Geri Dön

Rezerv yapı alanlarının idare hukuku açısından değerlendirilmesi

Evaluation of reserve building areas from the perpective of administrative law

  1. Tez No: 1009124
  2. Yazar: İLAYDA KOÇAK
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. ONUR KAPLAN
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Hukuk, Law
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Yaşar Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

İnsanlığın yerleşik hayata geçmesiyle birlikte karşımıza çıkan kent kavramına yüklenen anlam ve kentlerin oluşumu; yaşam tarzının dönüşümü ve kişilerin ihtiyacı çerçevesinde insanlık tarihinin her bir anında farklılaşan bir seyir izlemiştir. Nüfus artışı, sanayileşme, doğa kaynaklı afetler ve savaşlar kentleri dönüştürmüş ve kişilerin sağlıklı bir çevrede yaşamalarını güçleştirir bir hal almıştır. II. Dünya Savaşı'nın arkasında bıraktığı yıkım ve tahribatın etkisini azaltmak ve yaşam alanlarının yeniden tasarlanmasıyla kentsel dönüşüm kavramı ortaya çıkmıştır. Özelllikle sağlıksız yapılaşma ve gecekondu bölgelerinin yenilenmesi amacıyla karşımıza çıkan kentsel dönüşüm çalışmaları, Türkiye gibi; deprem başta olmak üzere birçok afet riskini barındıran ülkelerde çok daha önemli bir yere sahip olacaktır. Meydana gelebilecek olası bir afet anında oluşacak zararın azaltılması ve hatta tamamen önlenebilmesi sistematik ve kapsayıcı kentsel dönüşüm uygulamaları ile mümkün olabilmektedir. Tam da bu sebeple herhangi bir zarar meydana gelmeden önce; kentlerin somut koşullarının değerlendirilerek yapılacak planlamalar çerçevesinde, konut ihtiyaçlarını giderecek tedbirler almak ve toplu konut teşebbüslerini desteklemek devlete verilen görevler arasındadır. Kentsel dönüşüm faaliyetlerininin devlet kapsamında planlı bir şekilde yürütülmesi, oluşabilecek afet risklerine karşı kişilerin yaşama hakkı başta olmak üzere çeşitli hakların korunması açısından büyük bir öneme sahiptir. Ancak ne var ki ülkemizde kentsel dönüşüm ve afet riskine ilişkin kapsamlı bir mevzuat çalışması yakın on yıla kadar mümkün olmamıştır. Kentsel yenileme çalışmaları ve afet riski altındaki alanların dönüşümü ile ilgili yasa koyucu tarafından oluşturulan 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun da; uygulama işlemleri ile ilgili çeşitli boşluklar barındırmaktadır. Ne var ki afet riski altındaki alanların dönüşümü ile ilgili bir yol haritası sunma ve hukuk düzenine yeni kavramlar kazandırma yoluyla yeni bir kentsel dönüşüm anlayışı yaratılması amacıyla bir kılavuz olma çabası içindedir. Kanunla hayatımıza giren kavramlardan biri de rezerv yapı alanı kavramıdır. Her ne kadar Kanunun yürürlüğe girdiği 2012 yılından itibaren var olan bir müessese olsa da rezerv yapı alanı uygulaması üzerine yeterince düşünülmemiş ve hukuki kavrama ilişkin olarak kapsamlı bir çalışma yapılmamıştır. Özellikle 11 ili etkileyen 6 Şubat depremlerinden sonra yapılacak kentsel dönüşüm çalışmalarının geniş bir alana yayılması, mevcut yapı stoğunun yetersizliği ve yerleşime açık arsaların zemininin yeniden yapılaşmaya uygun olmaması; rezerv yapı alanı kavramının çokça anılmasına ve merak edilmesine yol açmıştır. Açıklanan bu sebeplerle tez içerisinde afet riski altındaki alanlarda yapılaşmanın yenilenmesi ve bir deprem ülkesi olan Türkiye'de oluşabilecek diğer afetlere yönelik önlem alınabilmesi için önemli bir araç olan rezerv yapı alanı kavramı teorik açıdan mevzuatta çizilen sınırlar içerisinde değerlendirilmiş ve anlamlandırılmaya çalışılmıştır. Rezerv yapı alanı tespitini gerektirecek sebebin ortaya konulması ve sonraki süreçte rezerv yapı alanı olarak ilan edilecek bölgenin tespiti ile başlayacak olan uygulama işlemleri, çalışma kapsamında idare hukuku boyutuyla irdelenecektir.

