Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Romatoloji Bölümüne tekrarlayan oral aft nedeni ile başvuran hastaların değerlendirilmesi
Evaluation of patients presenting to Ankara University Faculty of Medicine Pediatric Rheumatology Outpatient Clinic with recurrent oral aphthous ulcers
- Tez No: 995079
- Danışmanlar: DOÇ. DR. FATMA AYDIN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Child Health and Diseases
- Anahtar Kelimeler: Tekrarlayan oral aft, İdiyopatik, Behçet hastalığı, Kolşisin, Recurrent aphthous stomatitis, Idiopathic, Behcet's disease, Colchicine
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Tekrarlayan oral aft (TOA), sıklıkla çocukluk çağında başlayan ülseratif ve inflamatuvar bir hastalıktır. Tüm dünyada yaklaşık %25 oranında görülmekte olup çocuklarda sıklığı %9 olarak bildirilmiştir. Etiyopatogenezinin halen belirsiz olması, sistemik hastalıklara eşlik edebilmesi ve hayat kalitesine olumsuz etkileri nedeniyle özellikle büyüme çağındaki çocuk hastalarda ayrıntılı değerlendirme yapılması önem taşır. Literatürde çocuk hastalarla ilgili veriler yetersiz olup, bu çalışma ile TOA yakınması ile başvuran çocuk hastaların klinik ve demografik özellikleri ile izlem süreçlerinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Ayrıca, bu hasta grubuna yönelik uygun tanısal ve tedavi yaklaşımlarının belirlenmesine katkı sağlanması hedeflenmiştir. Gereç ve Yöntem: Çalışma kapsamında Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Romatoloji Polikliniği'ne Haziran 2013 – Haziran 2025 tarihleri arasında TOA nedeniyle başvuran ve K12.0 (Tekrarlayan oral aftlar) ICD tanı kodu girilen hastaların dosyaları geriye dönük olarak tarandı. Yılda üç veya daha fazla aft atağı geçiren ve yakınmaları 18 yaş altında başlamış olan hastalar çalışmaya dahil edildi. Altı aydan kısa izlem süresi olan ve verileri eksik olan hastalar çalışma dışı bırakılmıştır. Hastaların detaylı öyküsü, özgeçmiş ve soygeçmiş bilgileri incelenmiştir. Klinik değerlendirme kapsamında fizik muayene bulguları, laboratuvar parametreleri ve verilen tedaviler ile tedavi yanıtları değerlendirilmiştir. İzlemde gelişen yeni bulgular ve hastaların nihai tanıları kaydedilmiştir. Bulgular: Çalışmaya başvurularında tanı kodu ICD K12.0 olarak girilen 326 hastanın 125'i dahil edilmiştir. Hastaların %54,4'ü (n=68) kız cinsiyette olup, hastaların en sık minör aftları (%91,3) olduğu saptanmıştır. Ortalama ilk aft görülme yaşı 78,88 ± 49,15 ay, ortalama yıllık aft atak sayısı 19,76±14,84 olarak bulunmuştur. Takip süresi boyunca 91 (%72,8) hasta idiyopatik TOA, 17 (%13,6) hasta Behçet hastalığı (BH), 2 (%1,6) hasta PFAPA tanısı almıştır. Hastaların 9'unun (%7,2) aft şikayetinin immün yetmezlik zemininde geliştiği düşünülmüştür. Hastalardan 4'ünün (%3,2) aft şikayetinin demir eksikliğine; birinin hem demir hem de vitamin B12 eksikliğine; birinin ise çölyak hastalığına bağlı olarak geliştiği düşünülmüştür. BH tanısı alan hastaların ilk aft görülme yaşı idiyopatik TOA hastalarına göre anlamlı olarak daha yüksek bulunmuş; hastalarda ağrılı aftların, eşlik eden genital ülser ve cilt bulgularının anlamlı olarak daha sık olduğu izlenmiştir (p<0.05). BH tanısı alan grupta HLAB51 pozitifliği ve ailede BH öyküsü varlığı anlamlı olarak daha yüksek bulunmuştur (p<0,05). 66 hastaya kolşisin tedavisi verilmiş ve hastaların %88,9'unun fayda gördüğü saptanmıştır. Sonuç; Bu çalışma, tekrarlayan oral aft yakınması ile başvuran çocuk hastaların önemli bir kısmının idiyopatik seyir gösterdiğini ortaya koymakla birlikte; özellikle ileri yaşta başlayan, ağrılı aftlarla seyreden, genital ülser ve cilt bulgularının eşlik ettiği, HLA-B51 pozitifliği ve ailede BH öyküsü bulunan olgularda BH başta olmak üzere sistemik hastalıkların ayırıcı tanıda mutlaka göz önünde bulundurulması gerektiğini göstermektedir. Ayrıca hastaların immün yetmezlikler ile demir ve vitamin B12 eksiklikleri açısından değerlendirilmesi önemlidir. Kolşisin tedavisinin ise seçilmiş hasta gruplarında etkili ve güvenilir bir tedavi seçeneği olduğu görülmüştür.
