Onopordum tauricum bitki ekstraktlarının biyoaktif potansiyelinin değerlendirilmesi
Evaluation of Onopordum tauricum plant extracts' bioactive potential
- Tez No: 995823
- Danışmanlar: PROF. DR. MEHMET CENGİZ BALOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Biyomühendislik, Genetik, Bioengineering, Genetics
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kastamonu Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Genetik ve Biyomühendislik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışmasında, halk hekimliğinde karaciğer ve böbrek hastalıkları ile yara iyileşmesinde kullanımı bildirilen ancak antikanser ve antimikrobiyal özellikleri bakımından yeterince araştırılmamış bir Asteraceae üyesi olan Onopordum tauricum'un toprak üstü kısımlarından elde edilen ekstraktların biyoaktif potansiyeli değerlendirilmiştir. Çalışmanın amacı, etil asetat (EA), etanol (EtOH), etanol-su (EtOH/H₂O) ve su ekstraktlarının meme kanseri hücre hatları (üçlü negatif MDA-MB-231 ve ER/PR pozitif MCF-7) üzerindeki antikanser etkilerini ve seçilmiş patojen mikroorganizmalar üzerindeki antimikrobiyal/antibiyofilm aktivitelerini in vitro koşullarda ortaya koymaktır. Antikanser etkinlik, 48 saatlik inkübasyon sonrası MTT yöntemi ile belirlenmiştir. Antimikrobiyal aktivite agar kuyucuk difüzyon ve sıvı mikrodilüsyon (MİK/MBK) yöntemleriyle, toplam sekiz referans suş (Gram-pozitif, Gram-negatif bakteriler ve Candida albicans) üzerinde test edilmiştir. Staphylococcus aureus ATCC 25923 suşunda biyofilm oluşumu ve eradikasyonu kristal viyole temelli mikroplaka yöntemi ile değerlendirilmiştir. Sonuçlar, her iki hücre hattında da en güçlü sitotoksik etkinin EA ekstraktında yoğunlaştığını göstermiştir (MDA-MB-231 için IC₅₀ ≈ 99,4 µg/mL; MCF-7 için IC₅₀ ≈ 155,9 µg/mL). EtOH ekstraktı orta düzeyde, EtOH/H₂O ekstraktı ise daha zayıf sitotoksisite sergilerken, su ekstraktı için IC₅₀ > 1000 µg/mL bulunmuştur. Test edilen konsantrasyon aralığında ekstraktlar, test mikroorganizmaları üzerinde anlamlı inhibisyon zonu oluşturmamış ve MİK/MBK değeri saptanamamıştır. Buna karşın, EtOH (1000 µg/mL), EA (1000 µg/mL) ve EtOH/H₂O (1000 µg/mL) ve ekstraktları S. aureus biyofilm oluşumunu sırasıyla yaklaşık %68, %53,8 ve %37,9 oranında baskılamıştır. Su ekstraktı düşük konsantrasyonda sınırlı biyofilm eradikasyonu sağlarken, yüksek konsantrasyonlarda biyofilm formasyonunu artırmıştır. Elde edilen bulgular, O. tauricum'un özellikle EA ekstraktında antikanser açıdan umut verici bir doğal ürün kaynağı olabileceğini; antimikrobiyal açıdan ise klasik bakterisidal/bakteriyostatik etkiden ziyade S. aureus biyofilm dinamiklerini modüle eden bir profil sergilediğini ortaya koymaktadır. Türün terapötik potansiyelinin aydınlatılabilmesi için, EA ekstraktındaki biyoaktif bileşiklerin ayrıntılı fitokimyasal karakterizasyonu, mekanistik çalışmalar ve uygun in vivo modellerde etkinlik/toksisite analizlerinin yapılması gelecek dönem çalışmalarında planlanmaktadır.
