Konut tasarımlarında doğal ışığın kullanıcıya etkilerinin biyofilik tasarım ilkeleri bağlamında incelenmesi
An examination of the effects of natural light on users in residential design within the framework of biophilic desi̇gn principles
- Tez No: 1011273
- Danışmanlar: DOÇ. DR. JÜLİDE EDİRNE
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Mimarlık, Psychology, Architecture
- Anahtar Kelimeler: Doğal ışık, biyofilik tasarım, konut tasarımı, çevre psikolojisi, mekânsal algı, kullanıcı deneyimi, Bina tasarımı, Minimal mimarlık, Sosyal çevre, Çerçeve tasarımı, natural light, biophilic design, residential design, environmental psychology, spatial perception, user experience, Building design, Minimal architecture, Social environment, Frame design
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Haliç Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Mimarlık Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Mimarlık Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, doğal ışığın kullanıcı üzerindeki etkilerini biyofilik tasarım ilkeleri bağlamında incelemeyi amaçlamaktadır. Günümüz mimarlık ve iç mekân tasarımında, doğayla temasın azalması ve kapalı yaşam biçimlerinin yaygınlaşması, doğal çevreyle kurulan ilişkinin yeniden ele alınmasını gerekli kılmaktadır. Doğal ışık, yalnızca görsel konfor ve enerji verimliliği açısından değil; mekânsal algı, psikolojik iyilik hâli ve kullanıcı deneyimi üzerindeki etkileri bakımından da temel bir tasarım bileşeni olarak değerlendirilmektedir. Çalışmada nitel yöntem benimsenmiş; örnek analizi ve karşılaştırma yöntemi kullanılarak biyofilik tasarım ilkeleri doğrultusunda tasarlanmış konut yapıları incelenmiştir. Seçilen örneklerde doğal ışığın mekâna alınma biçimi, ışık–mekân ilişkisi ve doğayla kurulan görsel bağ, kullanıcı psikolojisi üzerindeki etkileri açısından değerlendirilmiştir. Çalışma sonucunda doğal ışığın biyofilik tasarım ilkeleriyle birlikte ele alındığında, kullanıcıların psikolojik konforunu desteklediği, stres düzeyini azalttığı ve mekânsal aidiyet duygusunu güçlendirdiği tespit edilmiştir. Bu doğrultuda doğal ışığın, konut tasarımında insan odaklı ve sağlıklı yaşam çevrelerinin oluşturulmasında önemli bir tasarım girdisi olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Özet (Çeviri)
This study aims to examine the effects of natural light on users within the context of biophilic design principles. In contemporary architecture and interior design, the decrease in contact with nature and the prevalence of enclosed living spaces necessitate a re-evaluation of the relationship with the natural environment. In this context, natural light is considered a fundamental design component not only in terms of visual comfort and energy efficiency, but also in terms of its effects on spatial perception, psychological well-being, and user experience. The study adopts a qualitative method; residential buildings designed according to biophilic design principles are examined using case analysis and comparative methods. In the selected examples, the way natural light is incorporated into the space, the light-space relationship, and the visual connection established with nature are evaluated in terms of their effects on user psychology. The study concludes that when natural light is considered together with biophilic design principles, it supports the psychological comfort of users, reduces stress levels, and strengthens the sense of spatial belonging. Accordingly, it is concluded that natural light is an important design input in creating human-centered and healthy living environments in residential design.
Benzer Tezler
- An approach to the evaluation of daylight impact and contribution to the energy demand of office buildings in the urban context
Şehirsel dokuya bağlı gün ışığı katkısının ofis binalarındaki enerji ihtiyacına etkisinin değerlendirilmesi amacıyla kullanılabilecek bir yaklaşım
DİLAY KESTEN ERHART
Doktora
İngilizce
2012
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALPİN KÖKNEL YENER
PROF. DR. URSULA EİCKER
- Emergence of nanomaterials in architecture and interior architecture and their use in patient rooms in healthcare domain
Nanomalzemelerin mimarlık ve iç mimarlıktaki uygulamalarının sağlık yapıları çerçevesinde hasta odalarında kullanımı
AHOU AKBARİ HAGHİGHAT
Yüksek Lisans
İngilizce
2016
İç Mimari ve Dekorasyonİstanbul Teknik Üniversitesiİç Mimarlık Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EMİNE GÖRGÜL
- Günümüz kullanıcılarının avlulu mekân örgütlenmelerine ilişkin algıları
Perceptions of today's users regarding courtyard space organizations
LATİFE ÖLKER
- Genetik algoritma aracılığıyla günışığına göre optimum yerleşim ve cephe tasarım alternatiflerinin geliştirilmesi
Development of optimal layout and façade design alternatives based on sunlight through genetic algorithms
AYŞEGÜL BİLGİLİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
MimarlıkÇukurova ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ KASIM ÇELİK
- The role of colour in historic urban open space design: Tabriz-Iran
Tarihi kentlerde açık alan tasarımında rengin rolü: Tabriz-İran
SAMIRA GHASEMPOURKAZEMI
Yüksek Lisans
İngilizce
2018
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiKentsel Dönüşüm Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HANDAN TÜRKOĞLU