Relapsing remitting multipl skleroz hastalarında malnütrisyon sıklığı ve dizabilite ile ilişkisi
The prevalence of malnutrition and its association with disability in patients with relapsing-remitting multiple sclerosis
- Tez No: 1013700
- Danışmanlar: PROF. DR. SERKAN ÖZBEN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Nöroloji, Neurology
- Anahtar Kelimeler: Malnütrisyon, Malnutrition
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Antalya Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi
- Ana Bilim Dalı: Nöroloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Giriş ve Amaç: Multipl skleroz (MS), santral sinir sisteminin inflamatuvar, demiyelinizan, nörodejeneratif bir hastalığıdır. MS için genetik ve çevresel birçok risk faktörü tanımlanmıştır. Son yıllarda öne çıkan risk faktörlerinden biri de malnütrisyondur. Malnütrisyona bağlı obezite, ileri evrelerde ise kaşeksi, kas atrofisi gelişir. Disfajiye bağlı pnömoni ve solunum kası tutulumuna bağlı mortalite gelişebilir. Malnütrisyonun dizabiliteye katkısını değerlendirmek için vücut kompozisyon analizi yapılmalıdır. MS'li hastalarda detaylı analiz yapılmamış olup bunun için Biyoelektrik Empedans Analizi (BIA) kullanılabilir. Bu çalışmada Relapsing-Remitting multipl skleroz (RRMS) hastalarının beslenme durumu, vücut kompozisyon analizi ve dizabilite ile ilişkisi, öfke ve depresif semptomları ve üriner inkontinans paterni incelenecek olup sağlıklı kontrollerle karşılaştırılacaktır. Gereç ve Yöntem: Eylül 2024-Ocak 2026 tarihleri arasında Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesi'ne başvuran 106 RRMS, 63 sağlıklı kontrol olmak üzere 169 katılımcı çalışmaya dahil edildi. Tüm katılımcıların antropometrik verileri kayıt altına alınmış, TANITA® MC-180MA BIA aracılığıyla vücut kompozisyon analizleri yapılmıştır. Ayrıca katılımcılara Mini-Nütrisyonel Değerlendirme-Kısa Form (MNA-SF), Beck Depresyon Envanteri (BDE), Sürekli Öfke-Öfke Tarzı Ölçeği (SÖÖTÖ), üriner inkontinans belirleme anketi uygulanmıştır. Gruplar arasında demografik özellikler, MNA-SF skorları, vücut kompozisyon analizleri, BDE ve SÖÖTÖ skorları ve üriner inkontinans sıklığı ve alt tipleri karşılaştırılmıştır. Hastalarda 'Expanded Disability Status Scale' (EDSS) ve MNA-SF ile vücut kompozisyon değişkenleri, BDE, SÖÖTÖ arasındaki ilişkiler analiz edilmiştir. İnkontinans varlığı ve EDSS, MNA-SF ve BDE arasındaki ilişkiler değerlendirilmiştir. EDSS ile bağımsız ilişkili değişkenler gözden geçirilmiştir.Bulgular: Katılımcıların temel demografik özellikleri birbirine benzerdi. Hasta grubunda MNA-SF skoruna göre malnütrisyonlu katılımcı oranı %4,7 iken, kontrol grubunda malnütrisyonlu katılımcıya rastlanmadı. MNA-SF skoru hasta grubunda kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı derecede düşük bulundu (p<0.01, d=0.50). Ancak, EDSS ile MNA-SF arasında anlamlı ilişki gözlenmedi (r=0.044, p>0.05). EDSS ile yaş, hastalık süresi, kilo, VKİ, FFM, WHtR, TBW arasında ve MNA-SF ile yaş, kilo, VKİ, FM, WHtR arasında pozitif; MNA-SF ile FFM%, TBW%, PMM% arasında negatif anlamlı ilişkiler saptandı. BDE skorları ile EDSS arasında orta derecede anlamlı pozitif ilişki (r=0.311, p=0.001), MNA-SF arasında ise düşük derecede anlamlı negatif ilişki bulundu (r=-0.233, p=0.016). Üriner inkontinans istatistiksel olarak hasta grubunda anlamlı derecede daha yüksek sıklıkta gözlendi. Hasta grubunda en sık mikst (%18,9) ve urge (%17) üriner inkontinans gözlenirken, kontrol grubunda en sık mikst (%12,7) ve stres (%9,5) üriner inkontinans gözlendi. Lineer regresyon modelinde sadece EDSS ile hastalık süresi ve BDE skorlarının bağımsız ilişkili olduğu tespit edildi, malnütrisyon parametreleri ile hastalık süresi ve EDSS açısından ilişki saptanmadı.Sonuç: Hasta grubunda malnütrisyon sıklığı ve riski yüksek bulunmuştur, bu nedenle MS popülasyonunda MNA-SF testi ve BIA kullanımı yararlı olabilir. MS'te depresif ve üriner semptomlar hastalık yükünün önemli bileşenleridir. Sonuç olarak, MS hastalarının değerlendirmesinde beslenme durumu, beden kompozisyonu, nöropsikiyatrik etkilenme ve üriner semptomların da rutin klinik sorgulamaya dahil edilmesi önemlidir.
