Benliğin ayrımlaşması ve somatizasyon arasındaki ilişkide duygu düzenleme güçlüğünün aracılık rolü
The mediating role of emotion regulation difficulties in the relationship between differentiation of self and somatization
- Tez No: 1005751
- Danışmanlar: PROF. DR. ERKAN IŞIK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Konya Gıda ve Tarım Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada benliğin ayrımlaşması ile somatizasyon arasındaki ilişkide duygu düzenleme güçlüğünün aracı rolü incelenmiştir. Bu doğrultuda, yaş ortalaması 37,74 olan 18 yaş ve üzeri 406 katılımcıdan (228 kadın, 178 erkek) bilgi toplanmıştır. Araştırmada veri toplamak için Benliğin Ayrımlaşması Ölçeği (BAÖ), Duygu Düzenleme Güçlüğü Ölçeği-Kısa Form (DDGÖ-16), Somatizasyon Ölçeği (SCL-R-90) ve araştırmacı tarafından oluşturulan Demografik Bilgi Formu katılımcılara internet ortamında uygulanmıştır. Verilerin analizinde IBM SPSS v25 ve AMOS (v24) istatistik programlarından yararlanılmıştır. Araştırmada ele alınan değişkenlerin ilişkisini incelemek için korelasyon analizi kullanılmıştır. Bunun yanı sıra duygu düzenleme güçlüğünün aracılık etkisini incelemek için ise SPSS ile Hayes'in (2022) PROCESS makrosu kullanılarak bir aracılık modeli analizi (Model 4) programı kullanılarak yapılmıştır. Elde edilen bulgulara göre benliğin ayrımlaşması ile duygu düzenleme güçlüğü arasında istatistiksel olarak anlamlı, güçlü bir ilişki olduğu saptanmıştır. Benliğin ayrımlaşması alt boyutlarının tamamı (duygusal tepkisellik, ben pozisyonu, duygusal kopma, başkalarına bağımlılık) ile duygu düzenleme güçlüğü toplam puanı arasında da anlamlı ve negatif yönlü ilişkiler bulunmaktadır. Benzer şekilde, benliğin ayrımlaşması, duygu düzenleme güçlüğünün tüm alt boyutları (açıklık, amaçlar, dürtü, stratejiler, kabul etmeme) ile anlamlı düzeyde negatif ilişkiler göstermektedir. Benliğin ayrımlaşması toplam puanı ile somatizasyon puanı arasında istatistiksel olarak anlamlı ve negatif yönlü bir ilişki tespit edilmiş ve duygu düzenleme güçlüğünün bu ilişkide aracı rol oynadığı gözlemlenmiştir Araştırmanın bulguları literatür kapsamında tartışılmış ve sonraki çalışmalar için öneriler sunulmuştur.
Özet (Çeviri)
This study examined the mediating role of emotion regulation difficulties in the relationship between differentiation of self and somatization. Data were collected from 406 participants aged 18 years and older (228 women, 178 men; M age = 37.74). The Differentiation of Self Inventory (DSI), the Difficulties in Emotion Regulation Scale–Short Form (DERS-16), the Somatization subscale of the Symptom Checklist-90-R (SCL-90-R), and a Demographic Information Form developed by the researcher were administered online. Statistical analyses were conducted using IBM SPSS Statistics (Version 25) and AMOS (Version 24). Pearson correlation analysis was performed to examine the relationships among the study variables. In addition, mediation analysis (Model 4) was conducted using Hayes' (2022) PROCESS macro to test the mediating effect of emotion regulation difficulties. The results revealed a statistically significant and strong relationship between differentiation of self and emotion regulation difficulties. All subdimensions of differentiation of self (emotional reactivity, I-position, emotional cutoff, and fusion with others) were significantly and negatively associated with the total score of emotion regulation difficulties. Similarly, differentiation of self showed significant negative associations with all subdimensions of emotion regulation difficulties (clarity, goals, impulse, strategies, and non-acceptance). A statistically significant negative relationship was also found between differentiation of self and somatization. Mediation analysis indicated that emotion regulation difficulties significantly mediated the relationship between differentiation of self and somatization. The findings were discussed in light of the existing literature, and implications for future research were presented.
Benzer Tezler
- Ebeveynleşme ile depresyon, kaygı, stres arasındaki ilişkide benliğin ayrımlaşması ve sosyal sorun çözme becerisinin aracı rollerinin incelenmesi
The investigaton of the mediating roles of differentiation of self and social problem solving in relationship between parentefication and depression, anxiety, stress
ALİ KARATAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
PsikolojiMersin ÜniversitesiAile Eğitimi ve Danışmanlığı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BÜLENT GÜNDÜZ
- Benliğin ayrımlaşması ve duygusal emek kavramının psikolojik iyi oluş ile ilişkisi
Differentiation of self and the relationship of the concept of emotinal labor with psychological well-being
NUR BUSE YILDIRIM
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Psikolojiİstanbul Sabahattin Zaim ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ENVER ULAŞ
- Beliren yetişkinlikte benliğin ayrımlaşması, algılanan romantik ilişki kalitesi ve psikolojik sağlamlık ilişkisinin incelenmesi
The investigation of relationship di̇fferentiation of self, perceived romantic relationship quality and resilience in emerging adulthood
BÜŞRA KOÇYİĞİT
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
PsikolojiKocaeli ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLŞAH TURA
- Beliren yetişkinlik dönemindeki bireylerin romantik ilişki inançlarının karşılıklı bağımlılık ve benliğin ayrımlaşması bağlamında incelenmesi
An examination of romantic relationship beliefs in the context of codependency and self-differantiation among emerging adults
ESRA TOPÇU
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
PsikolojiMarmara ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MÜGE AKBAĞ
- Evli bireylerde kök aile ilişkileri ve çift uyumu arasındaki ilişki: Benliğin ayrımlaşması ve nesne ilişkilerinin aracı rolü
The relationship between family of origin relations and dyadic adjustment: The mediating role of differentiation of self and object relations
YELİZ TİRYAKİ GÖKSU
Doktora
Türkçe
2023
PsikolojiOndokuz Mayıs ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MELEK DEMİR