Kekemelik şiddeti, ikincil davranışlar ve duygu düzenleme arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examining the relationship between stuttering severity, secondary behaviors, and emotion regulation
- Tez No: 998924
- Danışmanlar: PROF. DR. MURAT DOĞAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Dil ve Konuşma Terapisi, Language and Speech Therapy
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kapadokya Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim, Öğretim ve Araştırma Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Dil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Dil ve Konuşma Terapisi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmanın amacı, 18–30 yaş aralığındaki kekemeliği olan bireylerde kekemelik şiddeti, sözel ve sözel olmayan ikincil davranışlar ile duygu düzenleme güçlükleri arasındaki ilişkilerin incelenmesidir. Ayrıca, kekemelik şiddeti ile ikincil davranışlar ve duygu düzenleme süreçleri arasındaki etkileşimin ortaya konulması hedeflenmektedir. Gereç ve Yöntem: Araştırma kesitsel ve ilişkisel tarama modelinde yürütüldü. Kekemelik tanısı almış 18–30 yaş aralığındaki 30 birey çalışma grubunu oluşturdu. Veri toplama sürecinde konuşma örnekleri planlı değerlendirme oturumları sırasında alındı ve kekemelik şiddeti, Kekemelik Şiddeti Değerlendirme Aracı (KEŞİDA-4) ile değerlendirildi. İkincil davranışlar, İkincil Davranış Değerlendirme Formu aracılığıyla sözel ve sözel olmayan boyutlarda incelendi. Duygu düzenleme güçlükleri, Duygu Düzenleme Güçlüğü Ölçeği (TOAD) kullanılarak ölçüldü. Elde edilen veriler değişkenler arasındaki ilişkileri ve olası farklılıkları belirlemek amacıyla uygun istatistiksel analiz yöntemleri ile analiz edildi. Bulgular: Araştırma bulguları, kekemelik şiddeti ile ikincil davranışlar arasında pozitif ve anlamlı ilişkiler olduğunu göstermiştir. Kekemelik şiddeti puanı ile sözel ikincil davranışlar (ρ = .64, p < .05), sözel olmayan ikincil davranışlar (ρ = .79, p < .05) ve ikincil davranışlar toplam puanı (ρ = .80, p < .05) arasında anlamlı ilişkiler saptanmıştır. İkincil davranışlar ile duygu düzenleme güçlüğü alt boyutları arasında da genel olarak pozitif ve anlamlı ilişkiler bulunmuş; ikincil davranışlar toplam puanı ile duygu düzenleme genel toplam puanı arasındaki ilişki istatistiksel olarak anlamlıdır (ρ = .53, p < .05). Duygu düzenleme güçlüğü alt boyutları ile duygu düzenleme toplam puanı arasında yüksek düzeyde ilişkiler gözlenmiştir (ρ = .66–.91, p < .05). Sonuç: Araştırmanın bulguları kekemelik şiddeti arttıkça ikincil davranışların arttığını ve bu davranışların duygu düzenleme güçlükleriyle ilişkili olduğunu göstermektedir. Bu sonuçlar, kekemeliğin yalnızca akıcılık temelli değil, duygusal ve davranışsal boyutları olan çok bileşenli bir yapı olduğunu ortaya koymaktadır. Bu çalışmada elde edilen bulgular kekemeliğin değerlendirilmesi ve terapi sürecinin planlanmasında kekemelik şiddeti, duygu düzenleme süreçleri ve ikincil davranışlarının bir bütün olarak ele alınarak klinik uygulamalara ve kekemeliği olan bireylere katkı sağlayabileceğini göstermektedir.
Özet (Çeviri)
Objective: The aim of this study is to examine the relationships between stuttering severity, verbal and nonverbal secondary behaviors, and emotion regulation difficulties in individuals aged 18–30 with stuttering. Furthermore, the study aims to reveal the interaction between stuttering severity and secondary behaviors and emotion regulation processes. Materials and Methods: The study was conducted using a cross-sectional and correlational survey model. The study group consisted of 30 individuals aged 18–30 who had been diagnosed with stuttering. Speech samples were collected during planned assessment sessions as part of the data collection process, and stuttering severity was assessed using the Stuttering Severity Rating Scale (SSRS-4). Secondary behaviors were examined in verbal and nonverbal dimensions using the Secondary Behavior Assessment Form. Emotion regulation difficulties were measured using the Emotion Regulation Difficulty Scale (TOAD). The obtained data were analyzed using appropriate statistical analysis methods to determine the relationships and possible differences between the variables. Results: The research findings showed positive and significant correlations between stuttering severity and secondary behaviors. Significant correlations were found between stuttering severity scores and verbal secondary behaviors (ρ = .64, p < .05), nonverbal secondary behaviors (ρ = .79, p < .05), and the total secondary behaviors score (ρ = .80, p < .05). Generally positive and significant correlations were also found between secondary behaviors and the sub-dimensions of emotion regulation difficulty; the correlation between the total secondary behaviors score and the overall total emotion regulation score was statistically significant (ρ = .53, p < .05). High-level correlations were observed between the sub-dimensions of emotion regulation difficulty and the total emotion regulation score (ρ = .66–.91, p < .05). Conclusion: Studies show that as the severity of stuttering increases, secondary behaviors also increase, and these behaviors are associated with difficulties in emotion regulation. These results reveal that stuttering is not solely fluency-based but a multi-component structure with emotional and behavioral dimensions. The findings of this study indicate that considering stuttering severity, emotion regulation processes, and secondary behaviors as a whole in the assessment and therapy planning of stuttering can contribute to clinical practice and individuals with stuttering.
Benzer Tezler
- Kekemeliği olan okul çağı çocuklarının kekemelik anıfarkındalıkları ile ikincil davranışları arasındaki ilişkininincelenmesi
Examination of the relationship between premonitory awareness ofstuttering and secondary behaviors in school-aged children with stuttering
İREM EZGİ AKSU
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Dil ve Konuşma Terapisiİstanbul Atlas ÜniversitesiDil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AŞENA KARAMETE GÜDÜL
- Kekemeliği olan çocuklarda üst bilişsel farkındalık ve kekemelik davranışlarının ilişkisinin incelenmesi
Investigation of the relationship between WHO stutter children metacognitive awareness and stuttering behaviors
İZEL NUR KARAGÖL
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Kulak Burun ve BoğazÜsküdar ÜniversitesiDil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ EVRİM GERÇEK
- Kekeme bireylerde ton algı bozukluğunun değerlendirilmesi
Evaluate of tone deafness in people who stutter
BÜNYAMİN ÇILDIR
Yüksek Lisans
Türkçe
2013
Kulak Burun ve BoğazBaşkent ÜniversitesiKulak Burun Boğaz Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERDİNÇ AYDIN
- Kekeleyen çocukların kekemelik şiddetlerinin yönetici işlev ve durumluk sürekli kaygı düzeylerine etkisi
The effect of stuttering severity on executive functiones and state trait anxiety levels in children who stutter
SEVDENUR AKBUDAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
PsikolojiÜsküdar ÜniversitesiDil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ EVRİM GERÇEK
- 7-11 yaş arası çocuklarda kekemelik yaygınlığının incelenmesi: Edirne örneklemi
Investigation of stuttering prevalence in children aged 7-11: Edirne sample
SEDANUR KOCAMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Dil ve Konuşma Terapisiİstanbul Atlas ÜniversitesiDil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AŞENA KARAMETE GÜDÜL