Geri Dön

Şehir ve etnisite: Bir etno-kültürel topluluk olarak Erzincan Poşaları

City and ethnicity: the Erzincan Poshas as an ethno-cultural community

  1. Tez No: 999944
  2. Yazar: BAŞAK TİTİZ
  3. Danışmanlar: PROF. DR. ŞÜKRÜ ASLAN
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Sosyoloji, Sociology
  6. Anahtar Kelimeler: Erzincan, Etnisite, Kent sosyolojisi, Erzincan, Ethnicity, Urban sociology
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Sosyoloji Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu araştırma Erzincan'da yaşayan Poşalar örneği üzerinden etno-kültürel kimlikler ile kentsel etnisitenin oluşumundaki dinamikler arasındaki ilişkiyi tartışmayı amaçlamaktadır. Araştırma, Poşaların tarihsel ve sosyolojik hikayelerini, günümüz kent politikaları bağlamında maruz kaldıkları kentsel sürgün, sosyal dışlanma, mekânsal damgalama ve yoksulluk deneyimleri üzerinden incelemektedir. Kimi literatür örneklerinde Poşaların kendilerini Lom olarak adlandır dığı ifade edilmekte ve Lomların, Domlar ve Romanlarla birlikte Hindistan'la ilişkili diller konuşan peripatetik gruplardan biri olduğu vurgulanmaktadır. Bu kaynaklarda Lomların Türkiye, Ermenistan ve Gürcistan gibi coğrafyalarda yayıldığı ifade edilmektedir. Geleneksel olarak elekçilik, sepetçilik, kalburculuk, at arabacılığı ve bohçacılık gibi gezginci zanaatlarla geçinen Poşaların bu meslekleri, ekonomik yapıdaki ve tüketim alışkanlıklarındaki dönüşüm ile önemini yitirmiştir. Günümüzde geçim kaynakları büyük ölçüde hurdacılık, mevsimlik tarım işçiliği, çobanlık ve vasıfsız işçilik gibi güvencesiz ve düşük gelirli işlere dayanmaktadır. Bu sosyo-ekonomik zorluklar, Poşalarda genç işsizliği artırmış ve topluluk üyelerinin çoğunluğunu sosyal yardımlara bağımlı hale getirmiştir. İşsizlikle birlikte yine sosyo-ekonomik zorlukların bir sonucu olarak eğitim sürecinden ilkokul döneminde ayrılma, Poşalarda yaygın görülen bir durum olarak göze çarpmaktadır. Araştırmanın temel bulgusu, Erzincan Poşalarının kentsel dönüşüm politikaları ile merkezdeki Çarşı Mahallesi'nden kentin periferisine (Sancak ve Ersevenler Mahalleleri) göç ettirildiği ve bu mahallerin de marjinalleştirilmiş kentsel tecrit bölgelerine dönüştüğüdür. Bu mahallelerde yaşayan Poşalar, bölgesel ve sosyal damgalamaya maruz kalmakta ve bu damgalama, emek piyasasında ve gündelik yaşamda ayrımcılık olarak somutlaşmaktadır. Poşaların kentteki deneyimleri, neoliberal kentsel politikalar tarafından derinleştirilen yapısal eşitsizliklerin ve etnik-mekânsal ayrışmanın bir örneği olduğunu ortaya koymaktadır. Bu durum Poşaların kentsel alandaki konumlanışının sadece mekânsal bir yer değiştirme değil, aynı zamanda topluluğun kültürel sürekliliğini, sosyal hareketlilik imkânlarını ve kentle kurdukları aidiyet ilişkilerini dönüştüren çok katmanlı bir toplumsal yeniden konumlandırma süreci olduğunu göstermektedir. Araştırmada nitel veri toplama tekniklerinden biri olan yarı-yapılandırılmış derinlemesine mülakat kullanılmış ve araştırma sahasını oluşturan Sancak ve Ersevenler mahallelerinde 38 kişiyle görüşülmüştür. Derinlemesine mülakatla toplanan verilen ayrıca yerel basıl arşivi taraması ve araştırma sahasındaki gözlemlerle desteklenmiş ve zenginleştirilmiştir.

