Sürdürülebilir yaşam becerileri bağlamında sosyal bilgiler dersinin sürdürülebilir tüketim alışkanlıkları üzerindeki etkisi
The impact of social studies lessons on sustainable consumption habits within the context of sustainable living skills.
- Tez No: 998587
- Danışmanlar: PROF. DR. MERYEM HAYIR KANAT
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yıldız Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bireylerin bilinçsiz tüketim davranışları doğal kaynakların hızla tükenmesine ve çevresel sorunların artmasına neden olmaktadır. Bu bağlamda, bireylerde erken yaşta sürdürülebilir tüketim bilinci geliştirilmesi önemli görülmektedir. Sosyal Bilgiler dersi, etkin ve sorumlu vatandaşlar yetiştirmeyi amaçlayan yapısıyla sürdürülebilir tüketim alışkanlıklarının kazandırılmasında önemli bir role sahiptir. Bu araştırmanın amacı, 5. sınıf sosyal bilgiler dersi“Hayatımızdaki Ekonomi”öğrenme alanı kapsamında yürütülen öğretim sürecinin öğrencilerin sürdürülebilir tüketim konusundaki bilgi, farkındalık ve davranışları üzerindeki etkisini incelemektir. Araştırmada, nicel ve nitel veri toplama tekniklerinin birlikte kullanıldığı karma yöntem yaklaşımı benimsenmiştir. Nicel boyutta sürdürülebilir tüketim başarı testi ön test–son test olarak uygulanmış; nitel boyutta ise öğrencilerin süreç boyunca tuttukları günlükler ile ünite sonunda öğrenci ve öğretmenlerle gerçekleştirilen görüşmelerden yararlanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu bir devlet okulunda öğrenim gören 63 beşinci sınıf öğrencisi ile beş farklı devlet okulunda görev yapan 7 sosyal bilgiler öğretmeni oluşturmuştur. Araştırma sonuçları, öğrencilerin sürdürülebilir tüketim konusundaki bilgi ve farkındalık düzeylerinde anlamlı artışlar olduğunu ve bu kazanımların süreç içerisinde davranış düzeyine yansımaya başladığını göstermektedir. Öğrencilerin kaynakların bilinçli kullanımı, tasarruf, geri dönüşüm, sıfır atık anlayışı ve gelecek nesillere yönelik sorumluluk bilinci geliştirdikleri belirlenmiştir. Öğretmen görüşleri ise uygulamalı etkinliklerin öğrenmenin kalıcılığını artırdığını; zaman sınırlılığı ve aile desteğinin yetersizliğinin davranış değişiminin sürekliliğini etkileyen faktörler olduğunu ortaya koymuştur. Elde edilen bulgular, sosyal bilgiler dersinin sürdürülebilir tüketim alışkanlıklarının kazandırılmasında etkili bir ders alanı olduğunu göstermektedir.
Özet (Çeviri)
Unconscious consumption behaviors cause the rapid depletion of natural resources and the increase of environmental problems. In this context, developing sustainable consumption awareness at an early age is considered essential. With its aim of educating active and responsible citizens, the social studies course plays an important role in fostering sustainable consumption habits. The purpose of this study is to examine the effects of the instructional process implemented within the“Economy in Our Lives”learning area of the 5th grade social studies course on students' knowledge, awareness, and behaviors related to sustainable consumption. A mixed-methods research design was adopted in the study. In the quantitative dimension, a sustainable consumption achievement test was administered as a pre-test and post-test. In the qualitative dimension, data were collected through student diaries kept throughout the instructional process and interviews conducted with students and teachers at the end of the unit. The study group consisted of 63 fifth grade students attending a public school and 7 social studies teachers working in five different public schools. The findings revealed significant increases in students' levels of knowledge and awareness regarding sustainable consumption, and these gains gradually began to be reflected in their behaviors throughout the process. Students were found to have developed awareness of conscious resource use, saving, recycling, zero-waste practices, and responsibility toward future generations. Teacher interviews indicated that hands-on activities enhanced the permanence of learning, while time constraints and insufficient family support negatively affected the sustainability of behavioral change. Overall, the results demonstrate that the social studies course is an effective subject area for developing sustainable consumption habits.
Benzer Tezler
- Küresel vatandaşlık yaklaşımı bağlamında sosyal bilgiler öğretim programı ve ders kitapları
Social studies curriculum and textbooks in the context of global citizenship approach
SEVDE KAVUŞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimAnkara ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. YASEMİN ESEN
- Sürdürülebilir sosyal girişimler için başarı faktörleri: Türkiye örneği üzerine teorik bir model
Success factors for sustainable social enterprises: A theoretical model on Turkey
GÜLÇİN KAYA İNCEİPLİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
İşletmeİstanbul ÜniversitesiSosyal Yapı - Sosyal Değişme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. VEYSEL BOZKURT
- STEM temelli sürdürülebilirlik eğitiminin çevre okuryazarlığı, sürdürülebilir yaşam ve 21. yüzyıl becerileri üzerine etkisi
The impact of STEM-based sustainability education on environmental literacy, sustainable living skills and 21st century skills
FATİH KAVAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimGiresun ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MELTEM DURAN
- Eğirdir ve Kovada gölü çevresinde yaşayan öğretmen ve velilerin çevreye yönelik görüşlerinin incelenmesi
An investigation of the views of teachers and parents living around Lake Eğirdir and Kovada on the environment
ELİF ÇELİK
Doktora
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimBurdur Mehmet Akif Ersoy ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HASAN GENÇ
PROF. DR. MEVLÜT GÜNDÜZ
- Okul öncesi Arapça eğitim öğretim programları ve değerler eğitimi çerçevesinde örnek ders materyali
Sample lesson material within the framework of preschool Arabic education teaching programs and values education
BETÜL RÜMEYSA MESTEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiYabancı Dil Öğretimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İBRAHİM ÖZAY