6 Şubat Kahramanmaraş merkezli depremleri yaşamış ergenlerde travma sonrası stres bozukluğu ile depresyon arasındaki ilişkide duygu düzenlemenin çoklu aracılığı
The multiple mediation role of emotion regulation in the relationship between posttraumatic stress disorder and depression among adolescents who experienced the Kahramanmaraş-centred earthquakes on February 6, 2023
- Tez No: 991678
- Danışmanlar: PROF. DR. MEHMET ALİ YILDIZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Travma sonrası stres bozukluğu (TSSB), depresyon, duygu düzenleme, ergenlik, deprem, Post-traumatic stress disorder (PTSD), depression, emotion regulation, adolescence, earthquake
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Adıyaman Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş Merkezli depremleri yaşamış ergenlerde travma sonrası stres bozukluğu ile depresyon arasındaki ilişkide duygu düzenleme yöntemlerinin çoklu aracılık rolünü incelemektir. Araştırmanın çalışma grubunu 2024-2025 eğitim-öğretim yılında Adıyaman ilinde bulunan çeşitli ortaöğretim kurumlarında öğrenim gören 255'i kız (%55) ve 209'u erkek (%45) olan toplam 464 lise öğrencisi oluşturmaktadır. Çalışma grubundaki öğrencilerin yaş aralığı 14-18, yaş ortalaması 16,13 ve standart sapması 1,16'dır. Araştırma da veri toplama araçları olarak“DSM-5 için Travma Sonrası Stres Bozukluğu Kontrol Listesi (TKL-5)”,“Çocuklar İçin Depresyon Ölçeği (ÇDÖ)”, Ergenler İçin Duygu Düzenleme Ölçeği (EİDDÖ) ve“Kişisel Bilgi Formu”kullanılmıştır. Araştırmanın verilerinin analizinde Betimsel İstatistikler, Pearson Korelasyon Analizi ve aracılık analizinde Hayes 'in Sıradan En Küçük Kareler Regresyonuna Dayalı Paralel Çoklu Aracılık Analizi kullanılmıştır. Çalışmadan elde edilen bulgulara göre travma sonrası stres bozukluğu ve depresyon arasındaki ilişkide içsel işlevsel olmayan duygu düzenleme yöntemi ve dışsal işlevsel olmayan duygu düzenleme yönteminin aracılığı istatiksel açıdan anlamlı bulunmuştur. Aracılık analizi sonuçlarına göre içsel işlevsel duygu düzenleme ile dışsal işlevsel duygu düzenleme yönteminin aracılığı istatiksel açıdan anlamlı bulunmamıştır. Çalışmanın bulguları mevcut alan yazın çerçevesinde kapsamlı şekilde tartışılmış ve bu doğrultuda araştırmacılara ile alandaki uzmanlara yönelik önerilerde bulunulmuştur.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to examine the multiple mediating role of emotion regulation methods in the relationship between post-traumatic stress disorder and depression in adolescents who experienced the earthquakes centered in Kahramanmaraş on February 6, 2023. The study group consisted of 464 high school students, 255 female (55%) and 209 male (45%), who were studying at various secondary schools in the Adıyaman province during the 2024-2025 academic year. The age range of the students in the study was 14–18 years old, with a mean age of 16.13 years and a standard deviation of 1.16 years. Data were collected using the Post-Traumatic Stress Disorder Checklist for DSM-5 (PCL-5), the Children's Depression Inventory (CDI), the Emotion Regulation Questionnaire for Adolescents (ERQ-A) and a personal information form. Descriptive statistics, Pearson's correlation analysis and Hayes' ordinary least squares regression-based parallel multiple mediation analysis were employed for mediation analysis. According to the findings of the study, the mediation of internal dysfunctional emotion regulation and external dysfunctional emotion regulation in the relationship between posttraumatic stress disorder and depression was found to be statistically significant. According to the study's findings, mediation through both internal and external dysfunctional emotion regulation in the relationship between post-traumatic stress disorder (PTSD) and depression was statistically significant. However, the mediation of internal and external functional emotion regulation strategies was not found to be statistically significant. The study's findings were discussed comprehensively within the framework of existing literature, and recommendations were made for researchers and experts in the field.
Benzer Tezler
- Kahramanmaraş merkezli deprem sonrası ergenlerde kendine zarar verme davranışı ve intihar olasılığında travma sonrası stres bozukluğu düzeyleri ve kronotipin aracı rolü
Levels of post-traumatic stress disorder and the mediating role of chronotype in non suicidal self- injury and suicide risk among adolescents after the earthquake centered in Kahramanmaraş
EDA DEMİR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
PsikiyatriKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SEMİHA CÖMERTOĞLU ARSLAN
PROF. DR. HATİCE ALTUN
- 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş Merkezli Depremler sonrası depremzedelerde intihar riskinin değerlendirilmesi ve psikolojik dayanıklılık, posttravmatik stres bozukluğu ve depresyon ile ilişkisinin araştırılması
Evaluation of suicide risk and relationship with posttraumatic stress disorder, depression and psychological resilience in earthquake survivors after the February 6, 2023 Kahramanmaraş Earthquakes
İREM SÜRME KILIÇ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
PsikiyatriGaziantep ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜLÇİN ELBOĞA
- 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş merkezli depremi yaşayanlarda travma sonrası stres belirtileri ve travma sonrası büyümede şemaların rolü
The role of schemas in post-traumatic stress symptoms and post-traumatic growth in inviduals exposed to the February 6, 2023 Kahramanmaraş-centered earthquake
SERHAT PAKSOY
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
PsikiyatriKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EBRU FINDIKLI
- Kahramanmaraş Depremleri'ni yaşamış yetişkinlerin bağlanma biçimi ile travma sonrası stres bozukluğu belirtileri, depresif belirti düzeyi ve umutsuzluk düzeyi arasındaki ilişkide zaman perspektifinin ve dissosiyasyon düzeyinin aracı rolünün incelenmesi
Examining the mediating role of time perspective and dissociation level in the relationship between attachment style and post-traumatic stress disorder symptoms, depressive symptoms, and hopelessness level in adults who have experienced the Kahramanmaraş Earthquakes
ÜMMÜ GÜLSÜM ALACA
- Barınma yönüyle deprem sürecinde kriz yönetimi:6 Şubat Depremlerinde Hatay örneğinin incelenmesi
Crisis management during earthquakes from a shelter perspective: An examination of the Hatay case study in The February 6th Earthquakes
SELİN ÖZKAN YÜKSEK
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Kamu YönetimiDokuz Eylül ÜniversitesiAfet Yönetimi Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. ASUMAN ALTAY