Özet (Çeviri)

This research aims to discuss the relationship between ethno-cultural identities and the dynamics of urban ethnicity formation, using the example of the Posha community living in Erzincan. The research examines the historical and sociological narratives of the Poshas, focusing on their experiences of urban displacement, social exclusion, spatial stigmatization, and poverty within the context of contemporary urban policies. Some literature examples state that the Poshas refer to themselves as Lom and emphasize that the Lom, along with the Dom and the Romani, are one of the peripatetic groups speaking languages related to India. These sources state that the Lom are spread across regions such as Turkey, Armenia, and Georgia. Traditionally, the Poshas made a living from itinerant crafts such as sieve-making, basket-making, basket weaving, cart-driving, and peddling, but these occupations have lost their importance due to changes in the economic structure and consumption habits. Today, their livelihoods largely depend on insecure and low-income jobs such as scrap collecting, seasonal agricultural work, shepherding, and unskilled labor. These socio-economic difficulties have increased youth unemployment among the Poshas and made the majority of community members dependent on social assistance. Along with unemployment, dropping out of school during primary education, another result of socio-economic hardship, is a common phenomenon in the Poshas. The main finding of the research is that Erzincan Poshas were displaced from the central Çarşı neighborhood to the city's periphery (Sancak and Ersevenler neighborhoods) due to urban transformation policies, and that these neighborhoods have also been transformed into marginalized urban enclaves. The Poshas living in these neighborhoods are subject to regional and social stigmatization, which manifests as discrimination in the labor market and daily life. The experiences of the Poshas in the city reveal an example of structural inequalities and ethnic-spatial segregation deepened by neoliberal urban policies. This situation shows that the Poshas positioning in the urban area is not just a spatial relocation, but also a multi-layered process of social repositioning that transforms the community's cultural continuity, opportunities for social mobility, and their relationship of belonging to the city. Semi-structured in-depth interviews, one of the qualitative data collection techniques, were used in the research, and 38 people were interviewed in the Sancak and Ersevenler neighborhoods that constitute the research area. The data collected through in-depth interviews was also supported and enriched by local press archive searches and observations in the research area.

Benzer Tezler

  1. Tur Abdin süryanileri örneğinde etno-kültürel sınırlar

    Ethno-cultural boundaries: Case of syrians of Tur Abdin

    ABDURRAHİM ÖZMEN

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2006

    Halk Bilimi (Folklor)Ankara Üniversitesi

    Halk Bilimi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. GÜRBÜZ ERGİNER

  2. Avrupa'da etnik terörle mücadele yöntemleri: ETA ve IRA örnekleri

    Methods of combating ethnic terrorism in Europe: IRA and ETA examples

    ÇAĞDAŞ ERDOĞAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    Uluslararası İlişkilerYalova Üniversitesi

    Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MURAT ALAKEL

  3. Migrants and the city: Gentrification, ethnicity and class in a Berlin neighborhood

    Göçmenler ve şehir: Bir Berlin mahallesinde kentsel dönüşüm, etnisite ve sınıf

    DEFNE KADIOĞLU POLAT

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2015

    SosyolojiBoğaziçi Üniversitesi

    Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HAKAN YILMAZ

  4. İstanbul'daki Sahra Altı Afrikalı göçmenlerin sosyal ve ekonomik katılımları üzerine nitel bir çalışma

    A qualitative study on social and economic participation of Sub-Saharan African immigrants in İstanbul

    MUHAMMED YASİR BODUR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    Sosyolojiİstanbul Şehir Üniversitesi

    Şehir Çalışmaları Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)

    DOÇ. DR. EDA YÜCESOY

  5. Urban transformation as political and ideological intervention in space: A case study in Diyarbakır

    Mekana politik ve ideolojik bir müdahale olarak kentsel dönüşüm: Diyarbakır örneği

    DİREN TAŞ

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2019

    SosyolojiOrta Doğu Teknik Üniversitesi

    Sosyoloji Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. BARIŞ MÜCEN