Çevrimiçi biyoloji derslerinde sorgulama temelli laboratuvar etkinliklerinin geliştirilmesi ve uygulanmasına yönelik eylem araştırması
Development and implementation of inquiry-based laboratory activities in online biology lessons: An action research
- Tez No: 998396
- Danışmanlar: PROF. DR. ESİN ATAV
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma çevrim içi biyoloji derslerinde sorgulama temelli laboratuvar etkinliklerinin geliştirilmesi ve bu süreçte karşılaşılan problemlerin belirlenerek çözüm yollarının sunulması amacıyla eylem araştırması deseninde gerçekleştirilmiştir. Bu çalışma kapsamında dört eylem döngüsü yer almaktadır. Çalışma grubunu Ankara ilinde faaliyet gösteren özel bir elçilik okulunda eğitim gören 6 onuncu sınıf öğrencisi, aynı görev yapan iki fen bilimleri öğretmeni ile aynı zamanda çalışmanın araştırmacısı olan bir biyoloji öğretmeni oluşturmaktadır. Araştırma verileri görüşmeler, günlükler, gözlemler ve öğrenci çalışma kağıtlar ve bilimsel işlem beceri testleri yoluyla toplanmıştır. Veri analizi tümevarımsal ve karşılaştırmacı bir bakış açısı benimsenerek betimsel analiz ve içerik analizi teknikleri kullanılarak yapılmıştır. Elde edilen veriler, eylem araştırmasının döngüsel yapısına uygun olarak her eylem planı sonrasında değerlendirilerek bir sonraki döngüde yer alacak eylem planına yansıtılmıştır. Birinci eylem planında yer alan sorgulama temelli çevrim içi laboratuvar etkinliğinde detaylı ve kapsayıcı olması nedeniyle 7E öğrenme halkası modeli kullanılmıştır. Uygulama süreci ve sonrasında elde edilen veriler değerlendirilerek etkinlik formalarında değişikliklere gidilmiştir. Bu kapsamda, 7E modeli kullanılarak geliştirilen ilk etkinliğin çevrim içi kullanıma uygun olmadığı tespit edilmiş ve gerekli değişiklikler yapılarak bir sonraki etkinlik 5E modeli kullanılarak hazırlanmıştır. Aynı zamanda, 7E ve 5E modelleri kullanılarak geliştirilen sorgulama temelli çevrim içi laboratuvar etkinliklerinin öğrencilerin bilimsel süreç becerilerinin geliştirilmesine olumlu katkı yaptığı ancak öğrencileri bilimsel sorgulamaya teşvik etmesi bakımından eksik kaldıkları belirlenmiştir. Elde edilen veriler doğrultusunda, sorgulama temelli çevrim içi laboratuvar uygulamalarında bu eksikliğin giderilmesine katkı sağlaması amacıyla araştırmacı tarafından Sarmal-3E modeli (S-3E modeli) adı verilen, bilimsel sorgulamayı teşvik edici ve çevrim içi laboratuvar uygulamalarını destekleyici bir model ortaya konulmuştur.
Özet (Çeviri)
This study was conducted in an action research design to develop inquiry-based laboratory activities for online biology courses and identify problems encountered during the implementation process and propose solutions. This study consisted of four action research cycles. The study group included six tenth grade students enrolled in a private international school in Ankara, two science teachers working at the same school and one biology teacher who was also the researcher. Data were collected through interviews, diaries, observations, science process skills tests and lab sheets. The data were analyzed using descriptive and content analysis techniques. Following the cyclical structure of the action research, the data were evaluated after each action plan and the results were reflected in the subsequent action plan in the next cycle. In the first action plan, the 7E learning cycle model was selected due to its detailed and comprehensive structure. The findings indicated that, the first activity developed based on the 7E model was not suitable for online use. In line with the proposed solutions to the problems detected, the next activity was developed based on the 5E learning cycle model. Although it was concluded that online laboratory activities developed using both the 7E and 5E models made a positive contribution to the development of students' scientific process skills, these activities were found to be insufficient in fostering active engagement in scientific inquiry. Based on these findings, a new model, referred to as the Spiral-3E (S-3E) model was proposed to address these limitations.
Benzer Tezler
- İnsan endokrin sisteminin öğretimi konusunda çevrim içi materyal geliştirilmesi ve değerlendirilmesi
Development and evaluation of online material on the teaching of the human endocrine system
ÖZGE KAYGISIZCAN AT
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiBiyoloji Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEMRA MİRİCİ
- Öğretmen eğitiminde eleştirel arkadaşlık grubu modelinin uygulanması ve değerlendirilmesi üzerine bir araştırma
An investigation of the implementation and evaluation of the critical friendship group model in teacher education
İCLAL ŞAHİN
Doktora
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimTrabzon ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SABİHA ODABAŞI ÇİMER
- Fen laboratuar derslerinde harmanlanmış öğrenme etkinliğinin çeşitli boyutlarda incelenmesi
An investigation the application of blended learning instruction in science laboratory lesson
SEDA KİRİŞÇİOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2009
Eğitim ve ÖğretimCelal Bayar ÜniversitesiFen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. M. ALİ ÇİPİLOĞLU
- Artırılmış gerçeklik temelli öğrenme ortamı: Artırılmış gerçekliğin lise öğrencilerinin biyoloji eğitiminde motivasyonu, tutumu ve öz yeterliği üzerindeki etkileri
Augmented reality based learning environment: Effects of augmented reality on high school students' motivation, attitude and self-efficacy in biology education
TAHSİN ÇİLOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Bilim ve TeknolojiBartın ÜniversitesiBilişim Sistemleri ve Teknolojileri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET BERK ÜSTÜN
- Üniversite sınavına hazırlanan öğrencilerin çevrim içi video paylaşım platformlarında ders videosu izleme süreleri ve özerk öğrenme düzeylerinin incelenmesi
Examining the duration of watching lecture videos on online video sharing platforms and learner autonomy of students preparing for the university exam
MELTEM GÜLTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve Öğretimİnönü ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SÜLEYMAN NİHAT ŞAD