10. sınıf tarih ders kitaplarında devletleşme sürecinde savaşçılar ve askerler ünitesinin işlenişinin karşılaştırmalı analizi
A comparative analysis of the presentation of the warriors and soldiers in the state-building process unit in 10th grade history textbooks
- Tez No: 991891
- Danışmanlar: DOÇ. DR. TUĞBA BELENLİ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Tarih, History
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gazi Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Tarih Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada, 2023–2024 eğitim-öğretim yılında okutulan 10. sınıf tarih ders kitaplarında yer alan“Devletleşme Sürecinde Savaşçılar ve Askerler”ünitesinin, 2018 Tarih Dersi Öğretim Programı kazanımları doğrultusunda nasıl ele alındığı incelenmiştir. Çalışmada biri Milli Eğitim Bakanlığı tarafından hazırlanmış, diğeri özel yayınevine ait olmak üzere iki farklı tarih ders kitabı karşılaştırmalı olarak analiz edilmiştir. Araştırmanın temel amacı, söz konusu ünitenin ders kitaplarında hangi kavramlar çerçevesinde sunulduğunu, askeri yapının devletleşme süreci ile nasıl ilişkilendirildiğini ve öğretim programı kazanımlarının ne ölçüde karşılandığını ortaya koymaktır. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi modeli kullanılmıştır. Veri toplama sürecinde ders kitaplarında yer alan metinler, görseller, etkinlikler ve kavramsal düzenlemeler sistematik biçimde incelenmiştir. Elde edilen veriler içerik analizi ve betimsel analiz teknikleriyle değerlendirilmiştir. Bulgular, her iki ders kitabında da Osmanlı Devleti'nin kuruluş sürecindeki askeri yapının temel unsurlarına yer verildiğini göstermektedir. Ancak kavramların ele alınış biçimi, ayrıntı düzeyi, görsel kullanımının niteliği ve kültürel bağlamın sunuluşu açısından kitaplar arasında belirgin farklılıklar tespit edilmiştir. Araştırma sonucunda, ders kitaplarının öğretim programı kazanımlarıyla genel olarak uyumlu olduğu, ancak tarihsel süreklilik, kültürel derinlik ve karşılaştırmalı anlatım bakımından geliştirilmesi gereken yönler bulunduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu çalışma, tarih ders kitaplarının içerik niteliğinin artırılmasına yönelik değerlendirme ve öneriler sunması bakımından önem taşımaktadır.
Özet (Çeviri)
This study examines how the unit titled“Warriors and Soldiers in the Process of State Formation”is presented in 10th grade history textbooks used in the 2023–2024 academic year, in accordance with the objectives of the 2018 History Curriculum. Within the scope of the research, two history textbooks were comparatively analyzed, one published by the Ministry of National Education and the other by a private publishing house. The main purpose of the study is to determine how the military structure in the state formation process is explained, which concepts are emphasized, and to what extent the curriculum objectives are reflected in the textbooks. The study was designed using a qualitative research approach and employed the document analysis method. During the data collection process, texts, visuals, activities, and conceptual structures included in the textbooks were systematically examined. The collected data were analyzed through content analysis and descriptive analysis techniques. The findings indicate that both textbooks address the fundamental elements of the Ottoman military structure during the foundation period. However, notable differences were identified between the textbooks in terms of the depth of content, conceptual diversity, visual quality, and the presentation of cultural context. As a result of the study, it was concluded that although the textbooks generally comply with the curriculum objectives, there are areas that require improvement in terms of historical continuity, cultural depth, and comparative perspective. This research is considered significant as it provides evaluations and suggestions aimed at improving the quality of history textbook content.
Benzer Tezler
- 10. sınıf tarih ders kitaplarında Osmanlı Devleti merkez teşkilatına dair konuların işlenişi ile ilgili bir inceleme
A study of the treatment of topics related to the central organization of the Ottoman Empire in 10th grade history textbooks
GÖZDE AYER
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
TarihGazi ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YASEMİN DEMİRCAN
- 10. ve 11. sınıf tarih ders kitaplarında yer alan görseller ve metinlerde toplumsal cinsiyet temsiliyle ilgili tarih öğretmenlerinin görüşleri (Trabzon örneği)
Views of Turkish history teachers about text and visual materials of 10th and 11th grades Turkish history textbooks in terms of gender representation: Example of Trabzon
EBRU DEMİRCİOĞLU
Doktora
Türkçe
2014
Eğitim ve ÖğretimAtatürk ÜniversitesiOrtaöğretim Sosyal Alanlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. AYDIN GÜVEN
- Ortaöğretim tarih ders kitaplarında değer aktarım yaklaşımları nelerdir ?
What are the value transfer approaches in secondary school history textbokks ?
KÖKSAL MUÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimMarmara ÜniversitesiTarih Öğretmenliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AKİF PAMUK
- Türkiye, Azerbaycan, Rusya ve Yunanistan lise tarih ders kitaplarında I. Dünya Savaşı
World War I in Turkish, Azerbaijan, Russian and greek highshcool history textbooks
AYŞEGÜL DÖNMEZ
Doktora
Türkçe
2023
TarihGazi ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA SAFRAN
- Tarih ders kitaplarında Tımar Sistemi
Timar system in 10th grade history textbooks
FİKRİYE KIYICI
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YASEMİN DEMİRCAN