İş–aile çatışması ile tükenmişlik arasındaki ilişkide cinsiyetin rolü
The role of gender in the relationship between work-family conflict and burnout
- Tez No: 993624
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ŞEYMA GÜN EROĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: İş –Aile Çatışması, Aile-İş Çatışması, Tükenmişlik, Cinsiyet, Work-to-Family Conflict, Family-to-Work Conflict, Burnout, Gender
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın temel amacı, çalışma hayatında sıklıkla karşılaşılan iş –aile çatışması ile tükenmişlik arasındaki ilişkide cinsiyetin düzenleyicilik rolü olup olmadığını incelemektir. Nicel araştırma yöntemi esas alınan bu çalışmada veriler, anket formu yoluyla elde edilmiştir. Çalışmanın örneklemini, Muğla Gençlik ve Spor İl Müdürlüğüne bağlı il ve ilçelerdeki yurt müdürlükleri, gençlik ve spor ilçe müdürlükleri ile gençlik merkezlerinde görev yapan 284 kamu personeli oluşturmaktadır. Örneklemden elde edilen veriler için tanımlayıcı istatistikler, korelasyon analizi, cinsiyet değişkeni için t testi ve düzenleyici etki analizleri SPSS ve Jamovi programları yardımıyla gerçekleştirilmiştir. Analiz sonuçlarına göre; hem iş-aile çatışmasının hem de aile-iş çatışmasının tükenmişliğin alt boyutları (duygusal tükenme, duyarsızlaşma ve kişisel başarı hissinde azalma) üzerindeki etkisinde cinsiyetin düzenleyicilik rolü olmadığı anlaşılmaktadır. İş-aile çatışmasının duygusal tükenme ve duyarsızlaşma üzerinde pozitif ve anlamlı etkisi olduğu ortaya çıkmıştır. Ancak iş-aile çatışmasının kişisel başarı hissinde azalma üzerinde anlamlı bir etkisinin olmadığı tespit edilmiştir. Benzer şekilde aile-iş çatışmasının duygusal tükenme ve duyarsızlaşma üzerinde pozitif ve anlamlı etkisi olduğu belirlenmiştir. Fakat aile-iş çatışmasının kişisel başarı hissinde azalma üzerinde anlamlı bir etkisinin olmadığı görülmüştür. Elde edilen sonuçlar hem işten hem de aileden kaynaklı çatışmaların, bireylerin tükenmişlik düzeylerini özellikle duygusal ve davranışsal boyutlarda artırdığını ortaya koymaktadır. Ancak cinsiyetin bu ilişkide düzenleyici bir rol oynamadığı belirlenmiştir. Başka bir deyişle iş-aile ve aile-iş çatışmasının duygusal tükenme ve duyarsızlaşma üzerindeki etkisi kadın ya da erkek olmaya göre farklılaşmamaktadır. Bu bulgulara dayanarak, iş-aile çatışmasından kaynaklı tükenmişlik ile başa çıkma çabalarında yalnızca bireysel faktörler değil, toplumsal ve örgütsel faktörlerin de dikkate alınması gerektiği ifade edilebilir.
Özet (Çeviri)
The primary aim of this study is to examine whether gender has a moderating role in the relationship between work–family conflict, which is frequently encountered in working life, and burnout. Adopting a quantitative research design, the data were collected through a survey questionnaire. The sample consists of 284 public employees working in provincial and district dormitory directorates, district directorates of youth and sports, and youth centers affiliated with the Muğla Provincial Directorate of Youth and Sports. Descriptive statistics, correlation analysis, independent-samples t-tests for the gender variable, and moderation analyses were conducted on the sample data using SPSS and Jamovi. The findings indicate that gender does not play a moderating role in the effects of either work-to-family conflict or family-to-work conflict on the subdimensions of burnout (emotional exhaustion, depersonalization, and reduced personal accomplishment). Work-to-family conflict was found to have positive and significant effects on emotional exhaustion and depersonalization; however, it did not have a significant effect on reduced personal accomplishment. Similarly, family-to-work conflict exerted positive and significant effects on emotional exhaustion and depersonalization, yet no significant effect was observed on reduced personal accomplishment. Overall, these results demonstrate that conflicts originating from both work and family domains increase individuals' burnout levels, particularly in emotional and behavioral dimensions. Nevertheless, gender was not identified as a moderator in this relationship. In other words, the effects of work-to-family and family-to-work conflict on emotional exhaustion and depersonalization do not differ between women and men. Based on these findings, it can be argued that efforts to cope with burnout stemming from work–family conflict should take into account not only individual factors but also societal and organizational factors.
Benzer Tezler
- İş-aile çatışmasının, tükenmişlik ve işten ayrılma niyeti üzerindeki etkisi: Sosyal normların düzenleyici rolü
The effect of work-family conflict on burnout and turnover intention: The moderating role of social norms
SIDIKA ECE YILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
İşletmeNiğde Ömer Halisdemir Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FATİH ÇETİN
- The influence of emotion regulation on work-family-personal life conflict and psychological well-being among employed parents
Çalışan anne ve babalarda duygu düzenlemenin iş-aile-özel yaşam çatışması ve psikolojik iyi oluş üzerindeki etkisi
ELİF ÇOLAKOĞLU KAYA
Yüksek Lisans
İngilizce
2020
PsikolojiBahçeşehir ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ DORUK UYSAL İRAK
- Sağlık çalışanlarında algılanan stresin, yaşam kalitesi ve iş aile çatışmasına etkileri
Effects of perceived stress on quality of life and work-family conflict in healthcare professionals
BEDRİYE SİMİTCİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
PsikolojiÜsküdar ÜniversitesiUygulamalı Psikoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALPER EVRENSEL
- İş-aile çatışması ve merhamet yorgunluğu arasındaki ilişki: Sağlık çalışanları üzerinde bir araştırma
The relationship between work-family conflict and compassion fatigue: A study on healthcare workers
FİGEN UZUN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Sağlık YönetimiMuş Alparslan ÜniversitesiSağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FUAT KORKMAZER
- Covid-19 pandemisinin sağlık çalışanlarında prososyal davranış üzerine etkisi
The effect of the Covid-19 pandemic on prosocial behavior of healthcare professionals
RUKİYE YÜKSEL
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Psikolojiİstanbul Nişantaşı ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DEVRAN TAN