Çoklu zekâ kuramının üretken yapay zekâ ortamlarında uygulanması: Tasarım tabanlı bir araştırma
Application of multiple intelligence theory in generative artificial intelligence environments: A design based research
- Tez No: 992258
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MUSTAFA SERKAN ABDÜSSELAM
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Tasarım tabanlı araştırma, Çoklu Zeka Kuramı, Design based research, Multiple Intelligence Theory
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Giresun Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın amacı, Çoklu Zekâ Kuramının (ÇZK) pedagojik ilkelerinin üretken yapay zekâ (ÜYZ) ortamlarında nasıl yapılandırılabileceğini ve bu yapılandırmanın ders planı tasarımına nasıl dönüştürülebileceğini ortaya koymaktır. Tasarım tabanlı araştırma (TTA) yöntemi ile yapılan bu çalışma üç aşamada (Faz I- Faz II ve Faz III) gerçekleşmiştir. İlk aşama (Faz I), kuramsal analiz ve tasarım gereksinimlerinin belirlenmesi, ikinci aşama (Faz II), ÇZK ile ÜYZ temelli ders planı tasarım modeli geliştirilmesi, üçüncü aşama (Faz III) ise tasarımın kuramsal uygunluğuna ilişkin uzman görüşleri doğrultusunda değerlendirilmesidir. Sonuç olarak çalışma, ÇZK'nın pedagojik ilkelerinin ÜYZ ortamlarına hangi tasarım bileşenleri ile aktarılacağını, ÜYZ araçlarının farklı zekâ alanlarına nasıl yapılandırılabileceğini ve bu entegrasyona dayalı ders planı tasarımında hangi ilkelerin öne çıktığını ortaya koymuştur. Geliştirilen tasarım modeli, kuramsal tutarlılık odağında gerekçeli bir öğretim tasarımı çerçevesi sunmuştur. Çalışma, bireyselleştirilmiş öğretim ortamlarında öğretmenlere yenilikçi bir model sunmakta ve literatürde ÇZK-ÜYZ kesişimine özgün bir katkı sağlamaktadır. Tasarım, kuramsal temellere dayandırılarak öğretim teknolojileri alanında ÜYZ'nin tasarımdaki rolünü özgün bir şekilde ortaya koyarken, eğitimcilere, tasarımcılara ve eğitim kurumlarına tutarlı ve pedagojik açıdan dayanaklandırılmış materyaller üretmeye yönelik somut bir destek sunmuştur.
Özet (Çeviri)
The aim of this research is to demonstrate how the pedagogical principles of Multiple Intelligence Theory (MIT) can be structured in generative artificial intelligence (Generative AI) environments and how this structuring can be translated into lesson plan design.This study, conducted using the design-based research (DBR) method, was carried out in three phases (Phase I, Phase II, and Phase III). The first phase (Phase I) involved theoretical analysis and the determination of design requirements; the second phase (Phase II) involved the development of a lesson plan design model based on MIT and Generative AI; and the third phase (Phase III) involved evaluating the theoretical suitability of the design based on expert opinions. In conclusion, the study revealed which design components can transfer the pedagogical principles of MIT to Generative AI environments, how Generative AI tools can be structured for different intelligence domains, and which principles stand out in lesson plan design based on this integration. The developed design model offers a reasoned instructional design framework focusing on theoretical consistency. The study provides an innovative model for teachers in individualized instructional settings and makes a unique contribution to the literature at the intersection of MIT and Generative AI. The design, grounded in theoretical foundations, uniquely demonstrates the role of Generative AI design within the field of instructional technologies, while offering concrete support to educators, designers, and educational institutions in producing consistent and pedagogically sound materials.
Benzer Tezler
- Optimization in spatial planning from generative design approach: The application for Göktürk, Istanbul
Üretken tasarım yaklaşımıyla mekansal planlamada optimizasyon: Göktürk, İstanbul uygulaması
MERVE DENİZ TAK
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİYE AHU GÜLÜMSER
- Çoklu zeka kuramının hayat bilgisi dersinde öğrenme sürecine etkisi
The Effect of multiple intelligence theory on the learning process in the life social lesson
CANDAN OBUZ
- Çoklu Zeka Kuramının sanat eğitimi derslerinde kullanımı
To Use multiple intelligence theory on art education courses
RUKİYE DİLLİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiGüzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HÜLYA BÖLÜKOĞLU
- Çoklu zeka kuramının lise 1. sınıf öğrencilerinin öz kütle konusunu anlamalarına ve öğrendikleri bilgilerin kalıcılığına etkisi
The effect of the multiple intelligences theory on grade-9 students' comprehension of the density and retention of their knowledge about this topic
RUKİYE TÜRKUZAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2004
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiOrtaöğretim Fen ve Matematik Alanlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SELMA MOĞOL
- Çoklu zeka kuramının kuramının ilköğretim altıncı sınıf öğrencilerinin ondalık sayılar konusundaki başarılarına ve bilgilerinin kalıcılığına etkisi
The effects multiple intelligences theory on grade-6 students' achievement and retention their knowledge in the topic of decimals
FULYA KULA
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
Eğitim ve ÖğretimGazi Üniversitesiİlköğretim Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. FEYZİ SÖNMEZ