Psikoterapistlerde öz şefkat ve tükenmişlik düzeyleri arasındaki ilişkide duygu düzenlemenin aracı rolü
The mediating role of emotion regulation in the relationship between self compassion and burnout among psychotherapists
- Tez No: 995574
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ SAADET ÖZTÜRK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hasan Kalyoncu Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Mevcut araştırma, psikoterapistlerde öz şefkat ve tükenmişlik düzeyleri arasındaki ilişkide duygu düzenlemenin (yeniden değerlendirme ve bastırma) aracılık rolünü ve demografik değişkenlerin (yaş, mesleki deneyim süresi, haftalık seans sayısı) etkilerini incelemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Çalışma korelasyonel desende yürütülmüştür. Araştırma, 2025 yılında Türkiye'de aktif olarak çalışan, yaşları 23-70 arasında değişen 339 (291 Kadın, 48 Erkek) psikoterapist ile yürütülmüştür. Veriler, Öz Şefkat Ölçeği-Kısa Formu, Duygu Düzenleme Ölçeği ve Tükenmişlik Ölçeği-Kısa Formu kullanılarak çevrim içi ortamda toplanmıştır. Verilerin analizinde, SPSS 21 programı kullanılarak Pearson momentler çarpımı korelasyon analizi, AMOS programı aracılığıyla doğrulayıcı faktör analizi ve Hayes'in Process Macro eklentisi (Model 4) ile aracılık analizi yapılmıştır. Elde edilen bulgular, öz şefkatin tükenmişlik ile negatif yönde anlamlı bir ilişki içinde olduğunu göstermiştir. Ayrıca duygu düzenleme stratejilerinden bastırmanın, öz şefkat ile tükenmişlik arasındaki ilişkide kısmi aracılık rolü üstlendiği belirlenmiştir. Buna karşın yeniden değerlendirme stratejisinin aracılık etkisi anlamlı bulunmamıştır. Yeniden değerlendirmenin etkisinin stres düzeyi, bağlam ve bireysel farklılıklara bağlı olarak değişkenlik gösterebileceği düşünülmektedir. Bu sonuçlar, öz şefkati yüksek bireylerin olumsuz duygularını bastırmak yerine farkında olarak düzenleyebildiklerini ve bu becerinin tükenmişliği azalttığını ortaya koymaktadır. Demografik değişkenler incelendiğinde; yaş arttıkça öz şefkat düzeyinin yükseldiği, haftalık seans sayısındaki artışın ise öz şefkati artırırken tükenmişlik ve bastırma düzeylerini azalttığı görülmüştür. Ayrıca mesleki tecrübe süresi arttıkça öz şefkatin yükseldiği ve bastırma stratejisinin kullanımının azaldığı belirlenmiştir. Araştırma, psikoterapistlerin iyi oluşunu destekleyecek psikoeğitim programlarında öz şefkatin geliştirilmesinin yanı sıra, duygu düzenleme stratejilerinin fark edilmesi ve dönüştürülmesinin önemine dikkat çekmektedir. Bu bağlamda, çalışma Türkiye'de psikoterapist örnekleminde yürütülen ve öz şefkat, tükenmişlik ve duygu düzenleme ilişkisini bütüncül biçimde ele alan araştırmalardan biri olup, literatüre katkı sağlamaktadır.
Özet (Çeviri)
The present study aimed to examine the mediating role of emotion regulation (reappraisal and suppression) in the relationship between self-compassion and burnout among psychotherapists, as well as the effects of demographic variables (age, professional experience, and weekly number of sessions). The study was conducted using a correlational research design. The sample consisted of 339 psychotherapists (291 females, 48 males) actively practicing in Türkiye in 2025, aged between 23 and 70 years. Data were collected online using the Self Compassion Scale–Short Form, Emotion Regulation Questionnaire, and The Burnout Measure–Short Form. Pearson product moment correlation analysis was performed using SPSS 21, confirmatory factor analysis was conducted through AMOS, and mediation analysis was carried out using Hayes' Process Macro (Model 4). Findings revealed a significant negative relationship between self compassion and burnout. Among emotion regulation strategies, suppression partially mediated the relationship between self compassion and burnout, whereas reappraisal did not show a significant mediating effect. It is suggested that the influence of reappraisal may vary depending on stress level, context, and individual differences. These results indicate that individuals with higher self compassion are more capable of managing negative emotions consciously rather than suppressing them, which in turn reduces burnout. When demographic variables were examined, it was observed that self compassion increased with age; an increase in weekly session frequency was associated with higher self compassion and lower levels of burnout and suppression; and greater professional experience was linked to higher self-compassion and reduced use of the suppression strategy. In this regard, the research contributes to the literature as one of the studies conducted with a psychotherapist sample in Türkiye that examines the relationship between self compassion, burnout, and emotion regulation in an integrative manner.
Benzer Tezler
- Psikologlarda ve psikolojik danışmanlarda güvensiz bağlanma stillerinin öz-şefkat ile ilişkisinin incelenmesi
Investigation of the relationship between insecured attachment styles and self-compassion in psychologist and counselors
SENA NUR EROL
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Psikolojiİstanbul Kent ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. RAZİYE BİLGE UZUN
- Shadow of the past: The roles of early parental rejection, maladaptive personality dispositions, and fear of compassion on depressive symptoms
Geçmişin gölgesi: Erken ebeveyn reddinin, uyumsuz kişilik özelliklerinin, ve şefkat korkusunun depresif semptomların üzerindeki rolleri
UTKU BÜTE
Yüksek Lisans
İngilizce
2021
Psikolojiİzmir Ekonomi ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA FALİH KÖKSAL
- Şiddet görmüş kadınlarla çalışan profesyonellerin ikincil travmatik stres deneyimleri
Secondary traumatic stress experiences of professionals working with women who suffered violence
ELİF BERFİN YILDIZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Sosyal HizmetBaşkent ÜniversitesiSosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. SEDA ATTEPE ÖZDEN
- Negatif duygulanım ve çaba gerektiren kontrol mizaç özellikleri ile psikoterapistlerin tükenmişliği arasındaki ilişkide öz bilincin düzenleyici rolünün incelenmesi
Examining the regulatory role of self-consciousness in the relationship between negative affectiveness and effortful control temperament traits and burnout of psychotherapists
MERVE KARTAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
PsikolojiTobb Ekonomi ve Teknoloji ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
DR. İLKNUR DİLEKLER ALDEMİR
- Çevrim içi psikoterapide psikoterapötik ittifak: Psikoterapistin psikolojik danışma öz yeterlik inancı, empati düzeyi ve bağlanma stillerinin yordayıcı rolü
Başlık çevirisi yok
GİZEM YÜCEL
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
PsikolojiUluslararası Kıbrıs ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MERVE MUAZZEZ AVCIOĞLU