Farabi'nin mutluluk anlayışının Callıng Temelli Çalışma Kuramı modeli kapsamında incelenmesi
An examination of al-Farabi's concept of happiness within the framework of work as Calling Theoretical model
- Tez No: 997508
- Danışmanlar: PROF. DR. AYŞENUR BÜYÜKGÖZE KAVAS
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Eğitim ve Öğretim, Psychology, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ondokuz Mayıs Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın iki temel amacı bulunmaktadır. Bunlardan ilki Deneyimlenen (Living) Calling Ölçeğinin Türkçeye çeviri, geçerlik ve güvenirlik çalışmalarının yapılmasıdır. Çalışmanın ikinci amacı ise çalışmayı calling olarak gören Calling Temelli Çalışma Kuramı (Duffy vd., 2018) ve Farabi'nin mutluluk anlayışı arasındaki ortak noktalardan yola çıkarak araştırma kapsamında önerilen modelin test edilmesidir. Calling algısı, bireylerin işlerinde anlam bulmasını sağlamaktadır. Farabi, mutluluğu anlam ve amaç doğrultusunda sistematik bir şekilde ele almıştır. Bu bağlamda iki anlayışın aynı temellere sahip olduğu anlaşılmış ve bütüncül bir bakış açısı ortaya koymak amacıyla özgün bir çalışma gerçekleştirilmesi amaçlanmıştır. Araştırma kapsamında önerilen modelde işin anlamı bağımsız değişken; deneyimlenen calling aracı değişken; yaşam doyumu, iş doyumu, iş performansı, huzur ve sosyal katkı ise bağımlı değişkenler olarak ele alınmıştır. Duffy vd. (2018) tarafından geliştirilen kuramsal modelin merkezinde bulunan ve önerilen modelde ele alınan deneyimlenen calling değişkenini ölçmek amacıyla Deneyimlenen Calling Ölçeği Türk çalışan yetişkinlere uyarlanmıştır. Bu bağlamda ilk aşamada 204 çalışan yetişkinden veri toplanmış ve ölçeğin geçerlik ve güvenirlik analizleri gerçekleştirilmiştir. Doğrulayıcı faktör analizi sonuçlarına dayalı olarak ölçekten altıncı madde çıkarılmıştır. Böylece beş madde ve tek boyuttan oluşan ölçek, geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olarak alanyazına kazandırılmıştır. Araştırmanın diğer amacı olan model testi için 378 çalışan yetişkinden veri toplanmıştır. Bu amaca yönelik olarak veri toplamak üzere Kişisel Bilgi Formu, İş ve Anlam Ölçeği, Deneyimlenen Calling Ölçeği, Yaşam Doyumu Ölçeği, İş Tatmini Ölçeği, İş Performansı Ölçeği, Huzur Ölçeği ve İş İhtiyaçları Doyumu Ölçeği-Sosyal Katkı Alt Boyutu kullanılmıştır. Model testi amacıyla, önerilen modele yönelik yol (path) analizi gerçekleştirilmiştir. Yol analizi sonuçlarına göre revize edilen modelin uyum iyiliği değerlerinin iyi düzeyde uyuma işaret ettiği ve varyansın % açıkladığı görülmüştür. Araştırma sonucunda elde edilen bulgular tartışılarak araştırmacılara, uygulayıcılara ve politikacılara önerilerde bulunulmuştur.
Özet (Çeviri)
The present study has two objectives. The primary objective of this study is to adapt the Living Calling Scale into Turkish. The second objective is to test the model proposed in the study based on the similarities between Calling Theoretical Theory and Farabi's understanding of happiness. In the proposed model, the scope of the research encompasses the notion of work as an independent variable, with experienced calling serving as an instrument variable. The dependent variables include life satisfaction, job satisfaction, job performance, peace of mind, and social contribution. The 'Living Calling Scale' was adapted to Turkish working adults with a view to measuring the experienced calling variable considered in the proposed model. In the initial phase, data was collected from 204 working adults, and analyses were conducted to test the validity and reliability of the scale. The scale, consisting of five items and a single dimension, has been added to the literature as a valid and reliable measurement tool. The second objective of the study, namely model testing, involved the collection of data from 378 working adults. Initial correlation analyses were conducted on the obtained data, yielding positive and significant relationships between the variables. In order to facilitate the model testing process, path analysis was performed on the proposed model. It was determined that the goodness-of-fit indexes of the proposed model were inadequate based on the results of the path analysis. Consequently, the analysis was repeated on multiple occasions, two paths were eliminated from the model, and seven additional paths were incorporated. The research findings that were subjected to interpretation were subsequently formulated into recommendations for researchers, practitioners and policymakers in this field.
Benzer Tezler
- Farabi'nin ahlak felsefesinde dil mutluluk ilişkisi
The relationship of language and happiness of al-Farabi's moral philosophy
BUŞRA NAZAN KAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
FelsefeAkdeniz ÜniversitesiFelsefe Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞEGÜL DOĞRUCAN
- Bir pozitif psikoloji olarak Fârâbi'de mutluluk
Happiness in Farabi's approach as a positive psychology concept
YASİN KARADAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
DinPamukkale ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. OSMAN MUTLUEL
- Platon'dan Farabi'ye ideal devlet anlayışı
Understanding of ideal state from Plato to Farabi
FUNDA KANPALTA
- İslam psikoloji geleneğinde mutluluk kavramı: Nasiruddin Tûsî örneği
Concept of happiness in Islamic psychology tradition: The example of Nasr al-Din al-Tûsî
ÜMMÜGÜLSÜM AKKUŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
DinMarmara ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ ULVİ MEHMEDOĞLU
- Platon ve Farabi'de bireysel ve toplumsal ahlak kavramı
Individual in Platon and Farabi and the concept of social morality
AHMET KIZILKURT
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
FelsefeIğdır ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EMEL SÜNTER