Geri Dön

Alzheimer hastalarında fonksiyonel ve yapısalbağlantısallık ile GJA1 genitek nükleotid polimorfizmleri arasındaki ilişki

The relationship between functional and structural connectivity and GJA1 genesingle nucleotide polymorphisms in Alzheimer's patients

PDF İndir

  1. Tez No: 1007714
  2. Yazar: MUSTAFA GÖRMÜŞ
  3. Danışmanlar: PROF. DR. BİLGE PEHLİVANOĞLU
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Fizyoloji, Physiology
  6. Anahtar Kelimeler: Nöroinflamasyon, Polimorfizm, Yapısal MR görüntüleme, Neuroinflamation, Polymorphism, Structural MRI imaging
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
  10. Enstitü: Tıp Fakültesi
  11. Ana Bilim Dalı: Fizyoloji Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Fizyoloji (tıp) Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Alzheimer hastalığı (AH), patofizyolojisinde amiloid ve tau birikiminin yanı sıra nöroinflamasyonun ve sinaptik disfonksiyonun önemli rol oynadığı ilerleyici bir nörodejeneratif bozukluktur. Bu çalışmada, hücreler arası iletişimde kritik öneme sahip olan GJA1 genine ait tek nükleotid polimorfizmlerinin (SNP), plazma nörodejenerasyon ve nöroinflamasyon biyobelirteçlerinin ve beyin yapısal/fonksiyonel bağlantısallığının AH hastalarındaki etkileşimlerini çok parametreli bir yaklaşımla araştırmak amaçlanmıştır. Hacettepe Üniversitesi Nöroloji Anabilim Dalı'na başvuran AH tanılı hastalar (n=26) ve sağlıklı gönüllülerden (n=26) oluşan çalışma grubunun kan örneklerinden GJA1 genindeki rs3805786, rs73532215 ve rs72548744 SNP'leri genotiplenmiş; plazma p-Tau, NfL, IL-1β ve IL-6 düzeyleri ELISA yöntemiyle ölçülmüştür. Nörogörüntüleme aşamasında tüm katılımcılara 3T Manyetik Rezonans Görüntüleme (MRI) uygulanarak yapısal volumetrik analizler, beyaz cevher bütünlüğünü gösteren Difüzyon Tensör Görüntüleme (DTI) ve beyin ağlarını inceleyen dinlenim durumu fonksiyonel MRI (fMRI) analizleri gerçekleştirilmiştir. Genetik analizlerde, rs3805786 varyantının genotip dağılımının AH grubunda kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık gösterdiği ve hastalığın patofizyolojisiyle ilişkili olabileceği bulunmuştur. Yaş faktörü düzeltildiğinde, AH grubunda pTau, IL-1β ve IL-6 düzeyleri kontrol grubuna göre anlamlı derecede yüksek saptanmış ve inflamatuvar belirteçlerin pTau ile güçlü bir korelasyon gösterdiği belirlenmiştir. Yapısal MRI'da AH grubunda hipokampus ve entorinal kortekste belirgin atrofi izlenirken; DTI analizlerinde Fraksiyonel Anizotropi (FA) değerlerinde fark saptanmamış, ancak Ortalama Difüzivite (MD) değerlerinin AH grubunda anlamlı derecede yüksek olması, MD'nin erken dönem mikroyapısal hasarı göstermede daha hassas olduğunu ortaya koymuştur. fMRI analizlerinde ise hafıza ve dikkat ağlarında kopukluklar gözlenmiş; yüksek pTau ve IL-6 düzeylerinin, varsayılan mod ağı (DMN) ile duyusal ağlar arasında patolojik bir bağlantı artışı ile ilişkili olduğu gösterilmiştir. Sonuç olarak, GJA1 polimorfizminin bir risk faktörü olduğu, sistemik inflamasyonun nörodejenerasyonla paralel ilerlediği ve bu süreçlerin beyinde hem yapısal yıkıma hem de fonksiyonel ağ bozulmalarına yol açtığı sonucuna varılmıştır.

