Geri Dön

ASİT SFİNGOMYELİNAZ EKSİKLİĞİ TANILI HASTALARIN UZUN DÖNEM İZLEM SONUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ

Evaluation of Long-Term Follow-Up Outcomes in Patients with Acid Sphingomyelinase Deficiency

  1. Tez No: 998038
  2. Yazar: HAGIGAT TAHIRZADE
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. EBRU CANDA
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Child Health and Diseases
  6. Anahtar Kelimeler: Asit Sfingomiyelinaz Eksikliği, Tip A, Tip B, Tip A/B, SMPD1 Geni, Lizozomal DepoHastalıkları, Enzim Replasman Tedavisi, Hepatosplenomegali, İnterstisyel Akciğer Hastalığı, Genotip–Fenotip Korelasyonu, Acid Sphingomyelinase Deficiency, Type A, Type B, Type A/B, SMPD1 Gene, Lysosomal Storage Disorders, Enzyme Replacement Therapy, Hepatosplenomegaly, Interstitial Lung Disease, Genotype–Phenotype Correlation
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Ege Üniversitesi
  10. Enstitü: Tıp Fakültesi
  11. Ana Bilim Dalı: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

ASİT SFİNGOMYELİNAZ EKSİKLİĞİ TANILI HASTALARIN UZUN DÖNEM İZLEM SONUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ GİRİŞ- AMAÇ: Asit sfingomyelinaz eksikliği (ASMD) SMPD1 genindeki mutasyonlar nedeniyle ASM enziminin kısmen veya tamamen kaybıyla ortaya çıkan nadir, otozomal resesif geçişli vemultisistemik bir lizozomal depo hastalığıdır Oluşan enzim eksikliği sfingomyelin birikimine yol açarak başta dalak, karaciğer, lenf düğümleri, akciğer ve merkezi sinir sistemi olmak üzere çeşitliorganlarda yapısal ve fonksiyonel bozukluklara neden olur. Bu çalışmamızda amaç ASMD hastalarında fenotipik özellikler, organ tutulumu ve uzun dönem izlem verileri analiz edilerek hastalık spektrumu ve klinik seyir hakkında anlamlı sonuçlar elde etmektir. Nadir görülen bir hastalık olan ASMD eksikliğinin klinik ve izlem verilerinin paylaşılması ile literatüre katkı sağlamak ve hastalığın erken tanı ve tedavisinin önemini vurgulamak amaçlanmaktadır. GEREÇ VE YÖNTEM: Bu çalışma, tek merkezli, retrospektif ve kesitsel bir araştırma olarak planlanmıştır.Araştırmaya, Ege Üniversitesi Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı, Çocuk Metabolizma Hastalıkları Polikliniği'nde 2004–2025 yılları arasında takip edilen, ASMD Tip A, Tip B veya Tip A/B tanılı toplam 37 hasta dahil edilmiştir. Hastaların demografik, klinik,laboratuvar, radyolojik ve genetik verileri hasta dosyaları ve hastane bilgi yönetim sistemi üzerinden retrospektif olarak taranmıştır. Elde edilen veriler, hastalığın