Ahmet Hamdi Tanpınar'da din ve değerler: Yazarın romanları üzerinden bir çözümleme
Religion and values in Ahmet Hamdi Tanpınar: An analysis of the author's novels
- Tez No: 993906
- Danışmanlar: PROF. DR. ASIM YAPICI
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Psikoloji, Din, Psychology, Religion
- Anahtar Kelimeler: Ahmet Hamdi Tanpınar, Din, Değer, Değişim, Psikoloji, Din psikolojisi, Edebiyat, Ahmet Hamdi Tanpınar, Religion, Value, Change, Psychology, Psychology of religion, Literature
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi
- Enstitü: İslami Araştırmalar Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın konusu, Ahmet Hamdi Tanpınar'ın romanlarında bulunan din ve değer algılarına dairdir. Tanpınar Cumhuriyet'in ilan edildiği, yeni siyasî yönetimin oluşturulduğu ve yeni bir sosyo-kültürel düzene girildiği dönem içerisinde yaşamıştır (1901-1962). Bu açıdan onun romanları, söz konusu devrin özelliklerini göstermekte ve değişen insanın izlerini sürmektedir. Geleneksel din anlayışının ve değerlerle örülü bir toplumun oluşturduğu birey, değişen koşullarla beraber modernliğe evrilmekte ve farklı tipte din algıları, dindarlık tipleri ve dinsel yaşantı biçimleri geliştirmektedir. Ayrıca bireyin kültür ve geleneğinden tevarüs ettiği değerler de değişen koşulların tesiriyle birtakım dönüşümlere uğramaktadır. Buradan hareketle çalışmanın amacı, Tanpınar'ın bulunduğu devirdeki insanların ve kendisinin değişen din ve değer anlayışlarını, dönüşen dindarlık manzaralarını ortaya çıkarmaktır. Nitel özelliklere sahip olan bu çalışmada betimsel analiz tekniği kullanılmıştır. Literatür taraması ve çalışmayla doğrudan ilintili ana kaynakların okunması sonrasında benzer konu ve içeriğe sahip pasajlar bir araya getirilmiş ve ortak başlıklar altında tasnif edilmiştir. Bu sınıflandırma ve ardından yapılan betimsel analizler sonucu Tanpınar'ın yaşadığı dönemde din ve değerler bağlamında kritik bir değişim ve dönüşümün yaşandığı saptanmıştır. Bu değişimin keskin bir biçimde değil, tedricen gerçekleştiği, her bireyde farklı oran ve şekillerde kendisini gösterdiği gözlemlenmiştir. Sonuç olarak yaşadığı dönemde Tanpınar ve onun çevresindeki bireylerin din ve değerler anlamında yeni ve modern bakış açıları geliştirdiği, ancak bunlar olurken bireylerin geleneksel din algıları ve geçmişten getirdikleri bazı değerlerden kopamadığı tespit edilmiştir.
Özet (Çeviri)
The subject of this study is the perceptions of religion and values in Ahmet Hamdi Tanpınar's novels. Tanpınar lived in the period when the Republic was proclaimed, a new political administration was established and a new socio-cultural order was being established (1901-1962). In this respect, his novels show the characteristics of the period in question and trace the changing human being. The individual, formed by a society shrouded in traditional religious understanding and values, evolves into modernity with changing conditions and develops different types of religious perceptions, types of religiosity and forms of religious life. In addition, the values that the individual inherits from his/her culture and tradition also undergo some transformations under the influence of changing conditions. From this point of view, the aim of the study is to reveal the changing understanding of religion and values of the people of Tanpınar's time and himself, and the transforming views of religiosity. In this qualitative study, descriptive analysis technique was used. After a literature review and reading the main sources directly related to the study, passages with similar topics and content were brought together and classified under common headings. As a result of this classification and the subsequent descriptive analysis, it has been determined that a critical change and transformation took place in the context of religion and values during Tanpınar's lifetime. It has been observed that this change does not occur sharply, but gradually and manifests itself at different rates and in different ways for each individual. As a result, it has been determined that Tanpınar and the individuals around him developed new and modern perspectives in terms of religion and values during his lifetime, yet they could not break away from their traditional perceptions of religion and some of the values they brought from the past.
Benzer Tezler
- Gelenek, Modernleşme ve Din Ekseninde Ahmet Hamdi Tanpınar'ın“Huzur”ve“Saatleri Ayarlama Enstitüsü”romanlarında toplumsal değişmenin doğası
The nature of social change in Huzur and Saatleri Ayarlama Enstitüsü, Ahmet Hamdi Tanpınar's novel on the basis of tradition, modernization and religion
ZAFER DEMİR
Doktora
Türkçe
2021
SosyolojiAnkara ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İHSAN ÇAPCIOĞLU
- Değerler eğitimi bağlamında Ahmet Hamdi Tanpınar ve Oğuz Atay'da değerler
Values in Ahmet Hamdi Tanpınar and Oğuz Atay in the context of teaching values
ALİ ÖNCÜ
Doktora
Türkçe
2015
Eğitim ve ÖğretimMarmara ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA USTA
- Ahmet Hamdi Tanpınar ve Safiye Erol'un biyografileri, düşünce dünyaları ve romanlarının mukayeseli incelemesi
Comparative analysis of the biographies, worlds of thought and novels of Ahmet Hamdi Tanpınar And Safiye Erol
MÜGE DİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Türk Dili ve Edebiyatıİstanbul ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ÇİLEM TERCÜMAN
- The city and its translators istanbul metonymized and refracted in the literary narratives of Ahmet Hamdi Tanpınar and Orhan Pamuk in Turkish, English and French
Şehir ve çevirmenleri Ahmet Hamdi Tanpınar?ın ve Orhan Pamuk?un edebi anlatılarında, Türkçe, İngilizce ve Fransızca dillerinde, İstanbul?un çevirisinin metonimik yönleri ve kırılımları
ŞULE DEMİRKOL ERTÜRK
Doktora
İngilizce
2010
Mütercim-TercümanlıkBoğaziçi ÜniversitesiÇeviribilim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SALİHA PAKER
- Türk siyasi düşünce hayatında Ahmet Hamdi Tanpınar ve romanlarına bakış
A review on Ahmet Hamdi Tanpınar and his novels in Turkish political thought life
ELİF TÜRKİSLAMOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
Türk Dili ve EdebiyatıAnkara ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NEŞE ÖZDEN