Erişkin obstrüktif uyku apne (OSA) alt tiplerindeyorgunluk semptomlarının yorgunlukdeğerlendirme ölçeği (fatıgue assessment scale)ile değerlendirilmesi
Assessment of fatigue symptoms using the fatigue assessment scale (FAS) across different clinical phenotypes of adult obstructive sleep apnea
- Tez No: 1002423
- Danışmanlar: PROF. DR. BAHRİYE OYA İTİL
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Göğüs Hastalıkları, Chest Diseases
- Anahtar Kelimeler: Obstrüktif Uyku Apnesi, Yorgunluk, Fenotip, FAS, ESS, Obstructive Sleep Apnea, Fatigue, Phenotype, FAS, ESS
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Dokuz Eylül Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmanın amacı; Obstrüktif Uyku Apnesi (Obstructive Sleep Apnea, OSA) tanısı alan olgularda yorgunluk ve uykululuk semptomlarının yaygınlığını belirlemek, bu semptomların hastalık şiddeti apne hipopne indeksi (AHİ) ile ilişkisini incelemek ve olguları semptomatik fenotiplerine göre sınıflandırarak klinik özelliklerini karşılaştırmaktır. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya, uyku laboratuvarında polisomnografi (PSG) eşliğinde OSA tanısı konulan 82 gönüllü olgu dahil edildi. Olguların demografik verileri ve PSG parametreleri kaydedildi. Yorgunluk düzeyini belirlemek amacıyla Yorgunluk Değerlendirme Ölçeği (Fatigue Assessment Scale, FAS), gündüz aşırı uykululuğu değerlendirmek amacıyla Epworth Uykululuk Ölçeği (Epworth Sleepiness Scale, ESS) kullanıldı. Olgular semptom profillerine göre 'Yorgun' (FAS ≥ 22, ESS ≤ 10), 'Uykulu' (FAS < 22, ESS > 10) ve 'Minimal Semptomlu' (FAS < 22, ESS ≤ 10) olmak üzere üç fenotipe ayrıldı. Bulgular: Olguların yaş ortalaması 52,1 ± 13,0 yıl, AHİ ortalaması 33,0 ± 23,2 ve ortalama Beden Kitle İndeksi (BKİ) 30,6 ± 6,6 kg/ m² olarak saptandı. Tüm grupta yorgunluk prevalansı %64,6 (n=53), uykululuk prevalansı %51,2 (n=42) olarak belirlendi. Cinsiyetler arasında yorgunluk yaygınlığı açısından anlamlı fark saptanmazken (p=0,881), ek hastalığı olan olguların FAS puanlarının anlamlı düzeyde yüksek olduğu görüldü (p<0,001). OSA şiddet grupları (Hafif, Orta, Ağır) arasında yorgunluk ve uykululuk puanları açısından istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmadı (FAS için p=0,114, ESS için p=0,086). Klinik fenotiplere göre yapılan analizde; 'Yorgun' (n=26), 'Uykulu' (n=30) ve 'Minimal Semptomlu' (n=26) gruplar arasında yaş, BKİ ve AHİ açısından anlamlı fark saptanmamasına rağmen (p>0,05), grupların semptom şiddetlerinin istatistiksel olarak anlamlı düzeyde ayrıştığı görüldü (p<0,01). Sonuç: Çalışmamızın bulguları; OSA hastalarında yorgunluğun, uykululuktan bağımsız ve oldukça yaygın bir semptom olduğunu ortaya koymuştur. AHİ şiddeti ile semptom yükü arasında anlamlı bir korelasyon saptanmaması, klinik değerlendirmede sadece solunumsal parametrelere odaklanılmasının yetersiz kalabileceğini düşündürmektedir. Hastaların semptom temelli fenotiplere ayrılması ve klinik pratikte FAS gibi spesifik yorgunluk ölçeklerinin kullanımı, OSA yönetiminde daha kişiselleştirilmiş ve etkin tedavi stratejilerinin geliştirilmesine olanak sağlayabilir.
