Demans ayırıcı tanısının metabolik bağlantısallık analiziyle değerlendirilmesi
Evaluation of dementia differential diagnosis using metabolic connectivity analysis
- Tez No: 988438
- Danışmanlar: PROF. DR. ÜMİT ÖZGÜR AKDEMİR
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Radyoloji ve Nükleer Tıp, Radiology and Nuclear Medicine
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gazi Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Nükleer Tıp Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Çalışmada AH ile FTD ayırıcı tanısında beyin PET/MR görüntülerinden elde edilen graf teorisi tabanlı metabolik bağlantısallık analizinin katkısını incelemek; aynı zamanda bu yaklaşımın hem yapısal bağlantısallık analizi hem de SPM12 analizi ile karşılaştırmalı olarak değerlendirilmesi amaçlanmaktadır. SPM12 analizinin de kullanımı sayesinde, voksel düzeyindeki tek değişkenli bulgular ile ağ düzeyindeki topolojik değişikliklerin beyinde kortikal alanlarda kapsam düzeyi karşılaştırılabilmiştir. Grup bazında AH ve FTD hastalarına SPM12 analizi uygulandığında, hipometabolik alanlar gözlenmekle beraber bölgeler arası ilişkiyi değerlendirmekte yeri kısıtlıydı. Aynı gruplara metabolik bağlantısallık analizi uygulandığında ise çok değişkenli analiz özelliği sayesinde beyin ağlarındaki daha geniş çaptaki değişiklikleri saptayarak beyinin fonksiyonel özellikleri ve bilişsel aktiviteler hakkında bilgi sağlamıştır. Yöntemsel olarak, BRAPH 2.0 analizi kullanılarak rSUV temelli metabolik ve hacimsel gri cevher ölçümlerine dayalı yapısal bağlantısallık matrislerinden sekiz adet düğümsel metrik elde edilmiş olup, bu metrikler arasındaki ilişki değerlendirilmiştir. Metabolik ve yapısal bağlantısallık analizleri AH ve FTD gruplarında karşılaştırıldığında, metabolik bağlantısallık analizi yapısal bağlantısallık analizine göre daha geniş kapsamlı farklılıklar sergilemekteydi. Metabolik bağlantısallık analizinde tüm düğümsel graf metriklerinde her iki hastalık grubunda anlamlı farklılık içeren paternler mevcut olmakla birlikte yapısal bağlantısallık analizine ait anlamlı farklılık izlenen metriklerin sayısı sınırlıydı. Metabolik ve yapısal bağlantısallık analizleri arasındaki korelasyonu değerlendirmek amacıyla, BRAPH 2.0 ortamında türetilen sekiz düğümsel metrik için kortikal yapılara ait tüm bölgesel değerleri eşleştirilerek Spearman korelasyonu uygulandı. AH-FTD gruplarında katılım katsayısı ve yol uzunluğu gibi metriklerde metabolik–yapısal ölçütler arasında zayıf ile orta düzeyde korelasyonlar saptandı. Bulgular metabolik bağlantısallığın yapısal bağlantısallık analiziyle kısmi bir örtüşme gösterdiğine ve iki modalitenin de tamamlayıcı bilgi sunabileceğini göstermektedir. Metabolik bağlantısallığın nörodejeneratif hastalıklarda erken tanı, hastalık seyri izleme ve tedavi yanıtını değerlendirmedeki etkinliği dikkate alındığında, bu yaklaşımın klinik uygulamalarda daha geniş yer bulacağı öngörülmektedir. Bulgularımız, AH ve FTD gibi süreçlerin erken saptanmasında ve tedavi stratejilerinin yönlendirilmesinde metabolik bağlantısallık analizinin anlamlı bir potansiyel taşıdığını düşündürmektedir. Gelecekte yapılacak daha büyük örneklemli araştırmalarla bu analiz yönteminin klinikteki etkinliğinin daha da arttırılması mümkün olacaktır.
