Bilim ve Sanat Merkezi (BİLSEM) görsel sanatlar öğretmenlerinin teknolojik pedagojik alan bilgilerinin incelenmesi
An examination of the technological pedagogical content knowledge of visual arts teachers at the Science and Art Center (BİLSEM)
- Tez No: 1011880
- Danışmanlar: DOÇ. DR. REYHAN YÜKSEL GEMALMAYAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Güzel Sanatlar, Education and Training, Fine Arts
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gazi Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Resim-İş Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Özel yetenekli bireylerin sanatsal ve teknolojik potansiyellerinin geliştirilmesi bireysel ve toplumsal açıdan önemli bir gerekliliktir. Bu gereklilik sonucu kurulan Bilim ve Sanat Merkezleri (BİLSEM), öğrencilere bilim, sanat ve teknoloji üretimi konularında yenilikçi beceriler kazandırmayı hedeflemektedir. Bu araştırmanın amacı, BİLSEM görsel sanatlar öğretmenlerinin Teknolojik Pedagojik Alan Bilgisi (TPAB) düzeylerini belirlemek ve TPAB yeterliklerinin çeşitli değişkenlere göre farklılık gösterip göstermediğini incelemektir. Araştırmada, nicel araştırma yöntemlerine dayalı ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırma örneklemini, Türkiye'de bulunan 393 BİLSEM'den tabakalı örnekleme yöntemiyle belirlenen 196 BİLSEM görsel sanatlar öğretmeni oluşturmuştur. Veriler, Hiçyılmaz tarafından geliştirilen“Görsel Sanatlar Öğretmenlerine Yönelik TPAB Öz-Yeterlik Ölçeği”ile araştırmacı tarafından hazırlanan“Kişisel Bilgi Formu”aracılığıyla çevrimiçi ortamda toplanmıştır. Ölçeğin güvenirlik katsayısı Cronbach Alpha = 0,970 olarak hesaplanmıştır. Verilerin analizinde SPSS 25 ve Jamovi 2,7 programı kullanılmıştır. Betimsel analiz, bağımsız örneklem t-testi, Kruskal-Wallis H testi ve iki grup karşılaştırmalarında Mann-Whitney U testi uygulanmıştır. Elde edilen bulgular, BİLSEM görsel sanatlar öğretmenlerinin genel TPAB düzeylerinin yüksek olduğunu göstermiştir. Teknolojik bilgi boyutunda erkek öğretmenler lehine anlamlı bir fark bulunurken, pedagojik ve alan bilgisi boyutlarında ise cinsiyete bağlı anlamlı bir farklılık tespit edilmemiştir. Yaş değişkeninde genç öğretmenlerin daha yüksek teknolojik bilgi puanlarına sahip oldukları tespit edilmiştir. Ayrıca öğretmenlerin haftalık teknolojik donanım kullanım süresinin artışına bağlı olarak boyutunda erkek öğretmenler lehine anlamlı bir fark bulunurken, pedagojik ve alan bilgisi boyutlarında ise cinsiyete bağlı anlamlı bir farklılık tespit edilmemiştir. Yaş değişkeninde genç öğretmenlerin daha yüksek teknolojik bilgi puanlarına sahip oldukları tespit edilmiştir. Ayrıca öğretmenlerin haftalık teknolojik donanım kullanım süresinin artışına bağlı olarak TPAB yeterliklerinin de yükseldiği görülmüştür. Program kullanım durumuna göre yapılan analizlerde özellikle 2D görsel tasarım ve dijital görüntü programları ile video düzenleme araçlarını kullanan öğretmenlerin TPAB düzeylerinin anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Ancak tasarım sunum araçları ve 3D modelleme araçlarının TPAB üzerinde anlamlı bir fark oluşturmadığı görülmüştür. Öğretmenlerin sıklıkla akıllı tahta ve bilgisayar kullandıkları, 3D yazıcı, tablet bilgisayar, grafik tablet ve yapay zekâ destekli araçların kullanımının sınırlı düzeyde kaldığı belirlenmiştir. Sonuç olarak, BİLSEM görsel sanatlar öğretmenlerinin teknolojik, pedagojik ve alan bilgilerini bütünleştirme yeterliklerinin genel olarak yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır. BİLSEM görsel sanatlar öğretim programlarındaki dijital sanat yeterliliklerinin öğrencilere kazandırılması bakımından, öğretmenlerin dijital yeterliklerini geliştirmek amacıyla uygulama temelli hizmet içi eğitimlerin verilmesi, BİLSEM görsel sanatlar atölyelerinde güncel teknolojik altyapının güçlendirilmesi ve bu yönde etkili kurumsal politikaların geliştirilmesi önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