sistemik tutulumları,klinik seyri ve izlem sürecindeki değişiklikleri değerlendirmek amacıyla analiz edilmiştir. BULGULAR: Bu çalışmada, 2004–2025 yılları arasında izlenen toplam 37 ASMD hastası değerlendirildi;hastaların üçte biri kız, üçte ikisi erkekti ve büyük çoğunluğu ilk başvuruda çocuk yaş grubundaydı. Fenotip dağılımına bakıldığında, olguların yaklaşık üçte ikisinin Tip B, geri kalanının Tip A/B ve Tip A olduğu görüldü. Toplam 26 hastada akraba evliliği mevcuttu.Başvuru yakınmaları en sık karın şişliği idi. tanı anında hastaların yaklaşık % 80 ininde hepatosplenomegali saptandı ve karaciğer fonksiyon testlerinde yükseklik %57 hastada,dislipidemi %60 hastada saptandı. Tekrarlayan akciğer enfeksiyonu %43 oranında bulundu.İzlemde interstisyel akciğer hastalığı, kapak hastalıkları, pulmoner hipertansiyon ve dilate kardiyomiyopati gibi kardiyopulmoner tutulum bulguları izlenmiştir. İzlemde kilo ve boy SDS değerlerinde zamanla kötüleşme görüldü. Yine kemik mineral yoğunluğunda osteopeni ve osteoporoz oranlarındaki artış saptandı. Dislipideminin hem başlangıçta hem de izlemde yüksek oranda saptandı. Genetik incelemelerde SMPD1 geninde en sık c.416T>C (p.L139P) varyantı saptandı ve bu varyantın düşük enzim aktivitesi ve akciğer tutulumu ile ilişkili olduğu görüldü;frameshift mutasyonların ise ağır nörovisseral fenotip ile seyrettiği dikkat çekti. Tip A olgularında sağkalımın kısa olması, bu fenotipte hastalığın son derece agresif seyrettiğinigösterdi. Enzim replasman tedavisine ulaşan hasta sayısının az ve tedavi sürelerinin kısa olması,tedavi yanıtını uzun dönemde değerlendirme yapılamadı. SONUÇ: ASMD eksikliği kronik ilerleyici ve multisistemik tutulum gösteren bir lizozomal depo hastalığıdır. ASMD tip A erken mortalite ile ilişkilidir. Tip A olgularında erken dönemde gelişen ağır karaciğer ve nörolojik tutulumun sağkalımı belirgin şekilde kısalttığı; Tip B ve Tip A/B ise daha uzun izlem süresine rağmen kronik organ hasarının devam ettiği görülmüştür.ASMD eksikliğinde genotip fenotip oranı net olarak açık olmamakla birlikte SMPD1 geninde en sık saptanan Akdeniz ülkelerinde sık görülen varyanttı. ASMD hastalarının ilerleyici seyri üzerinde olumlu etkileri bildirilen enzim replasman tedavisinin erken dönem başlanabilmesi hastalığın klinik seyri üzerine önemli değişikliklere neden olacaktır. Hastaların erken tanınması ve erken tedavi edilmesi önemlidir. Genetik danışmanlık ile sağlıklı çocuk sahibi olunmasının hem ailesel hem de toplumsal önemi, değeri büyüktür.

