E-girişimcilik niyetinin sosyal biliş teorisi çerçevesinde incelenmesi: Sosyal medya kullanımı ve algılanan sosyal desteğin rolü
An examination of e-entrepreneurship intention within the framework of social cognitive theory: The role of social media use and perceived social support
- Tez No: 1007225
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ BURCU ŞEFİKA DOĞRUL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Mersin Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, Mersin Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi (İİBF) öğrencilerinin e-girişimcilik niyetini etkileyen bireysel ve çevresel faktörleri Sosyal Bilişsel Teori çerçevesinde incelemektedir. Araştırmada E-girişimcilik niyeti bağımlı değişken olarak ele alınmış; girişimcilik tutkusu, girişimci rol modelleri ve öz-algılanan yaratıcılık bağımsız değişkenler olarak modele dâhil edilmiştir. Sosyal medya kullanımı ve algılanan sosyal destek ve ise bu ilişkilerde düzenleyici değişkenler olarak incelenmiştir. Çalışma 18 yaş ve üzeri 520 katılımcıdan elde edilen verilerle yürütülmüş ve yapısal eşitlik modellemesi (YEM) ile analiz edilmiştir. Ölçeklerin güvenilirlik ve geçerlilik analizleri kullanılan tüm ölçümlerin yüksek derecede güvenilir olduğunu göstermiştir. Araştırma bulgularına göre girişimcilik tutkusu, girişimci rol modelleri ve öz-algılanan yaratıcılık, e-girişimcilik niyetini anlamlı ve pozitif yönde etkilemektedir. Düzenleyicilik analizlerinde girişimcilik tutkusu ile öz-algılanan yaratıcılığın E-girişimcilik niyeti üzerindeki etkilerinde algılanan sosyal desteğin ve sosyal medya kullanımının güçlendirici bir rol üstlendiği görülmüştür. Buna karşılık girişimci rol modeli ile E-girişimcilik niyeti arasındaki ilişkide sosyal medya kullanımının ve algılanan sosyal desteğin düzenleyici etkisi anlamlı bulunamamıştır. Bu bulgular e-girişimcilik niyetinin yalnızca bireysel eğilimler doğrultusunda şekillenmediğini; aynı zamanda bireyin sosyal çevresiyle kurduğu etkileşimler aracılığıyla güçlendiğini ortaya koymaktadır. Girişimcilik tutkusuna sahip ve kendini yaratıcı algılayan bireylerin, sosyal destek algıları ve sosyal medya etkileşimleri arttıkça dijital girişimciliğe yönelme eğilimlerinin de belirgin biçimde güçlendiği görülmektedir. Buna karşın, girişimci rol modellerinin etkisinin bu çevresel değişkenler aracılığıyla artmaması, rol modellerin daha çok doğrudan bir etki mekanizmasıyla işlediğine işaret etmektedir. Elde edilen sonuçlar, Sosyal Bilişsel Teori'nin e-girişimcilik niyetini açıklamada güçlü bir kuramsal çerçeve sunduğunu desteklemekte ve gençlerin dijital girişimcilik yönelimlerinin çok boyutlu bir yapı sergilediğini göstermektedir. Tezin bulguları, üniversitelerde yürütülen girişimcilik eğitimlerinde bireysel yetkinliklerin geliştirilmesinin yanı sıra, öğrencilerin sosyal destek algılarını güçlendirmeye ve dijital platformları daha etkin kullanmalarını sağlamaya yönelik uygulamaların önemini vurgulamaktadır. Ayrıca farklı üniversitelerde yapılacak çalışmaların elde edilen bulguların genellenebilirliğine önemli katkılar sağlayacağı öngörülmektedir.
Özet (Çeviri)
This thesis examines the individual and environmental factors influencing the e-entrepreneurship intention of students at the Faculty of Economics and Administrative Sciences (FEAS) at Mersin University within the framework of Social Cognitive Theory. In the study, e-entrepreneurship intention was considered as the dependent variable; entrepreneurial passion, entrepreneurial role models, and self-perceived creativity were included in the model as independent variables. Social media usage and perceived social support were examined as moderating variables in these relationships. The study was conducted using data obtained from 520 participants aged 18 and over and analyzed using structural equation modeling (SEM). Reliability and validity analyses of the scales showed that all measurements used were highly reliable. According to the research findings, entrepreneurial passion, entrepreneurial role models, and self-perceived creativity significantly and positively affect e-entrepreneurship intention. In moderation analyses, perceived social support and social media usage were found to play a reinforcing role in the effects of entrepreneurial passion and self-perceived creativity on e-entrepreneurship intention. In contrast, the moderating effect of social media usage and perceived social support on the relationship between entrepreneurial role models and e-entrepreneurship intention was not found to be significant. These findings reveal that e-entrepreneurship intention is not shaped solely by individual tendencies; it is also strengthened through interactions with the individual's social environment. It is observed that individuals who are passionate about entrepreneurship and perceive themselves as creative show a significantly stronger tendency to engage in digital entrepreneurship as their perceived social support and social media interactions increase. In contrast, the fact that the effect of entrepreneurial role models does not increase through these environmental variables indicates that role models operate more through a direct mechanism of influence. The results obtained support that Social Cognitive Theory provides a strong theoretical framework for explaining e-entrepreneurship intention and demonstrate that young people's digital entrepreneurship orientations exhibit a multidimensional structure. The findings of the thesis emphasize the importance of applications that strengthen students' perceptions of social support and ensure more effective use of digital platforms, in addition to developing individual competencies in entrepreneurship education conducted at universities. Furthermore, it is anticipated that studies to be conducted at different universities will make significant contributions to the generalizability of the findings.
Benzer Tezler
- Olumlu ve Olumsuz Duyguların Girişimcilik Niyeti Üzerindeki Etkisi: Çok Boyutlu Dürtüselliğin Rolü
The Impact of Positive and Negative Emotions on Entrepreneurial Intention: The Role of Multidimensional Impulsivity
BURUL TURKMENOVA
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
İşletmeAnkara Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞENAY SABAH ÇELİK
ÖĞR. GÖR. İREM BURAN
- Girişimcilik niyetinde girişimcilik zihniyeti ve eğitiminin rolü: start uplar üzerinden nitel bir analiz
The role of entrepreneurship mindset and education inentrepreneurial intention: a qualitative analysis through
TUĞBA BAYSAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimBahçeşehir ÜniversitesiBilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. OKAN YAŞAR
- Crowdfunding and factors that affect funders' intention to participate in: Turkey
Kitlesel fonlama ve fon sağlayanların katılım niyetine etki eden faktörler : Türkiye örneği
FATMA SEBLA UZUNTEPE
Doktora
İngilizce
2018
İşletmeİstanbul Okan Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EZGİ YILDIRIM SAATÇI
- Girişimcilik faaliyetlerinde e-ticaret uygulamaları: İnovasyon ve dijital girişimcilik
E-commerce applications in enterpreneurship activities: Inovation and digital enterpreneurship
ABDULLAH CAN ÖZEROĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
İşletmeİstanbul Gelişim Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ERDAL ŞEN
- E-fatura mükelleflerinin girişimcilik ve finansal okuryazarlık düzeylerinin tespiti: Türkiye örneği
Determination of entrepreneurship and financial literacy levels of e-invoice taxpayers: The case of Turkey
UTKU SELÇUK
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
EkonomiSivas Cumhuriyet Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SELAHATTİN KOÇ