Developing the artistic and technological potential of gifted individuals is an important necessity both individually and socially. Science and Art Centers (BİLSEM), established to meet this need, aim to equip students with innovative skills in science, art, and technology production. The aim of this study is to determine the Technological Pedagogical Content Knowledge (TPACK) levels of visual arts teachers working at Science and Art Centers (BİLSEM) and to examine whether their TPACK competencies differ according to various variables. In the study, a correlational survey model based on quantitative research methods was employed. The research sample consisted of 196 visual arts teachers working at 393 Science and Art Centers in Türkiye, selected through stratified sampling. Data were collected online through the“TPACK Self-Efficacy Scale for Visual Arts Teachers”developed by Hiçyılmaz and the“Personal Information Form”prepared by the researcher. The reliability coefficient of the scale was calculated as Cronbach's Alpha = 0.970. SPSS 25 and Jamovi 2.7 software were used for data analysis. Descriptive statistics, independent samples t-test, Kruskal–Wallis H test, and Mann–Whitney U test for two-group comparisons were applied. The findings revealed that the overall TPACK levels of BİLSEM visual arts teachers were high. While a significant difference was found in favor of male teachers in the technological knowledge dimension, no significant gender-based difference was identified in the pedagogical knowledge and content knowledge dimensions. Regarding the age variable, younger teachers were found to have higher technological knowledge scores. In addition, it was observed that teachers' TPACK competencies increased depending on the increase in the duration of weekly technological equipment usage. Analyses conducted according to software usage indicated that teachers who used 2D visual design and digital imaging programs as well as video editing tools had significantly higher TPACK levels. However, it was found that design presentation tools and 3D modeling tools did not create a significant difference in TPACK levels. It was determined that teachers frequently used smart boards and computers, whereas the use of 3D printers, tablet computers, graphic tablets, and artificial intelligence-supported tools remained limited. As a result, it was concluded that BİLSEM visual arts teachers generally possess high levels of competence in integrating technological, pedagogical, and content knowledge. In terms of enabling students to acquire digital art competencies included in BİLSEM visual arts curricula, it is recommended that practice-based in-service training programs be provided to improve teachers' digital competencies, that the current technological infrastructure of BİLSEM visual arts workshops be strengthened, and that effective institutional policies be developed in this direction.
Benzer Tezler
- Bilim sanat merkezlerinde görev yapan görsel sanatlar öğretmenlerinin karşılaştıkları sorunlar ve çözüm önerileri
Problems encountered by visual arts teachers working in science and art centers and suggestions for solutions
AYŞE ÇOBAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimTrabzon ÜniversitesiGüzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ABDULLAH AYAYDIN
- Bilim ve sanat merkezlerinde (BİLSEM) görsel sanatlar dersinde öğrencilerin dijital destekli eskiz çizim becerilerinin incelenmesi: Biga örneği
Investigating digitally assisted sketching skills of students in visual arts classes at science and art centers (BILSEM): A case study of Biga
FATİH KÜÇÜK
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Güzel SanatlarÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiGüzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SERPİL KAPAR
- Bilim ve sanat merkezi öğrencilerinin ortaokul 5-8. sınıf görsel sanatlar dersine ilişkin görüşlerinin değerlendirilmesi
Evaluation of science and art center students' opinion about middle school 5-8. grades visual art lesson
DİLEK GÜNEŞ EGİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimDicle ÜniversitesiGüzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ OSMAN ALAKUŞ
- Sınıf öğretmenlerinin görsel sanatlar alanında üstün yetenekli öğrencileri bilim sanat merkezlerine aday gösterme stratejileri
Primary school teachers' strategies for nominating gifted students in the field of visual arts to science and art centers
AYŞE KELEŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimAğrı İbrahim Çeçen ÜniversitesiResim-İş Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FATİH KARİP
- Türk mitolojisi kavramının, BİLSEM görsel sanatlar dersinde içerik olarak kullanılması hakkında, öğretmen görüşlerinin incelenmesi
An examination of teachers' views on the use of the concept of Turkish mythology as instructional content in BILSEM visual arts courses
ONUR KÖK
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimSivas Cumhuriyet ÜniversitesiGüzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. SEVDA KARASEYFİOĞLU PAÇALI