Yapay zeka teknolojilerinin sinema endüstrisine etkileri: Senaryo yazımı ve film üretim süreci üzerindeki dönüşümler
The impacts of artificial intelligence technologies on the film industry: Transformation in scriptwtiting and film production process
- Tez No: 993639
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MUSTAFA EVREN BERK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Radyo-Televizyon, Radio and Television
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Necmettin Erbakan Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sinema Televizyon Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Sinema teknoloji ile birlikte gelişen ve yine teknoloji sayesinde birçok dönüşüm geçirerek içinde bulunduğu döneme uyum sağlamayı başarmıştır. Bu dönüşümler sayesinde yıllar sonra bile en çok kitleye sahip olan sanat dallarından biri konumundadır. Film üretim süreçlerinin hemen hemen her evresinde faydalanılan teknolojik aygıtlar ve programlar sayesinde sinema, etkileyiciliğini arttırmıştır. Hem görsel hem de işitsel unsurlarla birlikte görsel bir şölen niteliği taşıyan sinema faydalandığı teknolojiler sayesinde gelişmeye devam etmektedir. Teknoloji ve sinema ilişkisinin en çok harmanlandığı günümüzde ise sinema daha önceki teknolojik gelişmelerden çok farklı bir teknoloji olan yapay zekâ teknolojisiyle birlikte çok daha köklü dönüşümler geçirmektedir. Çalışma kapsamında yapay zekânın sinema endüstrisine olan etkileri sistemli bir şekilde incelenmiştir. Çalışmanın sağlam bir zemine oturtulması, yapay zekânın film üretim süreçlerine etkilerinin incelenmesi ve sinemadaki dönüşümlerine dair veriler toplamak adına literatür taraması yönteminden faydalanılmıştır. Bu doğrultuda yapay zekânın sinema endüstrisine olan etkileri incelenmiştir. Öte yandan yapay zekânın yaratıcı süreçler üzerine olan etkilerini incelemek adına ChatGPT, Gemini, DeepSeek gibi yapay zekâ platformlarına yazdırılan kısa film senaryoları insan yaratıcılığıyla karşılaştırılmak adına insan tarafından yazılan kısa film senaryosuyla, çatışma, hikâye, karakter gelişimi, genel yapı, dramatik unsurlar bakımından karşılaştırılarak incelenmiştir. Yapay zekâ platformları tarafından ve insan tarafından yazılan senaryoların analizi nitel araştırmalarda sıkça kullanılan Betimsel analiz yönteminden faydalanılarak incelenmiştir. Yapay zekânın sinema sektörüne hız ve maliyetlerin düşürülmesi konularında katkı sağlamasının yanında hem istihdam hem de sanatsal bakımdan potansiyel dezavantajlarına dair geliştirilen birtakım önerilere, sonuç ve öneriler bölümünde yer verilmiştir.
Özet (Çeviri)
Cinema has evolved alongside technology and, thanks to technological advancements, has undergone many transformations that have enabled it to adapt to the era in which it exists. Owing to these transformations, cinema remains one of the art forms with the largest audiences even after many years. Through technological devices and software used in almost every stage of film production, cinema has increased its impact and effectiveness. With its visual and auditory elements, cinema offers a kind of visual spectacle and continues to develop through the technologies it utilizes. In today's world, where the relationship between technology and cinema is more intertwined than ever, cinema is undergoing much more profound transformations with the integration of artificial intelligence, a technology fundamentally different from previous technological developments. Within the scope of this study, the effects of artificial intelligence on the cinema industry have been systematically examined. In order to establish a solid foundation for the study, to analyze the impact of artificial intelligence on film production processes, and to collect data on the transformations in cinema, the literature review method was employed. Accordingly, the effects of artificial intelligence on the cinema industry were examined. Moreover, to investigate the effects of artificial intelligence on creative processes, short film scripts generated by artificial intelligence platforms such as ChatGPT, Gemini, and DeepSeek were compared with a short film script written by a human. This comparison was conducted in terms of conflict, narrative, character development, overall structure, and dramatic elements in order to evaluate human creativity. The analysis of the scripts written by artificial intelligence platforms and by a human was carried out using the descriptive analysis method, which is frequently employed in qualitative research. In addition to artificial intelligence's contribution to the cinema sector in terms of increased speed and reduced costs, several suggestions regarding its potential disadvantages in terms of employment and artistic value are presented in the conclusion and recommendations section.
Benzer Tezler
- Genişletilmiş sinema kavramı bağlamında değişen film üretim ve tüketim ilişkileri
Changing film production and consumption relations in the context of expanded cinema concept
SAMET CAN KOCAGÜR
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Sahne ve Görüntü SanatlarıDokuz Eylül ÜniversitesiFilm Tasarımı Ana Sanat Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ OZAN OTAN
- Yapay zeka teknolojilerinin film yapımına etkileri: Yönetmenlik pratiğinde yaratıcı süreçlerin dönüşümü ve etiktartışmalar, Türkiye örneği
The impacts of artificial intelligence technologies on filmmaking: The transformation of creative processes and ethical debates in directorial practice, the case of Türki̇ye
MAHMUT CERAN
Doktora
Türkçe
2026
İletişim BilimleriAnadolu ÜniversitesiSinema ve Televizyon Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SİBEL ÇELİK NORMAN POLAT
- Sinemada yapay zekâ uygulamaları: Makineler film yapabilir mi?
Artificial intelligence applications in cinema: Can machines make films?
ZAMINA HUSEYNOVA
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
İletişim BilimleriKarabük ÜniversitesiYeni Medya ve İletişim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BURAK TÜRTEN
- Üç boyutlu karakter tasarımında hareket yakalama teknolojisinin kullanımı ve bir uygulaması
The use of motion capture technology in three-dimensional character design and an application study
YELİZ CANTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Güzel SanatlarAnkara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiGrafik Tasarımı Ana Sanat Dalı
DOÇ. DR. TUTKU DİLEM ALPASLAN
- Görüntü üretici yapay zeka modellerinde oryantalist bakış: algoritmalardaki kültürel temsiller üzerine bir inceleme
Orientalist perspectives in image-generating ai models: a study on cultural representations within algorithms
BANU ÖZKİRİŞÇİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Radyo-TelevizyonGaziantep ÜniversitesiFilm Tasarımı Ana Sanat Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ERDİNÇ YILMAZ