Havacılık sektöründe çalışanların iş yaşam dengesinin intihar olasılığına etkisinde iş stresinin aracılık rolü: İstanbul örneği
The mediating role of job stress in the effect of work-life balance on suicide probability among aviation sector employees: The case of Istanbul
- Tez No: 999465
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ALİ ÖZBEK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sivil Havacılık, Civil Aviation
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Gelişim Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Havacılık Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, İstanbul'da havacılık sektöründe görev yapan çalışanların iş-yaşam dengesi düzeylerinin intihar olasılığı üzerindeki etkisini incelemek ve bu ilişkide iş stresinin aracılık rolünü ortaya koymaktır. Havacılık sektörü; yüksek sorumluluk düzeyi, düzensiz çalışma saatleri ve yoğun operasyonel baskılar nedeniyle çalışanların psikolojik iyi oluşunu olumsuz yönde etkileyebilecek çeşitli risk faktörlerini bünyesinde barındırmaktadır. Bu doğrultuda, çalışmada iş–yaşam dengesi, iş stresi ve intihar olasılığı arasındaki ilişkiler nicel araştırma modeli çerçevesinde ele alınmıştır. Çalışma kapsamında, İstanbul'daki hava yolu şirketlerinde görev yapan 411 çalışandan anket yöntemiyle veri toplanmış; elde edilen veriler sosyal bilimlerde kullanılan istatistiksel analiz teknikleri aracılığıyla değerlendirilmiştir. Verilerin analizinde frekans ve betimleyici analizler ile geçerlilik ve güvenilirlik analizleri, faktör analizi, korelasyon, regresyon ve aracılık analizleri ile t-testi ve ANOVA gibi istatistiksel yöntemlerden yararlanılmıştır. Analiz sonuçlarına göre, iş–yaşam dengesi ile intihar olasılığı arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki tespit edilmemiştir (p > 0,05). İş–yaşam dengesi ile iş stresi arasında istatistiksel olarak anlamlı (p < 0,05), pozitif yönlü ve zayıf düzeyde bir ilişki tespit edilmiştir. Bulgular, intihar olasılığı ile iş stresi arasında istatistiksel olarak anlamlı (p < 0,05) , negatif yönlü ve çok zayıf düzeyde bir ilişki olduğunu göstermektedir. Havacılık sektöründe çalışanların iş–yaşam dengesi ile intihar olasılığı arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmamıştır (p > 0,05). İş–yaşam dengesinin alt boyutları ile intihar olasılığı arasında anlamlı bir ilişki saptanmamıştır. İş stresi ile intihar olasılığı arasında düşük düzeyde ve negatif yönlü bir ilişki tespit edilmiştir. Bulgular, İstanbul'da havacılık sektöründe çalışanların iş–yaşam dengesi düzeyleri ile intihar olasılığı arasındaki ilişkide iş stresinin aracılık rolü üstlendiğini göstermektedir. Ayrıca, iş–yaşam dengesi, intihar olasılığı ve iş stresi değişkenlerinin demografik gruplara göre ortalamaları karşılaştırılmış ve gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. Bu çalışma, çalışanların iş–yaşam dengesindeki bozulmanın intihar olasılığı üzerinde doğrudan bir etki oluşturmadığını; ancak söz konusu ilişkinin önemli bir bölümünün, iş stresindeki artış aracılığıyla dolaylı olarak gerçekleştiğini ortaya koymaktadır. Bu bağlamda, elde edilen bulguların, havacılık sektörü uygulamaları ile akademik literatüre anlamlı katkılar sağlayacağı düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to examine the effect of work–life balance levels on suicide probability among employees working in the aviation sector in Istanbul and to reveal the mediating role of job stress in this relationship. The aviation sector encompasses various risk factors that may adversely affect employees' psychological well-being due to its high level of responsibility, irregular working hours, and intense operational pressures. In this context, the relationships among work–life balance, job stress, and suicide probability were examined within the framework of a quantitative research model. Within the scope of the study, data were collected through a questionnaire from 411 employees working in airline companies in Istanbul, and the obtained data were analyzed using statistical analysis techniques commonly employed in the social sciences. The data analysis included frequency and descriptive analyses, validity and reliability analyses, factor analysis, correlation, regression, and mediation analyses, as well as statistical methods such as independent samples t-tests and one-way analysis of variance (ANOVA). According to the analysis results, no statistically significant relationship was found between work–life balance and suicide probability (p > 0.05). However, a statistically significant (p < 0.05), positive, and weak relationship was identified between work–life balance and job stress. The findings further indicate that there is a statistically significant (p < 0.05), negative, and very weak relationship between suicide probability and job stress. Similarly, no statistically significant relationship was observed between work–life balance and suicide probability among employees in the aviation sector (p > 0.05). In addition, no significant relationship was found between the sub-dimensions of work–life balance and suicide probability. A low-level and negative relationship was also identified between job stress and suicide probability. The findings demonstrate that job stress plays a mediating role in the relationship between work–life balance levels and suicide probability among employees working in the aviation sector in Istanbul. Furthermore, the mean differences of work–life balance, suicide probability, and job stress variables across demographic groups were compared, and statistically significant differences were identified among the groups. Overall, this study reveals that deterioration in employees' work–life balance does not have a direct effect on suicide probability; however, a substantial portion of this relationship occurs indirectly through increased job stress. In this regard, the findings are expected to make meaningful contributions to aviation sector practices and the academic literature.
Benzer Tezler
- Vardiyalı çalışma sisteminin çalışanların işten ayrılma niyetine etkisinde iş yaşam dengesinin aracılık rolü
The role of the work life balance in the effect of the shift work system on the intention to leave work
MİNE DEĞİRMENCİOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Sivil HavacılıkBurdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SEZAİ ÖZTOP
- İş-yaşam dengesinin çalışanların işe olan tutumuna etkisi
Effect of work life balance on employees' attitude towards work
BEHİYE OKYAY KARAOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
İşletmeBeykent Üniversitesiİşletme Yönetimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ALPTEKİN GÜNEY
- Türkiye'de COVID-19 salgını sürecinde sivil havacılık sektörü çalışanlarının iş-yaşam dengesinin çalışma motivasyonuna etkileri
The effects of work-life balance on work motivation of civil aviation sector employees during the COVID-19 outbreak in Türkiye
FATİH ŞAHİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
İşletmeGümüşhane ÜniversitesiTurizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HALİL İBRAHİM ZEYBEK
- İş yaşam dengesinin çalışan memnuniyeti ve iş tatminine etkisi (Düşük maliyetli havayolu uçuş ekibi örneği)
The effect of work-lıfe balance on employee satısfactıon and job satısfactıon (Low cost aırlıne flıght crew example)
SEÇİL DEMİREL
- COVID-19 pandemisinde yaşanan iş güvencesizliğinin işsizlik kaygısına etkisinin demografik faktörler açısından incelenmesi: Yer hizmetlerinde bir uygulama
Evaluation of the effect of job insecurity on unemployment anxiety in the COVID-19 pandemic in terms of demographic factors: An application in ground services
KÜBRA NUR CİNGÖZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Sivil HavacılıkKocaeli ÜniversitesiHavacılık Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DİDEM RODOPLU ŞAHİN