Özet (Çeviri)
Introduction and Aim: Multiple sclerosis (MS) is an inflammatory, demyelinating, neurodegenerative disease of the central nervous system. Numerous genetic and environmental risk factors have been identified for MS. One of the risk factors that has come to the fore in recent years is malnutrition. Obesity associated with malnutrition develops, and in advanced stages, cachexia and muscle atrophy may occur. Pneumonia due to dysphagia and mortality secondary to respiratory muscle involvement is possible. Body composition analysis should be performed to assess the contribution of malnutrition to disability. As detailed analysis has not been conducted in patients with MS, Bioelectrical Impedance Analysis (BIA) can be used for this purpose. This study will examine the nutritional status, body composition analysis and correlations with disability, as well as anger and depressive symptoms and urinary incontinence patterns in patients with relapsing-remitting multiple sclerosis (RRMS), and will be compared these with healthy controls.Materials and Methods: A total of 169 participants, including 106 patients with RRMS and 63 healthy controls who applied to Antalya Training and Research Hospital between September 2024 and January 2026, were included in the study. Anthropometric data were recorded for all participants, and body composition analyses were performed using the TANITA® MC-180MA BIA. In addition, participants completed the Mini-Nutritional Assessment-Short Form (MNA-SF), Beck Depression Inventory (BDI), State-Trait Anger Scale (STAS), and urinary incontinence screening questionnaire. Demographics, MNA-SF scores, body composition analyses, BDI and STAS scores, frequency and subtypes of urinary incontinence were compared between groups. The relationship between the Expanded Disability Status Scale (EDSS) and MNA-SF and body composition variables, BDI and STAS in patients were analysed. The relationship between the presence of incontinence and EDSS, MNA-SF, BDI were assessed. Variables independently associated with EDSS were also examined.Results: The baseline demographic characteristics of the participants were similar between the groups. The MNA-SF score was significantly lower in the patient group than in the control group (p<0.01, d=0.50). However, no significant association was observed between EDSS and MNA-SF (r=0.044, p>0.05). EDSS showed significant positive correlations between age, disease duration, weight, body mass index (BMI), fat-free mass, waist-to-height ratio and total body water. MNA-SF demonstrated significant positive correlations with age, weight, BMI, fat mass and waist-to-height ratio, and significant negative correlations with fat-free mass percentage, total body water percentage and predicted muscle mass percentage. BDI scores showed a moderate significant positive correlation with EDSS (r=0.311, p=0.001) and a weak significant negative correlation with MNA-SF (r=-0.233, p=0.016). Urinary incontinence was observed significantly more frequently in the patient group. In the RRMS group, the most common types were mixed (18.9%) and urge urinary incontinence (17%), whereas in the control group, the most common types were mixed (12.7%) and stress urinary incontinence (9.5%). In the linear regression model, disease duration and BDI scores were found to be independently associated with EDSS.Conclusion: The prevalence and risk of malnutrition were found to be higher in the MS group; therefore, the use of the MNA-SF test and BIA may be beneficial in the MS population. Depressive and urinary symptoms are significant components of the disease burden in MS. Consequently, it is important to include nutritional status, body composition, neuropsychiatric impairment and urinary symptoms in the routine clinical assessment of MS patients.
Benzer Tezler
- Relapsing remitting multipl skleroz hastalarında vestibüler semptomlar ve elektronistagmografi bulguları
Clinical and electronystagmographic evaluation of vestibular symptoms ın relapsing remitting multiple sclerosis patients
EYLEM DEĞİRMENCİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2006
NörolojiPamukkale ÜniversitesiNöroloji Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. LEVENT SİNAN BİR
- Relapsing remitting multipl skleroz hastalarında nöropatik ağrı sıklığı
Neuropathic pain frequecy in patients of relapsing remitting multiple sclerosis
ÇİĞDEM ÇELİK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2010
NörolojiEskişehir Osmangazi ÜniversitesiNöroloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CEYHAN KUTLU
- Relapsing remitting multipl skleroz hastalarında ekstrakraniyal ve intrakraniyal venöz yapıların doopler sonografi, kraniyal MR venografi ve selektif venografi ile değerlendirilmesi ve sağlıklı kontroler ile karşılaştırılması
Evaluation of extracranial and intracranial venous structures with doppler sonography, cranial MR venography and selective venography in relapsing-remitting multiple sclerosis patients and their comparisons with healthy controls
EMİNE KAYGILI
- Relapsing remitting multipl skleroz hastalarında klinik gidiş ile TOB1 gen polimorfizmi arasındaki ilişkinin araştırılması
Relationship between TOB1 gene polymorphisms and clinical prognosis in relapsing remitting multiple sclerosis patients
FULYA BAŞOĞLU KÖSEAHMET
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2017
NörolojiSağlık Bilimleri ÜniversitesiNöroloji Ana Bilim Dalı
UZMAN MUSA ÖZTÜRK
- Relapsing remitting multipl skleroz hastalarında maresin 1 düzeylerinin incelenmesi
Evaluation of maresin 1 levels in patient with relapsing remitting multiple sclerosis
MANSUR ALA