Geri Dön

Samsun ilinde çalışan aile hekimlerinin emzirme dönemindeki annelerde ilaç kullanımı ile ilişkili bilgi, tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi

Evaluation of knowledge, attitudes, and practices of family physicians working in Samsun province regarding medication use in breastfeeding mothers

  1. Tez No: 992578
  2. Yazar: MUSTAFA TOKUR
  3. Danışmanlar: PROF. ERDİNÇ YAVUZ
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
  6. Anahtar Kelimeler: Aile hekimliği, Emzirme, Laktasyon, Family practice, Breast feeding, Lactation
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Samsun Üniversitesi
  10. Enstitü: Tıp Fakültesi
  11. Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Bu çalışma, Samsun ilinde görev yapan aile hekimlerinin emzirme dönemindeki annelerde ilaç kullanımı ile ilişkili bilgi düzeylerini, tutumlarını ve klinik pratikteki davranışlarını değerlendirmek amacıyla yapılmıştır. Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı ve kesitsel tipteki bu araştırma, Samsun ilindeki Aile Sağlığı Merkezleri'nde görev yapan 220 aile hekimi ile yürütülmüştür. Veriler, hekimlerin sosyodemografik özelliklerini, bilgi düzeylerini (10 soruluk test), tutumlarını, öz-yeterliklerini ve davranışlarını sorgulayan bir anket formu ile toplanmıştır. İstatistiksel analizlerde tanımlayıcı istatistikler, Ki-kare, ANOVA, Korelasyon ve Lojistik Regresyon analizi kullanılmıştır (p<0,05). Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 43,4 ± 7,8 yıl olup, %60,5'i erkek, %50,5'i pratisyen hekimdir. Bilgi testi puan ortalaması 5,9 ± 2,0 (%59 başarı) olarak bulunmuştur. Özellikle“güvenli olmayan analjezik”(Aspirin) (%70,0 yanlış),“tercih edilen antiepileptik ilaç”(%72,3 yanlış) ve“güvenli antidepresan”(%51,4 yanlış) gibi kritik konularda ciddi bilgi eksiklikleri saptanmıştır. Hekimlerin %61,4'ü LactMed® gibi kanıta dayalı veritabanlarını hiç duymamıştır. Hekimlerin %45,4'ü (bazen/sık sık/her zaman) annelere ilaç kullanmaya başlayınca emzirmeye ara vermelerini önermektedir. Aile hekimliği uzmanlarının ve SAHU asistanlarının bilgi puanları, pratisyen hekimlere göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur (p=0,017). Yüksek bilgi düzeyine sahip olmayı en güçlü öngören faktörler uzmanlık durumu (Uzman OR=3,92) ve öz-yeterlik puanı (OR=2,76) olmuştur. Cinsiyet (p=0,41) ve çalışılan bölgenin (p=0,896) bilgi düzeyi üzerinde anlamlı bir etkisi saptanmamıştır. Sonuç: Samsun ilindeki aile hekimlerinin emzirme döneminde ilaç kullanımı konusunda bilgi düzeyleri orta seviyede olup, özellikle kritik ilaç gruplarında geliştirilmeye açıktır. Bilgi düzeyi, uzmanlık eğitimi ve hekimin kendine güveni (öz-yeterlik) ile pozitif ilişkili bulunmuştur. Güvenilir bilgi kaynaklarının (örn. LactMed®) bilinirliği ve kullanımı artırılmalı, hekimlere yönelik sürekli eğitim programları düzenlenmelidir.