Özet (Çeviri)
In this thesis, the bioactive potential of aerial parts of Onopordum tauricum, a member of Asteraceae traditionally used for liver, kidney and wound-related ailments but poorly characterized in terms of anticancer and antimicrobial properties, was investigated. The aim of this thesis was to evaluate the anticancer effects of ethyl acetate (EA), ethanol (EtOH), ethanol–water (EtOH/H₂O) and aqueous extracts on breast cancer cell lines (triple-negative MDA-MB-231 and ER/PR-positive MCF-7), as well as their antimicrobial and antibiofilm activities against selected pathogenic microorganisms under in vitro conditions. Anticancer activity was assessed by the MTT assay after 48 h of exposure. Antimicrobial effects were evaluated by agar well diffusion and broth microdilution (MIC/MBC) methods against eight referance strains including Gram-positive and Gram-negative bacteria and Candida albicans. Biofilm formation and eradication of Staphylococcus aureus ATCC 25923 were quantified using a crystal violet-based microplate assay. The results demonstrated that the most pronounced cytotoxicity in both cell lines was obtained with the EA extract (IC₅₀ ≈ 99.4 µg/mL for MDA-MB-231 and 155.9 µg/mL for MCF-7). The EtOH extract showed moderate, whereas the EtOH/H₂O extract showed weaker cytotoxicity; the aqueous extract remained largely inactive (IC₅₀ > 1000 µg/mL). Within the tested concentration range, none of the extracts produced significant inhibition zones nor measurable MIC/MBC values against test microorganisms. In contrast, EtOH (1000 µg/mL), EA (1000 µg/mL) and EtOH/H₂O (1000 µg/mL) inhibited S. aureus biofilm formation by approximately %68, %53,8 and %37,9, respectively. The aqueous extract induced modest biofilm eradication at low concentration but enhanced biofilm biomass at higher levels. Collectively, these findings indicate that O. tauricum, particularly its EA fraction, represents a promising natural source of anticancer agents, while displaying a biofilm-modulating rather than a classical bactericidal/bacteriostatic profile against S. Aureus. In order to elucidate the therapeutic potential of the species, detailed phytochemical characterization of the bioactive compounds present in the EA fraction, mechanistic studies, and efficacy/toxicity evaluations using appropriate in vivo models are planned for subsequent research.
Benzer Tezler
- Kırıkkale ilinde yayılış gösteren Asteraceae familyasına ait bazı taksonların polen morfolojileri
Pollen morphologies of some taxa belonging to the family asteraceae distributed in kirikkale
TURGAY GÜMÜŞ
- Onopordum Anatolicum (Boiss.) Boiss. & Heldr. ex eig endemik türünün antioksidan aktivitesi, antibakteriyal ve sitotoksik etkilerinin araştırılması
The research of antioxidant activity and, antibacterial and cytotoxic effects of the endemic family of Onopordum Anatolicum (Boiss.) Boiss. & Heldr. ex eig
GÜLTEN TAŞDELEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2013
BotanikPamukkale ÜniversitesiBiyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. RAMAZAN MAMMADOV
- Onopordum bitkisinden piroliz yöntemi ile biyokömür ve biyoyağ üretimi ve yakıt özelliklerinin belirlenmesi
Production of biochar and biooil from Onopordum spp. by pyrolysis and determination of fuel properties
DORUK ARSLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
EnerjiSelçuk ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA ACAROĞLU
- Onopordum bracteatum ekstraklarının antioksidan, antihelmint aktivitelerinin ve toksisitelerinin araştırılması
Investigation of antioxidant, antihelminthic activities and toxicities of Onopordum bracteatum extracts
AYTAJ GASİMOVA
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
BiyolojiMuğla Sıtkı Koçman ÜniversitesiMoleküler Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHLİKA ALPER
- Onopordum carduchorum çiçeklerinin biyoaktivitesinin araştırılması
Investigation of bioactivity of flowers of Onopordum carduchorum
FEYZA DAĞLI
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
BiyolojiGaziantep ÜniversitesiBiyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İBRAHİM HALİL KILIÇ
DR. ÖĞR. ÜYESİ ALİ ÇAPAN