replacement therapy was 87.4%, and vitamin use was 88.2%. Of the newborns, 54.2% were male, median birth weight was 3325 (1705-4760) grams. 3.5% were classified as low birth weight and 6.8% as macrosomic. According to pre-pregnancy BMI, 2.3% of participants were underweight, 27.5% were overweight, and 16.2% were obese. The median weight gain during pregnancy was 12 (-8-40) kg. According to IOM recommendations, 39.7% of participants gained weight within the recommended range, 26.1% gained insufficient weight, and 34.2% gained excessive weight. It was observed that weight gain below the recommended weight was most frequent in the normal and underweight groups (36.6% and 30.4%, respectively), while weight gain above the recommended weight was most frequent in the obese and overweight groups (54.0% and 49.3%, respectively). Newborn weight was lowest in the underweight group [3030(2460-3550)] and highest in the obese group [3433(2360-4760)] (p<0.001). The frequency of LBW was highest in the underweight group (8.7%). No macrosomic babies were born in the underweight group, while one in ten babies was macrosomic in the overweight and obese groups (p=0.040). The baby birth weight was lowest in the group with insufficient weight gain during pregnancy and highest in the group with excessive weight gain (p<0.001). Weight gain above the target weight during pregnancy was associated with giving birth to a macrosomic baby, while weight gain below the target weight was associated with low birth weight. (p<0.05). In stratified analysis, the effect of weight gain during pregnancy on infant birth weight was found to be significant only in pregnant women with normal BMI. The frequency of low birth weight was higher in those who smoked during pregnancy (8.8%). The risk of developing macrosomia was 3.3 times higher in participants with Rh (+) blood type than in those with Rh (-) blood type [OR= 3.298 (1.008- 10.787); p=0.048]. Newborn birth weight was higher in women diagnosed with GDM (p<0.001). GDM was a variable that increased the risk of developing macrosomic infants by 3.17 times [OR= 3.173 (1.545- 6.516); p=0.002]. Male infants were found to have higher birth weight and macrosomia risk (p>0.05) [OR= 2.144 (1.235- 3.723); p=0.007]. Conclusion: Weight gain during pregnancy is an important and modifiable factor affecting newborn birth weight and should be individualized according to pre-pregnancy BMI.
Benzer Tezler
- Gebelik stresinin bebek doğum tartısı,maternal kilo alımı ve doğum şekliyle ilişkisi
Association of pregnancy stress with infant birth weight, maternal weight gain and mode of delivery
NURAL KOCA KANDEMİR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEÇİL GÜNHER ARICA
DR. NİLAY ÇOM AYBAL
- Maternal obezitenin anne ve bebek üzerine etkilerinin incelenmesi
A review of the effects of maternal obesity on mother and child
SEVİL GÜNAYDIN
Yüksek Lisans
Türkçe
2013
Kadın Hastalıkları ve Doğumİstanbul ÜniversitesiEbelik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜLÜMSER DOLGUN
- Makrozomik bebeklerde neonatal morbidite
Neonatal morbidity in macrosomic babies
ASUMAN GÜNEY
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2018
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiUZMAN GAMZE ÖZGÜRHAN
- Gebelikte sigara içme alışkanlığı ve evde sigara içilmesinin, doğum şekli ve bebeğin doğum tartısı üzerine etkisi
Başlık çevirisi yok
SEVGİ ÖZSOY
Yüksek Lisans
Türkçe
1989
Hemşirelikİstanbul ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. KERİMAN GÜLER
- Gebelikte trimesterlere göre kilo artış hızının fetal ve maternal olası etkileri
Gebelikte trimesterlere göre kilo artış hızının fetal ve maternal olası etkileri
İLHAN DEMİR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Kadın Hastalıkları ve DoğumSağlık Bilimleri ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KAZIM EMRE KARAŞAHİN