Özet (Çeviri)

Alzheimer's disease (AH) is a progressive neurodegenerative disorder in which neuroinflammation and synaptic dysfunction play a significant role in its pathophysiology, alongside amyloid and tau accumulation.This study aimed to investigate the interactions among single nucleotide polymorphisms (SNP) of the GJA1 gene which is critical for intercellular communication plasma biomarkers of neurodegeneration and neuroinflammation, and brain structural/functional connectivity in AD patients using a multiparametric approach. In the study group, comprising patients diagnosed with AH (n=26) admitted to the Hacettepe University Department of Neurology and healthy volunteers (n=26), the rs3805786, rs73532215, and rs72548744 SNPs in the GJA1 gene were genotyped from blood samples; plasma p-Tau, NfL, IL-1β, and IL-6 levels were measured using the ELISA method. In the neuroimaging phase, 3T Magnetic Resonance Imaging (MRI) was performed on all participants to conduct structural volumetric analyses, Diffusion Tensor Imaging (DTI) to assess white matter integrity, and resting-state functional MRI (fMRI) to examine brain networks. Genetic analyses revealed that the genotype distribution of the rs3805786 variant differed statistically significantly between the AH group and the control group, suggesting a potential association with the pathophysiology of the disease. When adjusted for age, plasma p-Tau, IL-1β, and IL-6 levels were found to be significantly higher in the AD group compared to the control group, and inflammatory markers showed a strong correlation with p-Tau. Structural MRI revealed marked atrophy in the hippocampus and entorhinal cortex of the AD group. While no difference was detected in Fractional Anisotropy (FA) values during DTI analyses, Mean Diffusivity (MD) values were significantly higher in the AD group, indicating that MD is more sensitive in detecting early-stage microstructural damage. In fMRI analyses, disruptions were observed in memory and attention networks; furthermore, high p-Tau and IL-6 levels were shown to be associated with a pathological increase in connectivity between the Default Mode Network (DMN) and sensory networks. In conclusion, it was determined that the GJA1 polymorphism is a risk factor, that systemic inflammation progresses in parallel with neurodegeneration, and that these processes lead to both structural damage and functional network disruptions in the brain.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    988438

    Demans ayırıcı tanısının metabolik bağlantısallık analiziyle değerlendirilmesi

    Evaluation of dementia differential diagnosis using metabolic connectivity analysis

    SALİH DEMİR

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Radyoloji ve Nükleer TıpGazi Üniversitesi

    Nükleer Tıp Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ÜMİT ÖZGÜR AKDEMİR

  2. Tez No

    907043

    Alzheimer hastalarında fonksiyonel seviye, bilişsel durum ve uyku kalitesi arasındaki ilişkinin incelenmesi

    Investigation of the relationship between functional level, cognitivestatus and sleep quality in alzheimer patients

    BİLGE ÇİMEN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Fizyoterapi ve RehabilitasyonHatay Mustafa Kemal Üniversitesi

    Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ESRA DOĞRU HÜZMELİ

  3. Tez No

    372534

    Functional connectivity network analysis of alzheimer and mild cognitive impairment patients

    Alzheimer ve hafif bilişsel bozukluk hastalarında fonksiyonel bağlantılılık analizi

    DUYGU ŞAHİN

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2014

    BiyomühendislikBoğaziçi Üniversitesi

    Biyomedikal Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. AHMET ADEMOĞLU

  4. Tez No

    1002382

    İleri evre alzheimer hastalığı tanılı bireylerde müzik dinleme etkinliklerinin bilişsel ve fonksiyonel durum üzerindeki etkileri

    Effects of personali̇zed music listening activities on cogni̇ti̇ve and functional status among individual diagnosed with advanced-staged alzheimers disease

    ZEYNEP GÜLNUR ÜNLÜTÜRK

    Sanatta Yeterlik

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Nörolojiİstanbul Okan Üniversitesi

    Müzik Ana Sanat Dalı

    DOÇ. DR. NACİ MADANOĞLU

    DOÇ. DR. EMİNE ATICI

  5. Tez No

    848008

    Hafif Kognitif Bozukluk hastalarında bilişsel rehabilitasyonun nöropsikolojik ve nöroanatomik etkilerinin incelenmesi

    The investigation of neuropsychological and neuroanatomical effects of cognitive rehabilitation in Mild Cognitive Impairment patients

    SEDA EROĞLU KOÇ

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    PsikolojiEge Üniversitesi

    Psikoloji Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SONİA AMADO

    PROF. DR. ALİ SAFFET GÖNÜL

Geri Dön