Özet (Çeviri)

EVALUATION OF LONG-TERM FOLLOW-UP RESULTS OF PATIENTS DIAGNOSED WITH ACID SPHINGOMYELINASE DEFICIENCY INTRODUCTION – AIM: Acid sphingomyelinase deficiency (ASMD) is a rare, autosomal recessive, multisystemic lysosomal storage disorder that arises due to mutations in the SMPD1 gene, leading to partial or complete loss of ASM enzyme activity. This enzyme deficiency results in the accumulation of sphingomyelin, causing structural and functional impairment in various organs, primarily the spleen, liver, lymph nodes, lungs, and central nervous system. The aim of this study is to analyze phenotypic features, organ involvement, and long-term follow-up data in ASMD patients in order to obtain meaningful conclusions about disease spectrum and clinical progression. Sharing clinical and follow-up data from this rare disorder aims to contribute to the literature and highlight the importance of early diagnosis and treatment. MATERIALS AND METHODS: This study was designed as a single-center, retrospective, cross-sectional study. A total of 37 patients diagnosed with ASMD Type A, Type B, or Type A/B and followed at Ege University Hospital, Department of Pediatrics, Pediatric Metabolism Clinic between 2004–2025, were included. Demographic, clinical, laboratory, radiological, and genetic data were retrospectively reviewed using patient files and the hospital information system. The collected data were analyzed to evaluate systemic involvement, clinical progression, and longitudinal changes during follow-up. RESULTS: A total of 37 ASMD patients monitored between 2004–2025 were evaluated; one-third were female and two-thirds were male, and the majority were within the pediatric age group at initial admission. Phenotypic distribution showed that approximately two-thirds of cases were Type B, while the remainder were Type A/B and Type A. Consanguinity was present in 26 patients. The most common presenting symptom was abdominal distension. At diagnosis, hepatosplenomegaly was detected in approximately 80% of the patients, liver function test elevation in 57%, and dyslipidemia in 60%. Recurrent pulmonary infections were seen in 43%. During follow-up, interstitial lung disease, valvular disease, pulmonary hypertension, and dilated cardiomyopathy were observed. A progressive decline was noted in weight and height SDS values, as well as an increase in osteopenia and osteoporosis rates. Dyslipidemia was common both at baseline and during follow-up. Genetic analysis most frequently identified the c.416T>C (p.L139P)variant in the SMPD1 gene, which was associated with low enzyme activity and pulmonary involvement; frameshift mutations were notable for presenting with a severe neurovisceral phenotype. Short survival in Type A patients indicated an aggressive clinical course. The limited number of patients receiving enzyme replacement therapy and short treatment duration prevented long-term treatment response evaluation. CONCLUSION: ASMD is a chronically progressive lysosomal storage disease with multisystem involvement. ASMD Type A is associated with early mortality. Severe hepatic and neurological involvement observed early in Type A significantly shortens survival, while Type B and Type A/B persist with chronic organ damage despite longer follow-up. Although the genotype–phenotype relationship is not clearly defined, the most common SMPD1 variant detected was one frequently observed in Mediterranean populations. Early initiation of enzyme replacement therapy—shown to positively affect disease progression—may lead to significant clinical improvement. Early diagnosis and treatment are essential. Genetic counseling is also of high familial and societal value in supporting healthy offspring.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    866221

    Niemann-pick tip A ve tip B tanılı hastaların klinik seyirlerinin değerlendirilmesi

    Evaluation of the clinical course of patients diagnosed with niemann-pick disease types A and B

    MERVE TİRYAKİ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Endokrinoloji ve Metabolizma HastalıklarıSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MELİKE ERSOY

  2. Tez No

    440353

    Kolesterol ester depo hastalığının olası ön göstergelerinin araştırılması ve lizozomal asit lipazın referans aralığının belirlenmesi

    Studying the potential pre-indicators of cholesterol ester storage disease and determining the reference range of lysosomal acid lipase

    BEYHAN ÖZKAYA

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2016

    Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıEge Üniversitesi

    Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. SEMA KALKAN UÇAR

  3. Tez No

    728150

    In vitro assessment of the synthesis, characterization and release kinetics of nanoformulated acid sphingomyelinase inhibitor

    Nanoformüle asit sfingomiyelinaz inhibitörünün sentezlenmesi, karakterizasyonu ve salım kinetiklerinin in vitro incelenmesi

    HÜSEYİN ALTUĞ ÇAKMAK

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2021

    Biyomühendislikİstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa

    Biyo ve Nano Teknoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. SELCAN KARAKUŞ

  4. Tez No

    622546

    Orak hücre hastalığında eritrositlerin intravasküler hemolizi ile klinik bulgular arasındaki ilişkinin incelenmesi

    İnvestigation of the relationship between intravascular hemolysis and clinical findings of eritrocyces in sicle cell disease

    NAZIM YILDIRIM

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıMersin Üniversitesi

    Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SELMA ÜNAL

  5. Tez No

    910351

    Keratokonus hastalarındaki göz yaşı lizozomal enzim düzeylerinin ve konfokal mikroskopi bulgularının kontrol grubu ile karşılaştırılması

    Başlık çevirisi yok

    İZLEM ÖZTURAN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Göz HastalıklarıHacettepe Üniversitesi

    Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ÖZLEM DİKMETAŞ

Geri Dön