Ratlarda parasetamol ile indüklenen akut karaciğer toksisitesi üzerine aprepitantın etkilerinin incelenmesi
Investigation of the effects of aprepitant on acute liver toxicity induced by paracetamol in rats
- Tez No: 990970
- Danışmanlar: PROF. DR. ABDULMECİT ALBAYRAK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eczacılık ve Farmakoloji, Pharmacy and Pharmacology
- Anahtar Kelimeler: Antioksidan, aprepitant, karaciğer, N-asetilsisteinin, parasetamol, rat, Antioxidant, aprepitant, liver, N-acetylcysteine, paracetamol, rat
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tıbbi Farmakoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Parasetamol (asetaminofen, N-asetil-p-aminofenol) yaygın olarak kullanılan, kolay temin edilebilen bir analjezik ve antipiretik ajandır. Ancak özellikle intihar amacıyla yüksek dozlarda alınması nedeniyle ciddi klinik tablolarla karşılaşılmaktadır. Uzun yıllardır yüksek doz parasetamolün ölümle sonuçlanabilen akut karaciğer ve böbrek hasarına yol açtığı bilinmektedir. Parasetamolün indüklediği hepato-renal toksisitenin kesin mekanizması tam olarak açıklanamamış olsa da bu süreçte oksidatif stresin önemli bir rol oynadığı düşünülmektedir. Materyal ve Metot: Çalışmada 36 adet erkek Albino Wistar rat kullanıldı. Hayvanlar altı gruba ayrıldı: Sağlıklı Kontrol, Parasetamol (2 g/kg), Aprepitant (20 mg/kg), NAC + Parasetamol (140 mg/kg + 2 g/kg), Aprepitant + Parasetamol (10 mg/kg + 2 g/kg), Aprepitant + Parasetamol (20 mg/kg + 2 g/kg) ilaçları kullanıldı. Parasetamol uygulamasından 24 saat sonra tüm gruplardan kan ve karaciğer doku örnekleri alınarak biyokimyasal analizler gerçekleştirildi. Bulgular: Serum ALT, AST ve ALP düzeylerinin parasetamol uygulanan grupta belirgin şekilde arttığı, buna karşın NAC ve aprepitant verilen gruplarda bu değerlerin anlamlı düzeyde iyileştiği görüldü. Parasetamol grubunda karaciğer dokusunda ölçülen SOD aktivitesi ve GSH düzeylerinde belirgin bir azalma saptanırken, hem NAC hem de aprepitant uygulamasının bu antioksidan parametreleri istatistiksel olarak anlamlı biçimde düzelttiği tespit edildi. Ayrıca, karaciğer dokusundaki MDA düzeylerinin parasetamol grubunda önemli ölçüde yükseldiği; NAC ve aprepitant tedavisi uygulanan gruplarda ise artmış MDA miktarlarının anlamlı olarak azaldığı belirlendi. Sonuç: Aprepitant, parasetamol ile indüklenen akut karaciğer toksisitesini azaltmaktadır. Bu koruyucu etkinin, aprepitantın oksidatif stresi baskılayarak antioksidan savunma sistemlerini güçlendirmesiyle ilişkili olduğu düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
Aim: Paracetamol (acetaminophen, N-acetyl-p-aminophenol) is a widely used and easily accessible analgesic and antipyretic agent. However, its intentional ingestion in high doses, particularly for suicide attempts, frequently results in severe clinical conditions. High doses of paracetamol have long been known to cause acute liver and kidney injury that may lead to fatal outcomes. Although the exact mechanism of paracetamol-induced hepatorenal toxicity has not been fully elucidated, oxidative stress is believed to play a significant role in the development of this damage. Material and Method: A total of 36 male Albino Wistar rats were used in the study. The animals were divided into six groups: Healthy Control, Paracetamol (2 g/kg), Aprepitant (20 mg/kg), NAC + Paracetamol (140 mg/kg + 2 g/kg), Aprepitant + Paracetamol (10 mg/kg + 2 g/kg), and Aprepitant + Paracetamol (20 mg/kg + 2 g/kg). Twenty-four hours after paracetamol administration, blood and liver tissue samples were collected from all groups for biochemical analyses. Results: Serum ALT, AST, and ALP levels were significantly elevated in the paracetamol group, whereas these parameters showed a marked improvement in the NAC- and aprepitant-treated groups. A notable decrease in hepatic SOD activity and GSH levels was observed in the paracetamol group; however, both NAC and aprepitant administration significantly restored these antioxidant parameters. Additionally, hepatic MDA levels were markedly increased in the paracetamol group, while NAC and aprepitant treatments significantly reduced the elevated MDA concentrations. Conclusion: Aprepitant attenuates acute liver toxicity induced by paracetamol. This protective effect is thought to be associated with the ability of aprepitant to reduce oxidative stress and enhance antioxidant defense mechanisms.
Benzer Tezler
- Sıçanlarda parasetamol ile indüklenen akut karaciğer toksisitesi üzerine Aliskiren' in etkilerinin araştırılması
Investigation on effects of Aliskiren on paracetamol induced acute liver toxicity in rats
SALİHA SENA KARCIOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eczacılık ve FarmakolojiAtatürk ÜniversitesiTıbbi Farmakoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ABDULMECİT ALBAYRAK
- Ratlarda parasetamol ile indüklenen karaciğer hasarına karşı çöven otu (Gypsophila bicolor) bitki ekstrelerinin koruyucu etkinliğinin araştırılması
Investigation of protective effects of gypsophila bicolor extracts agai̇nst paracetamole-induced liver damage in rats
AYŞE YENİLMEZ
Doktora
Türkçe
2024
BiyokimyaVan Yüzüncü Yıl ÜniversitesiMoleküler Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İSMAİL ÇELİK
- Ratlarda parasetamolle indüklenen akut karaciğer toksisitesi üzerine Nigella sativa L. etanol ekstresinin etkilerinin araştırılması
Investigation effects of Nigella sativa L. ethanol extract on paracetamol induced liver toxicity in rats
NUH YAYLA
- Nigella sativa L. etanol ekstresinin ratlarda parasetamolle indüklenen akut böbrek toksisitesi üzerine etkilerinin araştırılması
Investigation of the effects Nigella sativa L. ethanol extracts i̇nduced by paracetamol on acute kidney toxicity in rats
DOĞUKAN CANAYAKIN
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
BiyokimyaAtatürk ÜniversitesiEczacılık Biyokimya Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YASİN BAYIR
- Ratlarda aprepitant'ın parasetamol ile indüklenen akut böbrek toksisitesi üzerine etkilerinin araştırılması
Investigation of the effects of aprepitant on parasetamol-induced acute kidney toxicity in rats
FARNAZ GHARBALI
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eczacılık ve FarmakolojiAtatürk ÜniversitesiTıbbi Farmakoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ABDULMECİT ALBAYRAK