9. sınıfa yeni başlayan nitelikli lise öğrencilerinin bilimsel sorgulama becerileri ve bilimsel araştırmaya yönelik tutumları arasındaki ilişkinin incelenmesi
An investigation of the relationship between scientific inquiry skills and attitudes toward scientific research of qualified high school students newly enrolled in the 9th grade
- Tez No: 995494
- Danışmanlar: PROF. DR. BİLGE CAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Pamukkale Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, nitelikli liselere yeni başlayan 9. sınıf öğrencilerinin bilimsel sorgulama becerileri ile bilimsel araştırmaya yönelik tutumlarını çeşitli demografik değişkenler açısından incelemek ve bu iki değişken arasındaki ilişkiyi belirlemektir. Araştırma, nicel araştırma yöntemlerinden tarama modeli kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın örneklemini, 2024–2025 eğitim-öğretim yılında Denizli ilinde bulunan nitelikli liselerde öğrenim gören 9. sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Verilerin toplanmasında Kişisel Bilgi Formu, Sorgulama Becerileri Ölçeği ve Bilimsel Araştırmaya Yönelik Tutum Ölçeği kullanılmıştır. Elde edilen veriler IBM SPSS Statistics 30.0 paket programı aracılığıyla analiz edilmiştir. Verilerin analizinde bağımsız örneklem t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve Pearson korelasyon analizi uygulanmıştır. Araştırma bulguları, öğrencilerin bilimsel sorgulama becerilerinin yaş ,cinsiyet, kursa katılım durumu ,farklı odaya sahip olma değişkenlerinde anlamlı bir fark olmadığı ancak aile ekonomik düzeyin sorgulama becerileri alt boyutlarından 'bilgi edinme 'boyutunda düşük gelirli aile grubundaki öğrencilerde daha yüksek puanlara sahip olduğu görülmüştür. Bilimsel araştırmaya yönelik tutumlar ise yaş ve farklı odaya ait olma alt boyutlarında anlamlı bir fark bulunmazken kursa giden öğrencilerden yalnızca 'Araştırmalara Yönelik Olumlu Tutum' alt boyutunda anlamlı fark bulunmuş, cinsiyet alt boyutunda erkek öğrencilerin 'Araştırmalara Yönelik Olumsuz Tutum 'alt boyutunda yüksek puan gösterdiği, kız öğrencilerin 'Araştırmalara Yönelik Olumlu Tutum' alt boyutunda yüksek puan gösterdiği, aile ekonomik düzey alt boyutunda ise düşük gelir grubundaki öğrenciler“Araştırmacılara Yardımcı Olmaya İsteksizlik”ve“Araştırmalara Yönelik Olumsuz Tutum”alt boyutlarında daha düşük olumsuz tutum puanlarına sahip olmuştur. Ayrıca, bilimsel sorgulama becerileri ile bilimsel araştırmaya yönelik tutum arasında pozitif yönlü ve anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Bu sonuçlar, ortaöğretim düzeyinde bilim eğitimine yönelik stratejilerin geliştirilmesi, sorgulama temelli öğrenme ortamlarının yaygınlaştırılması ve öğrencilerin bilimsel düşünme becerilerinin desteklenmesi açısından önem taşımaktadır. Araştırmanın bulguları, öğretmenlerin ve eğitim politikası yapıcılarının, öğrencilerin bilimsel sorgulama becerilerini geliştirmek ve araştırmaya yönelik olumlu tutumları teşvik etmek için uygulayabileceği yöntemlerin tasarlanmasına katkı sağlayabilir. Ayrıca, bulguların farklı demografik değişkenler açısından detaylı incelenmesi, eğitimde eşitlik ve bireyselleştirilmiş öğrenme yaklaşımlarının geliştirilmesine ışık tutabilir.
Özet (Çeviri)
The purpose of this study is to examine the scientific inquiry skills and attitudes toward scientific research of ninth-grade students newly enrolled in selective high schools in terms of various demographic variables and to determine the relationship between these two constructs. The study was conducted using a quantitative survey design. The sample comprised ninth-grade students attending selective high schools in Denizli during the 2024–2025 academic year. Data were collected through a Personal Information Form, the Inquiry Skills Scale, and the Attitude Toward Scientific Research Scale. The collected data were analyzed using IBM SPSS Statistics 30.0 software. Independent samples t-tests, one-way analysis of variance (ANOVA), and Pearson correlation analysis were employed. The findings indicated that students' scientific inquiry skills did not differ significantly with respect to age, gender, participation in supplementary courses, or having a separate room. However, a statistically significant difference was observed in the“Acquiring Information”sub-dimension based on family socioeconomic status, with students from low-income families obtaining higher mean scores in this sub-dimension. Regarding attitudes toward scientific research, no statistically significant differences were found in terms of age or having a separate room. A significant difference was identified only in the“Positive Attitude Toward Research”sub-dimension among students who attended supplementary courses. In terms of gender, male students scored significantly higher in the“Negative Attitude Toward Research”sub-dimension, whereas female students scored significantly higher in the“Positive Attitude Toward Research”sub-dimension. Concerning family socioeconomic status, students from low-income families demonstrated significantly lower negative attitude scores in the“Reluctance to Assist Researchers”and“Negative Attitude Toward Research”sub-dimensions. Moreover, a positive and statistically significant correlation was found between scientific inquiry skills and attitudes toward scientific research. The results of this study highlight the importance of enhancing science education at the secondary level and promoting inquiry-based learning environments. These findings may guide educators and policymakers in designing strategies to improve students' scientific inquiry skills and foster positive attitudes toward scientific research. Additionally, examining the findings across different demographic variables may inform the development of equitable and individualized learning approaches in science education.
Benzer Tezler
- Yeni Cami'nin akustik açıdan performans değerlendirmesi
Evaluation of the acoustical performance of the New Mosque
EVREN YILDIRIM
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEVTAP YILMAZ DEMİRKALE
- Uludağ Üniversitesi Necatibey Eğitim Fakültesi'ndeki bazı derslerde öğretme öğrenme faaliyetlerinin niteliği
Başlık çevirisi yok
NEVZAT BATTAL
Doktora
Türkçe
1988
Eğitim ve ÖğretimHacettepe ÜniversitesiEğitim Programları ve Öğretim Ana Bilim Dalı
PROF.DR. SELAHATTİN ERTÜRK
- Ortaöğretim 9. sınıf öğrencilerinin okula uyum süreci: Bir karma yöntem araştırması
Examining the school adjusment of 9th grade students: A mixed method study
SEMİH KAYNAK
Doktora
Türkçe
2021
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ADNAN KAN
- Gülşehir ilçesinde eğitim (tarihi gelişimi içinde ve günümüzde)
Education in Gülşehir province in Turkey (in historical development and present)
FAZIL ALPTEKİN CEYLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
1998
Eğitim ve ÖğretimAnkara ÜniversitesiEğitim Programları ve Öğretim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YAHYA AKYÜZ
- Yeni ortaöğretim programına göre hazırlanmış 9.sınıf tarih ders kitabının öğretmen görüşleri açısından değerlendirilmesi
The evaluation of the 9th class history textbook according to history teachers? opinions
NİYAZİ GÖVEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiOrtaöğretim Sosyal Alanlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NURİ YAVUZ