Özet (Çeviri)

ABSTRACT EVALUATION OF KNOWLEDGE, ATTITUDES, AND PRACTICES OF FAMILY PHYSICIANS WORKING IN SAMSUN PROVINCE REGARDING MEDICATION USE IN BREASTFEEDING MOTHERS Objective: This study was conducted to evaluate the knowledge levels, attitudes, and clinical practices of family physicians working in Samsun province regarding medication use in breastfeeding mothers. Material and Methods: This descriptive and cross-sectional study was conducted with 220 family physicians working in Family Health Centers in Samsun province. Data were collected using a questionnaire querying physicians' sociodemographic characteristics, knowledge levels (10-item test), attitudes, self-efficacy, and practices. Descriptive statistics, Chi-square, ANOVA, Correlation, and Logistic Regression analysis were used for statistical analysis (p<0.05). Results: The mean age of the participants was 43.4 ± 7.8 years; 60.5% were male, and 50.5% were general practitioners. The mean knowledge test score was found to be 5.9 ± 2.0 (59% success). Significant knowledge gaps were identified, particularly in critical areas such as“unsafe analgesic”(Aspirin) (70.0% incorrect),“preferred antiepileptic drug”(72.3% incorrect), and“safe antidepressant”(51.4% incorrect). 61.4% of physicians had never heard of evidence-based databases like LactMed®. 45.4% of physicians (sometimes/frequently/always) recommend mothers to interrupt breastfeeding when starting medication. The knowledge scores of family medicine specialists and SAHU assistants were found to be statistically significantly higher than those of general practitioners (p=0.017). The strongest predictors of having a high knowledge level were specialist status (Specialist OR=3.92) and self-efficacy score (OR=2.76). Gender (p=0.41) and working region (p=0.896) were not found to have a significant effect on knowledge level. Conclusion: The knowledge level of family physicians in Samsun province regarding medication use during lactation is moderate and open to improvement, especially in critical drug classes. Knowledge level was found to be positively associated with specialist training and physician's self-confidence (self-efficacy). The awareness and use of reliable information sources (e.g., LactMed®) should be increased, and continuing education programs for physicians should be organized.

Benzer Tezler

  1. Samsun'da çalışan aile hekimlerinin obezite yönetimi hakkında bilgi, tutum ve uygulamaları

    Knowledge, attitude and practices about obesity management among family physicians in Samsun

    MESUT CAN UNCU

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    Aile HekimliğiOndokuz Mayıs Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MUSTAFA KÜRŞAT ŞAHİN

  2. Samsun İlinde Aile Sağlığı Merkezinde çalışan hekimlerin erişkin aşılama konusunda bilgi, tutum ve davranışları

    Knowledge, attitude and behavior of physicians working in a Family health center in Samsun Province about adult vaccination

    ERDOĞAN SEMİZ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Aile HekimliğiSamsun Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MAHCUBE ÇUBUKÇU

  3. SAMSUN İLİ AİLE SAĞLIĞI MERKEZLERİNDE ÇALIŞAN AİLE HEKİMLERİNİN EVDE SAĞLIK HİZMETLERİ KONUSUNDAKİ BİLGİ DÜZEYLERİ, UYGULAMA VE DENEYİMLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

    EVALUATION OF THE KNOWLEDGE LEVELS, PRACTICES AND EXPERIENCES OF HOME HEALTH SERVICES OF FAMILY PHYSICIANS WORKING IN SAMSUN PROVINCIAL FAMILY HEALTH CENTERS

    NURBANU KAHRAMAN YURT

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Aile HekimliğiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ERDİNÇ YAVUZ

  4. SAMSUN İLİ AİLE SAĞLIĞI MERKEZLERİNDE ÇALIŞAN AİLE HEKİMLERİNİN TELETIP UYGULAMALARI KONUSUNDAKİ BİLGİ DÜZEYLERİ, TUTUM VE DAVRANIŞLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ

    EVALUATION OF KNOWLEDGE LEVELS, ATTITUDES AND BEHAVIORS OF FAMILY PHYSICIANS WORKING IN FAMILY HEALTH CENTERS IN SAMSUN PROVINCE ON TELEMEDICINE PRACTICES.

    MERYEM BAYBURTLU

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Aile HekimliğiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ERDİNÇ YAVUZ

  5. Aile hekimlerinin empati düzeyleri ile bireysel faktörlerinin yaşlı ayrımcılığı tutumuna etkisi: Samsun örneği

    The effect of family physicians' empathy levels and their individual factors on ageism attitude: The example of Samsun

    MUSTAFA BAĞLAR

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Aile HekimliğiOndokuz Mayıs Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA ÜNAL