Özet (Çeviri)
Aim: The aim of this study was to determine the prevalence of fatigue and sleepiness in patients diagnosed with Obstructive Sleep Apnea (OSA), to examine the relationship between these symptoms and disease severity apnea hypopnea ındex (AHI), and to compare clinical characteristics by classifying patients according to their symptomatic phenotypes. Materials and Methods: Eighty-two voluntary patients diagnosed with OSA via polysomnography(PSG) in the sleep laboratory were included in the study. Demographic data and PSG parameters were recorded. The Fatigue Assessment Scale (FAS) was used to determine fatigue levels, and the Epworth Sleepiness Scale (ESS) was used to evaluate excessive daytime sleepiness. Patients were divided into three phenotypes based on symptom profiles: 'Fatigued' (FAS ≥ 22, ESS ≤10), 'Sleepy' (FAS < 22, ESS > 10), and 'Minimally Symptomatic' (FAS < 22, ESS ≤10). Results: The mean age of the participants was 52.1 ± 13.0 years, the mean AHI was 33.0 ± 23.2 events/hour, and the mean Body Mass Index (BMI) was 30.6 ± 6.6 kg/ m². In the overall group, the prevalence of fatigue was 64.6% (n=53) and the prevalence of sleepiness was 51.2% (n=42). While no significant difference was found between genders in terms of fatigue prevalence (p=0.881), FAS scores were significantly higher in subjects with comorbidities (p<0.001). No statistically significant difference was observed between OSA severity groups (Mild, Moderate, Severe) in terms of fatigue and sleepiness scores (p=0.114 for FAS, p=0.086 for ESS). In the analysis by clinical phenotypes; although no significant difference was found between the 'Fatigued' (n=26), 'Sleepy' (n=30), and 'Minimally Symptomatic' (n=26) groups in terms of age, BMI, and AHI (p>0.05), symptom severities were found to be significantly distinct among the groups (p<0.01). Conclusion: The findings of our study revealed that fatigue is a very common symptom in OSA patients, independent of sleepiness. The absence of a significant correlation between AHI severity and symptom burden suggests that focusing solely on respiratory parameters in clinical evaluation may be insufficient. Categorizing patients into symptom-based phenotypes and the use of specific fatigue scales such as the FAS in clinical practice may enable the development of more personalized and effective treatment strategies in OSA management.
Benzer Tezler
- Genel anestezi uygulanacak erişkin hastalardaki zor entübasyon olasılığının belirlenmesinde obstruktif uyku apnesi tarama testlerinin etkinliklerinin karşılaştırılması
Comparison of obstructive sleep apnea screening tests in determining the probability of difficult intubation in adult patients undergoing general anesthesia
BÜŞRA UÇAR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Anestezi ve ReanimasyonSağlık Bilimleri ÜniversitesiAnesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. H.VOLKAN ACAR
- Barbed sutur ile ekspansiyon sfinkter farengoplasti cerrahisi yapılan obstrüktif uyku apne sendromlu hastaların postoperatif 3. ayda klinik sonuçlarının değerlendirilmesi
Evaluation of the clinical results at the postoperative 3RD months of patients with obstructive sleep apnea syndrome WHO was operated to expansion sphincter pharingoplasty surgery with barbed sutur
TAYLAN ÇİL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
Kulak Burun ve BoğazPamukkale ÜniversitesiKulak Burun Boğaz Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CÜNEYT ORHAN KARA
- İki farklı sedasyon yöntemi ile ilaçla oluşturulan uyku endoskopisi (DİSE) yapılan hastalarda anestezi derinliğinin 4 kanallı EEG ile değerlendirilmesi
Assessment of anesthesia depth using 4-channel EEG in patients undergoing drug-induced sleep endoscopy (DISE) with two different sedation methods
AYSUN İNAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Anestezi ve ReanimasyonSağlık Bilimleri ÜniversitesiAnesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EZGİ KARAKAŞ ERKILIÇ
DOÇ. DR. AYŞE SEÇİL KAYALI DİNÇ
- Uyku apne sendromu olan kalp yetmezliği hastalarında kardiyovaskuler hasar biyobelirteçlerinin (CRP, adiponektin,H-FABP, HMGB1, NT-probnp) NIMV tedavisine yanıtlarının değerlendirilmesi
Evaluation of cardiovasculary demage biomarkers (CRP, adiponecin, H-FABP, HMGB1, NT-probnp) after NIMV therapy ın patients with obstructive sleep apnea and heart failure
BELGİN ERKAN AYDOĞAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2013
Göğüs HastalıklarıPamukkale ÜniversitesiGöğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SİBEL ÖZKURT
- Kistik fibrozis ve kistik fibrozis dışı bronşektazi hastalarında obstrüktif uyku apne sıklığı ve klinik bulgularla ilişkisi
Frequency of obstructive sleep apnea (OSA) in adult patients with cystic fibrosis and NON-cystic fibrosis bronchiectasis and reveal the correlation between OSA and clinical findings
DUYGU VEZİR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Göğüs HastalıklarıMarmara ÜniversitesiGöğüs Hastalıkları ve Yoğun Bakım Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BERRİN CEYHAN