Özet (Çeviri)

The meaning attributed to the concept of“city”and the formation of cities, which emerged with humanity's transition to settled life, have followed a different course at every moment in human history, in line with changes in lifestyle and human needs. Population growth, industrialization, natural disasters, and wars have transformed cities and made it difficult for people to live in a healthy environment. The concept of urban transformation emerged in order to reduce the effects of the destruction and devastation left behind by World War II and to redesign living spaces. Urban transformation projects, which emerged with the aim of renovating unhealthy structures and slum areas, will be even more important in countries such as Turkey, which are prone to many disasters, especially earthquakes. The damage that may occur in the event of a potential disaster can be reduced or even completely prevented through systematic and comprehensive urban transformation applications. For this very reason, it is among the duties of the state to take measures to meet housing needs and support collective housing initiatives within the framework of plans made by evaluating the concrete conditions of cities before any damage occurs. The implementation of urban transformation activities in a planned manner within the scope of the state is of great importance in terms of protecting various rights, particularly the right to life, against possible disaster risks. However, comprehensive legislation on urban transformation and disaster risk has not been possible in our country until recently. The Law No. 6306 on the Transformation of Areas Under Disaster Risk, enacted by the legislature regarding urban renewal works and the transformation of areas under disaster risk, also contains various gaps in terms of implementation procedures. Nevertheless, it aims to serve as a guide by presenting a roadmap for the transformation of areas at risk of disasters and introducing new concepts into the legal framework to create a new understanding of urban transformation. One of the concepts introduced by the law is the concept of reserve construction area. Although it has been an institution in existence since the Law came into effect in 2012, the application of reserve construction areas has not been sufficiently considered, and no comprehensive study has been conducted on the legal concept. Especially after the February 6 earthquakes that affected 11 provinces, the widespread nature of the urban transformation efforts to be carried out, the inadequacy of the existing building stock, and the unsuitability of the land for redevelopment have led to the concept of reserve construction area being frequently mentioned and raising curiosity. For the reasons outlined above, this thesis evaluates and attempts to interpret the concept of reserve construction areas, an important tool for renewing construction in areas at risk of disasters and for taking precautions against other disasters that may occur in Turkey, a country prone to earthquakes, within the boundaries set by legislation from a theoretical perspective. The study will examine the application procedures that will begin with the identification of the reasons requiring the determination of a reserve construction area and the subsequent identification of the area to be declared as a reserve construction area, from the perspectives of administrative law.

Benzer Tezler

  1. Kentsel dönüşüm uygulamalarının idare hukuku bakımından değerlendirilmesi

    Evaluation of urban transformation applications from an administrative law perspective

    PERİHAN BİNGÖL İPEK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    HukukBahçeşehir Üniversitesi

    Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. AHMET YAYLA

  2. Kentsel dönüşümün hukuki süreci

    Legal process of urban regeneration

    ŞİLAN ÇELİK ŞİMŞEK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    HukukDicle Üniversitesi

    Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. TAHİR MURATOĞLU

  3. Doğa koruma alanları için bir yönetişim modeli önerisi

    A governance model proposal for nature conservation areas

    ŞEYMANUR GÜNDOGAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik Üniversitesi

    Kentsel Tasarım Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NURAN ZEREN GÜLERSOY

  4. 6306 sayılı kanun kapsamında riskli alan ve rezerv yapı alanlarının detaylı olarak kartal rezerv yapı alanı örneği üzerinden incelenmesi

    Detailed examination of risked areas and reserve building areas in the scope of law no 6306 on the example of the kartal reserve building area

    YUSUF ÖZ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    İnşaat Mühendisliğiİstanbul Aydın Üniversitesi

    İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MEHMET FATİH ALTAN

  5. 2023 Kahramanmaraş depremleri sonrası Nurdağı ve İslahiye ilçelerinde rezerv yapı alanlarının incelenmesi

    Investigation of reserve building areas in Nurdağı and İslahiye districts after the 2023 Kahramanmaraş earthquakes

    RECEP BİLİCİ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Şehircilik ve Bölge PlanlamaBurdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi

    Mekansal Planlama ve Tasarım Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ BORA BİNGÖL