Özet (Çeviri)
Objective: Recurrent aphthous stomatitis (RAS) is a common ulcerative and inflammatory condition that frequently begins in childhood. Its global prevalence is estimated at approximately 25%, while the prevalence in children has been reported to be around 9%. Given the still unclear etiopathogenesis of the disease, its potential association with systemic disorders, and its negative impact on quality of life, a comprehensive evaluation is particularly important in children during the growth period. Pediatric data in the literature remain limited; therefore, this study aimed to evaluate the clinical and demographic characteristics as well as the follow-up outcomes of pediatric patients presenting with complaints of RAS. An additional objective was to contribute to the identification of appropriate diagnostic and therapeutic approaches for this patient population. Materials and Methods: In this retrospective study, medical records of patients who presented to the Ankara University Faculty of Medicine, Pediatric Rheumatology Outpatient Clinic between June 2013 and June 2025 with a diagnosis of RAS (ICD-10 code K12.0: recurrent oral aphthae) were reviewed. Patients who experienced three or more aphthous episodes per year and whose symptoms had begun before the age of 18 years were included. Patients with a follow-up duration shorter than six months or with incomplete data were excluded. Detailed medical histories, including personal and family histories, were reviewed. Clinical evaluation included physical examination findings, laboratory parameters, administered treatments, and treatment responses. Newly emerging findings during follow-up and final diagnoses were also recorded. Results: Of the 326 patients initially identified with the ICD-10 code K12.0, 125 were included in the study. Of these patients, 54.4% (n=68) were female, and minor aphthae were the most common lesion type (91.3%). The mean age at first aphthous episode was 78.88 ± 49.15 months, and the mean annual number of aphthous attacks was 19.76 ± 14.84. During follow-up, 91 patients (72.8%) were diagnosed with idiopathic RAS, 17 patients (13.6%) with Behçet's disease (BD), and 2 patients (1.6%) with PFAPA syndrome. In 9 patients (7.2%), aphthous complaints were considered to be associated with underlying immunodeficiency. In addition, aphthous lesions were thought to be related to iron deficiency in 4 patients (3.2%), combined iron and vitamin B12 deficiency in 1 patient, and celiac disease in 1 patient. The age at onset of the first aphthous lesion was significantly higher in patients diagnosed with BD compared with those with idiopathic RAS. Painful aphthae, concomitant genital ulcers, and skin manifestations were also significantly more frequent in the BD group (p<0.05). Furthermore, HLA-B51 positivity and a family history of BD were significantly more common among patients with BD (p<0.05). Colchicine therapy was administered to 66 patients, and 88.9% of these patients were found to benefit from treatment. Conclusion: This study demonstrates that a substantial proportion of pediatric patients presenting with recurrent oral aphthae have an idiopathic course. However, in cases characterized by later onset, painful aphthae, associated genital ulcers and skin manifestations, HLA-B51 positivity, and a family history of BD, systemic diseases particularly Behçet's disease should be carefully considered in the differential diagnosis. In addition, evaluation for immunodeficiencies as well as iron and vitamin B12 deficiencies is essential. Colchicine appears to be an effective and safe therapeutic option in selected pediatric patients with recurrent oral aphthae.
Benzer Tezler
- Ailevi akdeniz ateşi ile takip edilen hastaların otoinflamasyona bağlı gelişen kardiyak otonomik disfonksiyonunun incelenmesi
Investigation of cardiac autonomic dysfunction due to autoinflammation in patients followed up with familial mediterranean fever
MERİÇ ERGENE YENİKÖY
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıBaşkent ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SIDIKA ESRA BASKIN
- Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Romatoloji Bilim Dalında kronik non-bakteriyel osteomiyelit tanısıyla takip edilen hastaların klinik özelliklerinin ve sonuçlarının değerlendirilmesi
Başlık çevirisi yok
ÖMER TAYYİP ÖZEN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıAnkara ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FATMA AYDIN
- Gazi Üniversitesi Hastanesi Çocuk Nefroloji ve Romatoloji Bilim Dalı'nda takip edilen ailevi akdeniz ateşi (FMF) hastalarındaki fenotip – genotip ilişkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of phenotype - genotype association in familial mediterranean fever (FMF) patients followed BY Gazi University Hospital Pediatric Nephrology and Rheumatology department
MUSTAFA BURAK SEVEN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2016
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıGazi ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HÜSNÜ OĞUZ SÖYLEMEZOĞLU
- Juvenil idiyopatik artritli hastalarda hastalık aktivitesinin ve tedavi yanıtının değerlendirilmesi
Assessment of disease activity and treatment response in patients with juvenile idiopathic arthritis
AYTEN GULİYEVA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
RomatolojiAnkara ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NİLGÜN ÇAKAR
- Çocuklarda artrit etyolojisi
Etiology of arthritis in children
AYKUT DEMİR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıAnkara ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NİLGÜN ÇAKAR