Dijital finans ve kripto paralar: Teorik bir inceleme
Digital finance and cryptocurrencies: A theoretical analysis
- Tez No: 994300
- Danışmanlar: DOÇ. DR. BURHAN GÜNAY
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Uluslararası Ticaret, International Trade
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Uluslararası Ticaret ve Finans Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Türkiye, muazzam tarihi ve Asya ile Avrupa kıtasını birbirine bağlayan jeopolitik konumu itibariyle dünyanın en önemli ve en dikkat çekici ülkesidir. Türkiye'nin bu özelliği, tarih boyunca para ve ekonomi politikalarını küresel güç dengeleriyle iç içe şekillendirmiş; Osmanlı'dan bugüne uzanan süreçte Batı'nın finansal merkezleri ile Doğu'nun ticaret ağları arasında bir“geçiş ekonomisi”rolünü üstlenmiştir. Günümüzde ise Türkiye, bir yandan doların rezerv hâkimiyetine eklemlenmiş kırılgan bir para sistemine sahipken, diğer yandan Avrasya merkezli yeni finansal bloklarla ve dijital para girişimleriyle kendisini küresel finans mimarisinde yeniden konumlandırmaya çalışan“köprü ülke”kimliğini sürdürmektedir. Günümüzde dünya ekonomik güç dengeleri yeniden şekillenirken, dijitalleşme yalnızca teknolojik bir yenilik değil; aynı zamanda bir ulusal güvenlik, egemenlik ve kalkınma stratejisini oluşturmaktadır. Para ve işlevlerinin her yüzyılda önemli olduğu küresel finans sisteminde dijital dönüşüm artık bir tercihten ziyade bir zorunluluk haline gelmiştir. Türkiye, bu dijital dönüşümün ön saflarında yer alan ülkelerden biri olarak, dijital finans ve kripto para teknolojilerini hem iç dinamiklerine entegre etmekte hem de bölgesel liderlik hedefi doğrultusunda stratejik pozisyonunu güçlendirmeye çalışmaktadır. 2030 sonrasında küresel dünya finans sisteminin dijital paralar etrafında yeniden şekilleneceği öngörülürken, Türkiye'nin hem kendi ulusal dijital parasını (merkez bankası dijital parası) devreye alması hem de kripto para ekosisteminde bölgesel bir merkez olma potansiyeli dikkat çekmektedir. Bu tez çalışması, yalnızca dijital finans ve kripto paraların teknik yönlerini değil; aynı zamanda Türkiye'nin dijital egemenlik, güvenlik, savunma ve ekonomik bağımsızlık politikalarıyla dijital finansı nasıl entegre ettiğini çok boyutlu bir çerçevede ele almaktadır. Aynı zamanda Türkiye'nin mevcut sosyoekonomik yapısı, finansal regülasyon stratejileri ve vatandaşların dijitalleşmeye yaklaşımı çerçevesinde nasıl konumlandığını analiz etmektedir. Tez boyunca, hem teknolojik altyapının evrimi hem de mevzuat düzeyindeki gelişmeler detaylandırılmış; Türkiye'nin bu yeni dijital finans çağındaki konumu hem iç hem de dış karşılaştırmalarla incelenmiştir.
Özet (Çeviri)
Türkiye is one of the world's most geopolitically significant countries due to its remarkable historical legacy and its strategic position bridging Asia and Europe. This unique attribute has shaped Türkiye's monetary and economic policies in close alignment with global power dynamics. From the Ottoman era to the present day, Türkiye has functioned as a“transition economy”situated between the financial centers of the West and the commercial networks of the East. Today, Türkiye maintains a fragile monetary system linked to the U.S. dollar's status as the dominant global reserve currency, while simultaneously sustaining its identity as a“bridge country”seeking to reposition itself within the global financial architecture through engagement with emerging Eurasia-centered financial blocs and digital currency initiatives. As global economic power structures are being reconfigured, digitalization has emerged not merely as a technological development but also as a critical strategy for national security, sovereignty, and economic development. In the global financial system where money and its functions have remained essential across centuries digital transformation has become a necessity rather than a choice. Türkiye, positioned at the forefront of this transformation, integrates digital finance and cryptocurrency technologies into its domestic economic dynamics while striving to strengthen its strategic posture in line with regional leadership objectives. As the global financial landscape is expected to reorganize around digital currencies after 2030, Türkiye's potential to launch its own national digital currency (Central Bank Digital Currency) and to evolve into a regional hub within the cryptocurrency ecosystem has become increasingly prominent. This thesis examines not only the technical dimensions of digital finance and cryptocurrencies but also the ways in which Türkiye incorporates digital finance into its broader strategies of digital sovereignty, security, defense, and economic independence within a multidimensional analytical framework. It further analyzes Türkiye's positioning in relation to its socioeconomic structure, financial regulatory strategies, and public attitudes toward digitalization. Throughout the thesis, the evolution of technological infrastructure and regulatory developments is explored in detail, and Türkiye's role within the emerging era of digital finance is assessed through both domestic and international comparisons.
Benzer Tezler
- Kripto para piyasalarında dijital liderlerden piyasa oynaklığına: Sosyal ağ ve duygu analizi temelli volatilite modellemesi
From digital leaders to market volatility in cryptocurrency markets: Volatility modeling based on social network and sentiment analysis
GÖZDE SARAK
- FED para politikası kararları, enflasyon oranları ve altın fiyatlarının Bitcoin getirileri üzerindeki etkisi: Ampirik bir analiz
The impact of FED monetary policy decisions, inflation rates, and gold prices on Bitcoin returns: An empirical analysis
CENGİZ BURHAN KİNAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
EkonometriBaşkent ÜniversitesiUluslararası Finans ve Bankacılık Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ BADE EKİM KOCAMAN
- Understanding continuance intention in finfluencer content consumption: A behavioral perspective
Finfluencer içeriği tüketiminde süreklilik niyetini anlamak: Davranışsal bir bakış açısı
EMİNE ÇİĞDEM CANATAN
Doktora
İngilizce
2025
İşletmeBoğaziçi Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALİ ÇOŞKUN
PROF. DR. AYŞE GÜL TOKER
- Kripto paralarla online alışveriş davranışının incelenmesi: davranışsal akıl yürütme teorisi (BRT) ve olanakları gerçekleştirme teorisi (AAT) perspektifinden bir model önerisi
Examining online shopping behavior with cryptocurrencies: a model proposal from the perspective of behavioral reasoning theory (BRT) and affordances actualization theory (AAT)
HAMZA ÇAKMAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Yönetim Bilişim SistemleriSivas Cumhuriyet ÜniversitesiYönetim Bilişim Sistemleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MURAT FATİH TUNA
DR. ÖĞR. ÜYESİ SELİM ÇAM
- Makroiktisadî perspektiften kripto para piyasalarında fiyat formasyonu
Price formation in crypto currency markets from makroeconomic perspective
ZEKERİYA SAVRAN