Banka genel kredi sözleşmelerinde kelepçeleme halleri
Oppressive provisions in general bank credit agreements
- Tez No: 991440
- Danışmanlar: PROF. DR. ABDULKERİM YILDIRIM
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hukuk, Law
- Anahtar Kelimeler: Ahlaka aykırılık, Kelepçeleme halleri, Genel kredi sözleşmeleri, Bankalar, Faiz, Kesin Hükümsüzlük, Medeni hukuk, Türk bankacılık sistemi, Türk ticaret hukuku, Contra bonos mores, Oppressive provisions, General credit agreements, Banks, Interest, Absolute nullity, Civil law, Turkish banking system, Turkish commercial law
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Ticaret Hukuku Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Banka genel kredi sözleşmeleri, kredi müşterisi ve banka arasında kurduğu sürekli ilişki sebe-biyle özellikle zayıf taraf olan kredi müşterisinin ekonomik özgürlüğünün ahlaka aykırı derecede sınırlanmasına yol açabilecek sözleşmelerdir. Hem kişilik haklarına hem de genel ahlaka aykırı olduğu değerlendirilen bu tür durumlar literatür ve uygulamada yaygın olarak kelepçeleme hali olarak isimlendirilmiştir. Sözleşmede yer alan süre, edim yoğunluğu, belirsizlik ve öngörülemez-lik gibi unsurlar, somut olay şartları bütüncül olarak değerlendirildiğinde kelepçeleme haline yol açabilecek başlıca unsurlardır. Banka genel kredi sözleşmeleri ve buna bağlı olarak akdedilen münferit kredi işlemlerinin kelep-çeleme haline yol açması ise çeşitli şekillerde meydana gelebilir. Sözleşmedeki faiz hükümlerin-den kaynaklanan kelepçeleme halleri söz konusu olabileceği gibi münferit kredi talep hakkı ile ilgili düzenlemelerden, bankanın denetim yetkisine dair hükümlerden, kredi müşterisinin teminat göstermesine ilişkin taahhütlerden, sözleşmedeki fesih imkanlarından ve ceza koşulu belirleme-lerinden kaynaklı kelepçeleme halleri söz konusu olabilir. Kelepçeleme hallerinin yaptırımı genel kabule göre TBK m. 27 hükmünce belirlenecek olup bu-nun sonucu kesin veya kısmi hükümsüzlüktür. Ancak somut olay şartlarına göre kanun hüküm-lerinin amaçladığı korumaları sağlayabilmek için değiştirilmiş kısmi hükümsüzlük yaptırımına başvurmak gerekecektir. Bu konuda, kişiliği koruyan TMK m. 23/2 hükmünün koruma amacına göre yaptırım konusunda klasik anlayışın esnetilmesini uygun gören görüşler de mevcuttur.
Özet (Çeviri)
General bank credit agreements, due to the continuous relationship they establish between the bank and the borrower, have the potential to excessively restrict the economic freedom of the borrower, who is generally the weaker party in the contractual relationship. Such situations, deemed contrary both to personal rights and to public morality (contra bonos mores), are com-monly referred to in the literature and practice as oppressive provisions (Knebelungsvertrages). Elements such as the duration of the contract, the intensity of obligations, uncertainty, and un-predictability may, when evaluated as a whole relationship considering the specific circumstanc-es of the case, lead to the occurrence of such situations. Oppressive provisions within general bank credit agreements or in the individual credit contracts concluded pursuant to them may arise in several ways. It may stem from provisions governing interest rates, the right to request individual credits, the bank's supervisory powers, the borrow-er's undertakings to provide guarantee, the termination clauses, or penalty clauses. According to the prevailing view, the legal consequence of such situations is determined under Article 27 of the Turkish Code of Obligations, resulting in absolute or partial nullity. However, to ensure that the protective function of statutory provisions is fulfilled in concrete cases, it may be necessary to adopt a modified form of partial nullity. In this respect, some scholars propose a more flexible interpretation of traditional approach to sanction in line with the protective purpose of Article 23/2 of the Turkish Civil Code, which aims to protect personality rights.
Benzer Tezler
- Banka genel kredi sözleşmelerinde genel işlem koşullarının içerik denetimi
Content control of general transaction terms in bank general loan agreements
SEMRA SEVİM YALIN
- Banka ve kredi sözleşmelerinde yer alan genel kayıtların hukuksal geçerliliği
La vaildite des clauses generales dans les contrats de credit bancaire
ONUR YALÇIN
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
Kamu YönetimiGalatasaray ÜniversitesiÖzel Hukuk Ana Bilim Dalı
PROF.DR. NAMİ BARLAS
- Teminat amaçlı taşınmaz satış vaadi sözleşmesi
Preliminary real estate sales contract for the purpose of collateral
DENİZ SALTIK
- Akreditif
Documentary cretits
OĞUZ SADIK AYDOS
Yüksek Lisans
Türkçe
1999
BankacılıkAnkara ÜniversitesiÖzel Hukuk Ana Bilim Dalı
PROF. DR. A. LALE SİRMEN
- Finansal sözleşmelerden kaynaklanan uyuşmazlıkların tahkim yoluyla çözümlenmesi
Réglemement des litiges découlant des contrats financiers par arbitrage
AYŞE ELİF KOÇAK YÜKSEL