Selanik, Sofya ve Filibe'nin fethi, nüfusu ve mimari eserleri (14- 15 Yüzyıl)
The conquest, population, and architectural works of Thessaloniki, Sofia, and Plovdiv (14th-15 th century)
- Tez No: 1007684
- Danışmanlar: PROF. DR. YAHYA BAŞKAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Tarih, History
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İnönü Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Balkan tarihi, farklı etnik dini ve kültürel unsurların yüzyıllar boyunca etkileşim içerisinde bulunduğu, siyasal dönüşümlerin ve toplumsal kırılmaların yoğun biçimde gözlemlendiği çok katmanlı tarihsel bir süreç olarak değerlendirilmelidir. Filibe, Selanik ve Sofya şehirleri ilk çağdan itibaren sahip oldukları jeopolitik konumundan dolayı önem kazanmış ve erken dönemlerden itibaren yerleşim yeri olarak kullanılmıştır. Bu üç şehir, farklı medeniyetlere ev sahipliği yapmış ve zamanla zengin bir kültürel miras oluşturmuştur. Özellikle Roma ve Bizans hâkimiyeti dönemlerinde söz konusu şehirlerde kültürel, toplumsal ve dini açıdan gelişmeler yaşanmıştır. Osmanlı hâkimiyetinin bölgeye girmesi ile birlikte bu şehirler, Hristiyan unsurların yanında Müslüman bir kimlikte kazanmıştır. Osmanlı Devleti'nin bölgeyi şenlendirme politikası doğrultusunda Anadolu'dan Türk ve Tatar nüfusu Rumeli topraklarına iskân edilmiştir. Bu nüfus hareketi, yeni yerleşim alanlarının açılmasına zemin hazırlamıştır. Osmanlı, bölgeye yerleştirdiği nüfusun dini, sosyal, ekonomik ve kültürel ihtiyaçlarını karşılamak amacı ile cami, tekke, medrese ve bedesten gibi birçok yapıyı vakıflar aracılığı ile inşa ettirmiştir. Günümüzde bu yapıların önemli bir kısmı doğal afetler nedeniyle, bir kısmı ise Yunanistan ve Bulgaristan devletlerinin uyguladığı politikalar sonucunda ortadan kaldırılmış; ayakta kalanlar ise ciddi şekilde tahribata uğramış, kendi kaderlerine terk edilmiş ya da farklı amaçlar doğrultusunda kullanılmaktadır. Bu çalışmada, Selanik, Sofya ve Filibe şehirlerine ilişkin dönemin ana ve ikincil kaynakları incelenerek Osmanlı Devleti'nin bu şehirlerde yürüttüğü siyasi, kültürel ve toplumsal çalışmalar üzerinde çalışma yapılmıştır.
Özet (Çeviri)
Balkan history should be evaluated as a multi-layered historical process in which different ethnic, religious and cultural elements have interacted over centuries, and where political transformations and social ruptures have been intensely observed. The cities of Plovdiv, Thessaloniki, and Sofia gained importance due to their geopolitical positions from ancient times and have been used as settlements since early periods. These three cities hosted various civilizations and created a rich cultural heritage over time. Especially during the periods of Roman and Byzantine rule, cultural, social, and religious developments took place in these cities. With the expansion of Ottoman rule into the region, these cities acquired a Muslim identity alongside their existing Christian elements. İn line with the Ottoman Empire's settlement policies, Turkish and Tatar populations from Anatolia were resettled in the Rumelian lands. This population movement paved the way fort he establishment of new settlements areas. Ottoman constructed numerous building such as mosques, lodges, madrasas, and bazaars through waqfs in order to meet the religious, social, economic, and cultural needs of the population they settled in the region. Today, a significant portion of these structures has disappeared due to natural disasters, while others have been eliminated as a result of the policies implemented by the states Greek and Bulgaria. Those that have survived have either suffered serious damage, been abandoned to their fate, or are being utilized for different purposes. İn this study, the primary and secondary sources related to the period concerning the cities of Thessaloniki, Sofia, and Plovdiv are examined to analyze the political, cultural, and social activities carried out by the Ottoman Empire in these cities.
Benzer Tezler
- Edirne Garı
Edirne Station
ÖZLEM BÜYÜKDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
1999
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AFİFE BATUR
- Balkanlarda şehir ve vakıf ilişkisine dair mukayeseli bir örnek: Selanik ve Sofya
A comparative example in the city and waqf relationship in the Balkans: Thessaloniki and Sofia
MEHMET TUĞRUL
Doktora
Türkçe
2020
Tarihİstanbul Sabahattin Zaim ÜniversitesiTarih ve Medeniyet Araştırmaları Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. MEHMET BULUT
- Sofya Sefareti (1908-1918): Kuruluşu, kurumsal yapısı ve faaliyetleri
Sofia Embassy (1908-1918): Its establishment, institutional structure, and activities
FATİH FIRAT
- Çanakkale ve Büyük Taarruzda Mustafa Kemal Paşa'nın askeri rolü
Mustafa Kemal Pasha's military importance in Gallipoli and Great Offence
ABDULLAH ERDOĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Türk İnkılap TarihiErciyes ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. NESLİHAN ALTUNCUOĞLU
- Biyografi kaynaklarında Atatürk ve özel hayatı
Sources biography of Atatürk and private life
MUAZZEZ KARABULUT
Yüksek Lisans
Türkçe
2012
Türk İnkılap TarihiDokuz Eylül ÜniversitesiAtatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. LEYLA KIRKPINAR