Bruksizm ile aleksitimi, anksiyete ve duygu düzenleme arasındaki ilişki
The relationship between bruksism and alexithymia, anxiety, and emotion regulation
- Tez No: 999251
- Danışmanlar: PROF. DR. CEMAL ONUR NOYAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Diş Hekimliği, Psychology, Dentistry
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Üsküdar Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Uygulamalı Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, bruksizmi olan bireyler ile bruksizmi olmayan sağlıklı bireyler arasındaki aleksitimi, anksiyete ve bilişsel duygu düzenleme düzeylerini karşılaştırmak ve bu psikolojik değişkenlerin bruksizm varlığını yordayıp yordamadığını incelemek amacıyla yürütülmüş, kesitsel tipte analitik bir çalışmadır. Çalışma nicel araştırma deseni ile tasarlanmıştır. Yapılan güç analizi sonucunda, her bir grup için minimum 26 katılımcının, toplamda ise en az 52 kişilik bir örneklemin gerekli olduğu saptanmıştır. Bu nedenle araştırmanın örneklemi, bruksizm tanısı almış bireyler (ile herhangi bir bruksizm belirtisi bulunmayan sağlıklı kontrol grubundan oluşmak üzere toplam 60 katılımcıdan oluşturulmuştur. Örneklem seçiminde zaman, ulaşılabilirlik ve veri toplama koşulları dikkate alınarak kolayda örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Veri toplama araçları olarak; Bilişsel Duygu Düzenleme Ölçeği, Beck Anksiyete Ölçeği ve Toronto Aleksitimi Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen veriler, istatistiksel analizlerin gerçekleştirilmesi amacıyla IBM SPSS Statistics 25.0 programına aktarılmış ve analizler bu yazılım üzerinden yürütülmüştür. Analiz sürecinin ilk aşamasında, çalışmada kullanılan ölçeklere ait puanların normallik varsayımını karşılayıp karşılamadığı değerlendirilmiştir. Verilerin analizinde ikinci adım olarak ölçeklerin iç tutarlılık düzeyleri incelenmiştir. Toronto Aleksitimi Ölçeği, Bilişsel Duygu Düzenleme Ölçeği ve Beck Anksiyete Ölçeği'nin Cronbach alfa katsayıları hesaplanmış ve tüm ölçek alt boyutlarında alfa değerlerinin 0.70'in üzerinde olduğu görülmüştür. Bu bulgu, ölçeklerin araştırmada kullanılmak üzere psikometrik açıdan güvenilir olduğunu göstermektedir. Bruksizm tanısı alan bireyler ile bruksizmi olmayan sağlıklı bireylerin ölçek puanları arasındaki farkları incelemek amacıyla Bağımsız Örneklem t Testi kullanılmıştır. Araştırmanın tüm istatistiksel analizlerinde iki yönlü test yaklaşımı benimsenmiş olup istatistiksel anlamlılık düzeyi %95 güven aralığında değerlendirilmiştir. Elde edilen sonuçlar, bruksizm tanısı almış bireylerde toplam aleksitimi puanlarının sağlıklı bireylerden anlamlı düzeyde farklılaşmadığını, ancak“Duyguları Tanımada Güçlük”alt boyutunda bruksizmi olan grupta anlamlı düzeyde daha yüksek puanlar bulunduğunu ortaya koymuştur. Anksiyete düzeyi açısından elde edilen bulgular, bruksizm tanısı almış bireylerin Beck Anksiyete puanlarının bruksizmi olmayan sağlıklı bireylerden anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu sonucuna varılmıştır. Gruplar ayrı ayrı incelendiğinde, bruksizmi olmayan sağlıklı bireylerde aleksitimi arttıkça hem anksiyete düzeyinin yükseldiği hem de işlevsiz bilişsel stratejilerin arttığı görülmüştür. Bu, aleksitiminin bruksizm olmasa dahi duygu düzenleme güçlükleri ve anksiyete ile ilişkili olduğunu göstermektedir. Araştırmanın bulguları birlikte değerlendirildiğinde, bruksizmin psikolojik açıdan çok boyutlu bir yapıya sahip olduğu görülmektedir. Bruksizm tanısı alan bireyler, sağlıklı bireylere kıyasla daha yüksek anksiyete düzeylerine ve daha belirgin“diğerlerini suçlama”eğilimine sahiptir. Sonuç olarak, bu tez kapsamında elde edilen veriler, bruksizmin yalnızca dental ya da nöromüsküler bir bozukluk olarak ele alınmaması gerektiğini; anksiyete, aleksitimi boyutları ve özellikle dışsal atıf içeren bilişsel duygu düzenleme stratejileri ile bütüncül bir çerçevede değerlendirilmesinin önemli olduğunu göstermektedir.
