Bir cami mûsıkîsi formu olarak ezan ve icrasına ilişkin algılar
The adhan as a form of mosque music and perceptions related to its performance
- Tez No: 990764
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ÖZGÜR EROĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Müzik, Music
- Anahtar Kelimeler: Ezan, dini mûsıkî, algı, Adhan, religious music, perception
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Güzel Sanatlar Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Müziği Çalışmaları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Türk Müziği Çalışmaları Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu araştırmanın amacı; ezanın nasıl algılanıp yorumlandığını ortaya koymak, anlamak ve açıklamaktır. Bu çerçevede ezanın etkisinin, tesirinin, makamsal ve duygu yönünden çağrışımlarının ele alınması, icracı ve icra yöntemleriyle alakalı olumlu ve olumsuz tepki ve değerlendirmelerin ortaya koyulması hedeflenmektedir. Yöntem: Araştırmada amacı gerçekleştirmeye uygunluğu nedeniyle nitel araştırma yöntemlerinden fenomenolojik desen kullanılmıştır. Erzurum il merkezinde tesadüfi örnekleme ile seçilmiş 35 gönüllü katılımcıdan yarı yapılandırılmış görüşme yolu ile toplanmış veriler betimsel içerik analizine tabi tutulmuştur. Bulgular: Araştırmanın bulgularına göre, katılımcıların hemen hemen hepsi ezanı dinin olmazsa olmaz kanunları arasında görmekte ve ezanla ilgili büyük bir hassasiyet duymaktadırlar. Çoğunlukla saba makamı ile okunan ezandan etkilendikleri ve güzel ezan okunan camileri tercih ettikleri de ulaşılan bulgular arasındadır. Bunların yanında, ezan okuyan bazı görevlilerin musiki yönünden yeterli bilgi ve beceriye sahip olmaması, camilerin hoparlörlerinden çıkan sesin düzeyinin çok yüksek ve cızırtılı olması gibi olumsuzluklar da sıklıkla dile getirilmiştir. Sonuç: Ezan sadece namaz vakitlerini bildirmekten öte milli ve dini bir sembol olarak algılanmaktadır. Dolayısıyla icrasının da bu hassasiyet göz önünde bulundurularak disiplinli ve estetik bir şekilde yerine getirilmesi gerekir. Bunu sağlamaya yönelik yapılmış olan yasal düzenlemelerin ve denetimlerin yetersiz olduğu görülmektedir. Hem camilerdeki ses sistemlerinin iyileştirilmesi ve düzenli olarak denetlenmesi hem de ezan okuyan görevlilerin özenle seçilip eğitilmesi, ezanın daha etkileyici ve genç kuşaklara tesir edecek şekilde icra edilmesini sağlayabilir.
Özet (Çeviri)
Purpose: This research aims to reveal, understand, and explain how the adhan is perceived and interpreted. Within this framework, it explores the adhan's impact, its musical and emotional associations, and both positive and negative feedback regarding reciters and their recitation methods. Method: A phenomenological qualitative research design was used due to its suitability for achieving the study's aim. Data was gathered from 35 randomly selected volunteer participants in Erzurum city center through semi-structured interviews. This data was then subjected to descriptive content analysis. Findings: The research findings indicate that almost all participants consider the adhan an indispensable religious tenet, showing great sensitivity towards it. Many are deeply moved by adhan recited in the Saba maqam and prefer mosques known for beautiful recitations. However, common criticisms include some adhan reciters lacking sufficient musical knowledge and skill, and mosque loudspeakers producing excessively loud and distorted sound. Conclusion: The adhan is seen as more than just a call to prayer; it's perceived as a national and religious symbol. Therefore, its performance should be disciplined and aesthetic, reflecting this profound sensitivity. Current legal regulations and oversight designed to ensure this are found to be inadequate. Improving and regularly inspecting mosque sound systems, along with carefully selecting and training adhan reciters, could make the adhan more impactful and resonant for younger generations.
Benzer Tezler
- Yeni Cami'nin akustik açıdan performans değerlendirmesi
Evaluation of the acoustical performance of the New Mosque
EVREN YILDIRIM
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEVTAP YILMAZ DEMİRKALE
- Türk din musıkisi formlarının günümüz pratik kullanımda bilinirliği: İzmir-Manisa-Denizli örneği
Awareness of Turkish religios music forms in today's practical use: The Izmir-Manisa-Denizli example
DİLEK ÖZKAN EMİROĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
MüzikSüleyman Demirel Üniversitesiİslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA KURUL
- Ezan, kâmet, tesbihat formları örneğinde günümüzde cami mûsikîsi ürünlerinin seslendirme biçemleri
Vocalization styles of adhan, iqame ann tesbihat forms today
OSMAN ÖZCAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
MüzikAydın Adnan Menderes ÜniversitesiGeleneksel Türk Müzikleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HÜLYA UZUN
- Türk din mûsikîsi açısından Kur'ân-ı Kerîm tilâvetinde tavır ve üslûp
Tha cant, attitude and musical style (Tone) of the holy Qur'an in terms of Turkish religions music
MEHMET ÇOLAKOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
DinSüleyman Demirel Üniversitesiİslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MURAT SARICIK
- Konya'da dinî mûsikî geleneği
Religious music tradition in Konya
ALİ OSMAN ALACA
Doktora
Türkçe
2021
MüzikSivas Cumhuriyet Üniversitesiİslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET TIRAŞCI