Geri Dön

Pragmatik bir bilimsel gerçekçilik savunusu

A defence of pragmatic scientific realism

  1. Tez No: 995485
  2. Yazar: MURAT PALULİ
  3. Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ALPER YAVUZ
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Felsefe, Philosophy
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Felsefe Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Felsefe Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu çalışmada pragmatizme dayanan bir bilimsel gerçekçilik anlayışı geliştirilmiştir. Pragmatik bilimsel gerçekçilik, bilimsel ilerlemeyi ve doğruluğu tam ve tek bir teoriye yaklaşmak olarak değil, belirli amaçlar çerçevesinde bir şeyleri daha iyi yapabilme kapasitesinin artması olarak ele alır. Bu yaklaşım, pratikte fark yaratan ve başarılı olan farklı teorilerin bir arada kullanılmasına ve doğru kabul edilmesine izin verir. Bu tutumun en önemli özelliği, bilgide eyleyicilerin pratiklerini ve kavramsal katkılarını hesaba katarken dünyanın da bilgiye yönelik belirleyici bir etkisi olduğu kabulüdür. Böylece doğruluk ve gerçekliğin tümüyle zihinden bağımsız olmadığı gibi tümüyle bizim isteklerimize bağlı da olmadığı savunulabilir olur. Bu doğrultuda çalışmada hem doğruluk kavramını koruyan hem de standart bilimsel gerçekçiliğin ağır metafizik yüklerinden kaçınan bir bilimsel gerçekçilik modeli savunulmaktadır.

Özet (Çeviri)

This study develops a framework for scientific realism grounded in pragmatism. Pragmatic scientific realism understands scientific progress and truth not as an approximation toward a single, complete theory, but as an increase in the capacity to do things better within specific goals. This approach allows different theories that make a practical difference and prove successful to be used together and accepted as true. The most important feature of this approach is the claim that, while agents' practices and conceptual contributions play a role in knowledge, the world also has a determining influence on what counts as knowledge. Thus, it can be argued that truth and reality are not entirely independent of the mind, nor are they entirely dependent on our wishes. Accordingly, the study defends a model of scientific realism that both preserves the concept of truth and avoids the heavy metaphysical commitments associated with standard scientific realism.

Benzer Tezler

  1. An account of reductionism in biology; practices of molecular biology as instruments

    Biyolojide indirgemecilik konusu üzerine bir çalışma; araçlar olarak moleküler biyoloji pratikleri

    OZAN ALTAN ALTINOK

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2016

    FelsefeOrta Doğu Teknik Üniversitesi

    Felsefe Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. AYHAN SOL

  2. Pragmatic foundations of ontic structural realism

    Varlık bilimsel yapısal gerçekçiliğin faydacı temelleri

    HAKTAN AKCİN

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2010

    FelsefeOrta Doğu Teknik Üniversitesi

    Felsefe Bölümü

    PROF. DR. TEO GRÜNBERG

  3. Frankfurt okulunda felsefe kavramı

    The Concept of philosophy in Frankfurt school

    AHMET ERDEM ÇİFTÇİ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2000

    FelsefeMersin Üniversitesi

    Felsefe Ana Bilim Dalı

    DOÇ.DR. HASAN ASLAN

  4. Ralph Barton Perry'nin bilim, siyaset ve felsefe anlayışı

    Ralph Barton Perry's understanding of science, political and philosophy

    MUHAMMED KARAMOLLA

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    FelsefeAkdeniz Üniversitesi

    Felsefe Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HASAN ASLAN

  5. Hilary Putnam'da dil-zihin-gerçeklik ilişkisi

    Language mind and reality relationship in Hilary Putnam

    GÜLİZAR AKDEMİR

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    FelsefeAnkara Üniversitesi

    Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HASAN YÜCEL BAŞDEMİR