Özet (Çeviri)
In this study, the aim is to examine the contribution of a graph theory based metabolic connectivity analysis derived from brain PET/MR images to the differential diagnosis of Alzheimer's disease (AD) and frontotemporal dementia (FTD), and, at the same time, to comparatively evaluate this approach with both structural connectivity analysis and SPM12 analysis. Thanks to the use of SPM12, it was possible to compare, in cortical regions of the brain, the extent of voxel level univariate findings with network-level topological changes. When SPM12 analysis was applied to AD and FTD patients on a group basis, hypometabolic areas were observed; however, its role was limited in assessing interregional relationships. By contrast, when metabolic connectivity analysis was applied to the same groups, its multivariate analysis property enabled the detection of broader-scale changes in brain networks, thereby providing information about the brain's functional properties and cognitive activities. Methodologically, eight nodal metrics were obtained from structural connectivity matrices based on rSUV-derived metabolic measures and volumetric gray matter measurements using BRAPH 2.0 analysis, and the relationships among these metrics were evaluated. When metabolic and structural connectivity analyses were compared in the AD and FTD groups, the metabolic connectivity analysis exhibited more extensive differences than the structural connectivity analysis. In the metabolic connectivity analysis, patterns showing significant differences were present across all nodal graph metrics in both disease groups, whereas the number of metrics showing significant differences in the structural connectivity analysis was limited. To evaluate the correlation between metabolic and structural connectivity analyses, Spearman correlation was applied by matching all regional values for cortical structures for the eight nodal metrics derived in the BRAPH 2.0 environment. In the AD–FTD groups, weak to moderate correlations were identified between metabolic and structural measures in metrics such as participation coefficient and path length. The findings indicate that metabolic connectivity shows a partial overlap with structural connectivity analysis and that the two modalities can provide complementary information. Considering the effectiveness of metabolic connectivity in early diagnosis, monitoring disease course, and assessing treatment response in neurodegenerative diseases, this approach is anticipated to find broader use in clinical applications. Our findings suggest that metabolic connectivity analysis carries meaningful potential for early detection of conditions such as AD and FTD and for guiding treatment strategies. With future studies involving larger samples, it will be possible to further increase the clinical effectiveness of this analytical method.
Benzer Tezler
- Bilişsel bozukluklarda nörobilişsel beceriler ile nöroradyolojik bulguların ilişkisinin incelenmesi: Retrospektif bir çalışma
Başlık çevirisi yok
MEHMET MESUT DORUKOĞLU
- Acil servise başvuran 65 yaş ve üzeri erken dönemde mini mental test sonucu 25 puan ve altı olan hastalarda demans değerlendirilmesi
Emergency clinical applicant mini mental test result at the age of 65 years and age periods dimensional evaluation in 25 points and sixty patients
PIRIL KOÇAK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2017
İlk ve Acil YardımSağlık Bilimleri ÜniversitesiAcil Tıp Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET AKİF KARAMERCAN
- Akut karın ile takip edilen pediatrik hematoloji-onkoloji hastalarında apandisit-tifilit açısından ayırıcı tanı kriterlerinin belirlenmesi
Determination of differential diagnostic criteria in pediatric hematology-oncology patients with acute abdomen in terms of tphylitis – appendicitis
SERRA SABUNCU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
OnkolojiDokuz Eylül ÜniversitesiÇocuk Cerrahisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. OSMAN ZEKİ KARAKUŞ
- Alzheimer hastalığı ve frontotemporal demans hastalığının ayırıcı tanısında transkranial manyetik stimulasyon yönteminin tanısal katkısı
The diagnostic contribution of the transcranial magnetic stimulation method in the differential diagnosis of alzheimer's disease and frontotemporal dementia disease
ÖZGÜN KÖKSAL
- Prodromal alzheimer demans tanısında FDG PET-BT ile kantifikasyon
Başlık çevirisi yok
MEHMET ARSLAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Radyoloji ve Nükleer TıpMersin ÜniversitesiNükleer Tıp Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZEHRA PINAR KOÇ