Özet (Çeviri)
This research is a cross-sectional analytical study conducted to compare the levels of alexithymia, anxiety, and cognitive emotion regulation between individuals with bruxism and healthy individuals without bruxism, and to examine whether these psychological variables predict the presence of bruxism. The study used a quantitative research design. A power analysis revealed that a minimum sample size of 52 individuals was required, with 26 participants per group. Therefore, the sample of the study was created from a total of 60 participants, consisting of individuals diagnosed with bruxism (and a healthy control group without any bruxism symptoms). A convenience sampling method was used to select the sample, taking into account time, accessibility, and data collection conditions. The Cognitive Emotion Regulation Scale, Beck Anxiety Scale and Toronto Alexithymia Scale were used as data collection tools. The data obtained from the research were transferred to IBM SPSS Statistics 25.0 for statistical analysis, and the analyses were conducted using this software. In the first stage of the analysis, it was evaluated whether the scale scores used in the study met the normality assumption. As the second step in the analysis of the data, the internal consistency levels of the scales were examined. Cronbach's alpha coefficients of the Toronto Alexithymia Scale, Cognitive Emotion Regulation Scale and Beck Anxiety Scale were calculated, and it was seen that the alpha values were above 0.70 in all sub-dimensions of the scales. This finding indicates that the scales are suitable for use in the research. The study demonstrates psychometric reliability. An Independent Samples t-test was used to examine the differences in scale scores between individuals diagnosed with bruxism and healthy individuals without bruxism. A two-way test approach was adopted for all statistical analyses, and the statistical significance level was set at 95% confidence. The results showed that total alexithymia scores did not differ significantly between individuals diagnosed with bruxism and healthy individuals, but the bruxism group showed significantly higher scores on the“Difficulty Recognising Emotions”sub-dimension. Regarding anxiety levels, the findings concluded that Beck Anxiety scores were significantly higher in individuals diagnosed with bruxism compared to healthy individuals without bruxism. When the groups were examined separately, it was observed that as alexithymia increased in healthy individuals without bruxism, both anxiety levels and dysfunctional cognitive strategies increased. This indicates that alexithymia is associated with emotion regulation difficulties and anxiety, even in the absence of bruxism. When the study's findings are evaluated together, it becomes clear that bruxism has a multidimensional psychological structure. Individuals diagnosed with bruxism have higher anxiety levels and a more pronounced tendency to“blame others”compared to healthy individuals. Consequently, the data obtained within the scope of this thesis demonstrate that bruxism should not be considered solely as a dental or neuromuscular disorder; it should be evaluated within a holistic framework that includes anxiety, alexithymia dimensions, and, especially, cognitive emotion regulation strategies involving external attribution.
Benzer Tezler
- Bruksizmin duyguları tanıma düzeyleri ve kişilik özellikleri ile ilişkisi
The relationship of bruxism with emotion recognition levels and personality traits
SEMA SAÇLİ
- Uyku ile bruksizm arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evalution of relationship between sleep and bruxism
NADİDE KAŞIKARALAR
Doktora
Türkçe
2025
Diş HekimliğiGazi ÜniversitesiAğız, Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CANSU ALPASLAN
- Temporomandibüler eklem rahatsızlığı ile yönlendirilen hastalarda, bruksizm belirtilerinin yaygınlığı ve bu konuda diş hekimlerinin farkındalığının değerlendirilmesi
Temporomandibüler eklem rahatsızlığı ile yönlendirilen hastalarda, bruksizm belirtilerinin yaygınlığı ve bu konuda diş hekimlerinin farkındalığının değerlendirilmesi
PELİN FATMA KARAGÖZ MOTRO
- Çocuklarda enterobius vermicularis enfeksiyonu ile bruksizm arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of relationship between enterobius vermicularis infection and bruxism in children
ÖZGE ŞENTÜRK
Diş Hekimliği Uzmanlık
Türkçe
2018
Diş HekimliğiAydın Adnan Menderes ÜniversitesiÇocuk Diş Hekimliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ KADRİYE GÖRKEM ULU GÜZEL
- Botulinum toksin A ile tedavi edilen bruksizm hastalarının masseter kas kalınlığındaki değişiklikler ile diş sıkma alışkanlıkları arasındaki korelasyonun değerlendirilmesi
Evaluation of the correlation between changes in the masseter muscle thickness and tooth clenching habits of bruxism patients treated with botulinum toxin A
DENİZ ERDİL
Diş Hekimliği Uzmanlık
Türkçe
2021
Diş HekimliğiAnkara ÜniversitesiPeriodontoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NİLSUN BAĞIŞ