Dijital ders içeriği yazım platformu geliştirilmesi ve değerlendirilmesi
Digital course content writing platform development and evaluation
- Tez No: 1013701
- Danışmanlar: DOÇ. DR. FERİDE KARACA
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Eğitim bilimleri, Eğitim teknolojisi, Grafiksel kullanıcı arayüzü, Yazılım geliştirme, Educational science, Education technology, Graphical user interface, Software development
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Marmara Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, öğretim üyelerinin nitelikli, sürdürülebilir ve kurum standartlarına uygun ders materyali hazırlama, geliştirme, güncelleme ve yönetme süreçlerini destekleyecek web tabanlı bir ders içeriği yazım platformunun tasarlanması, geliştirilmesi ve kullanılabilirlik açısından değerlendirilmesidir. Çalışmada, akademik materyal üretiminin metin yazımı, kaynak yönetimi, içerik yapılandırma, çoklu ortam bileşenleri, iş birliği, güncelleme ve kurumsal kalite süreçleriyle ilişkili çok bileşenli bir yapı olduğu kabul edilmiştir. Bu doğrultuda araştırma, parçalı araçlarla yürütülen içerik üretim süreçlerine alternatif olabilecek bütünleşik ve kullanıcı dostu bir dijital ortam geliştirmeye odaklanmıştır. Araştırma, Tasarım ve Geliştirme Araştırma Modeli temelinde yürütülmüş; ürün geliştirme sürecinde Hızlı Prototipleme Yazılım Geliştirme Modeli kullanılmıştır. Araştırma süreci analiz ve gereksinim belirleme aşaması, ilk prototipin tasarlanması ve geliştirilmesi, birinci kullanılabilirlik değerlendirme döngüsü, revizyon süreci ve ikinci kullanılabilirlik değerlendirme döngüsünden oluşmuştur. Çalışma grubunda akademisyenler, kullanıcı deneyimi uzmanları ve açık/uzaktan eğitim süreçlerinde deneyimli kurum çalışanları yer almıştır. Veriler; yarı yapılandırılmış görüşmeler, alan yazın ve doküman incelemesi, uzman değerlendirmesi, kullanılabilirlik testleri, görev kartları, Görev Sonrası Güven Derecelendirmesi, Sistem Kullanılabilirlik Ölçeği ve gözlem notları aracılığıyla toplanmıştır. Nitel veriler içerik ve tematik analiz yoluyla, nicel veriler ise betimsel istatistikler kullanılarak çözümlenmiştir. İhtiyaç analizi bulguları, geliştirilecek platformda yapay zekâ desteği, versiyon yönetimi, betimleyici açıklamalar, kod yazımı, grafik, formül, tablo, dipnot, atıf, kaynakça, video ve ses ekleme gibi özelliklere ihtiyaç duyulduğunu göstermiştir. Katılımcılar, içerik üretim sürecinde özellikle güncelleme yönetimi, yazılım eksikliği, çok adımlı iş akışları, versiyon ve dosya yönetimi, iletişim ve insan kaynağı yetersizliği gibi sorunlara dikkat çekmiştir. Ayrıca içerik üretiminin yazar, kontrol görevlisi, redaktör, koordinatör, öğretim tasarımcısı ve grafik tasarımcı gibi farklı rollerin iş birliğiyle yürütüldüğü belirlenmiştir. Birinci kullanılabilirlik değerlendirme döngüsünde uzman ve kullanıcı görüşleri, platformun temel işlevleri yerine getirebildiğini ancak keşfedilebilirlik, terminoloji tutarlılığı, hata bildirimleri, kayıt durumu, yardım/dokümantasyon, denklem yazma, tablo düzenleme ve dış kaynak ekleme gibi alanlarda iyileştirmeye ihtiyaç olduğunu ortaya koymuştur. Birinci döngüde Sistem Kullanılabilirlik Ölçeği ortalaması 72 olarak hesaplanmış ve sistem kabul edilebilir düzeyde değerlendirilmiştir. Bu bulgular doğrultusunda platformun ikinci sürümü geliştirilmiş; görsel tasarım, bilgi mimarisi, araç çubuğu, yönlendirme, geri bildirim ve etkileşim akışlarında düzenlemeler yapılmıştır. İkinci değerlendirme döngüsünde Sistem Kullanılabilirlik Ölçeği ortalaması 79,75'e yükselmiş ve kullanıcı algısının daha olumlu, tutarlı ve homojen bir yapı gösterdiği belirlenmiştir. Sonuç olarak, araştırma kapsamında geliştirilen web tabanlı ders içeriği yazım platformunun öğretim üyelerinin ders materyali hazırlama süreçlerini destekleme potansiyeline sahip olduğu görülmüştür. Çalışma, akademik materyal geliştirme süreçlerinde kullanıcı gereksinimlerinin, kurumsal bağlamın ve kullanılabilirlik değerlendirmelerinin birlikte ele alınmasının önemini ortaya koymaktadır. Bu yönüyle araştırmanın, eğitim teknolojileri alanında yürütülecek benzer tasarım ve geliştirme çalışmalarına katkı sağlayabileceği düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
The purpose of this study is to design, develop, and evaluate a web-based course content authoring platform intended to support faculty members in preparing, developing, updating, and managing high-quality, sustainable course materials in accordance with institutional standards. The study considers academic material production as a multi-component process involving text writing, source management, content structuring, multimedia elements, collaboration, updating, and institutional quality processes. Accordingly, the study focuses on developing an integrated and user-friendly digital environment that can serve as an alternative to fragmented content production processes carried out through multiple separate tools. The study was conducted within the framework of the Design and Development Research Model, and the Rapid Prototyping Software Development Model was used in the product development process. The research process consisted of the analysis and needs assessment phase, the design and development of the first prototype, the first usability evaluation cycle, the revision process, and the second usability evaluation cycle. The study group included faculty members, user experience experts, and institutional staff experienced in open and distance education processes. Data were collected through semi-structured interviews, literature and document review, expert evaluation, usability tests, task cards, the Single Ease Question, the System Usability Scale, and observation notes. Qualitative data were analyzed through content and thematic analysis, while quantitative data were analyzed using descriptive statistics. The findings of the needs analysis revealed that the platform should include features such as artificial intelligence support, version management, descriptive explanations, code writing, graphics, formulas, tables, footnotes, citations, references, video, and audio integration. Participants also emphasized several challenges in the content production process, including update management, lack of appropriate software, multi-step workflows, version and file management, communication problems, and insufficient human resources. In addition, the findings showed that content production is carried out through the collaboration of different roles, including authors, reviewers, editors, coordinators, instructional designers, and graphic designers. In the first usability evaluation cycle, expert and user feedback indicated that the platform was able to perform its basic functions; however, improvements were needed in areas such as discoverability, terminological consistency, error messages, save status feedback, help and documentation, equation writing, table editing, and external resource embedding. In the first cycle, the mean System Usability Scale score was calculated as 72, indicating an acceptable level of usability. Based on these findings, the second version of the platform was developed, and improvements were made in visual design, information architecture, toolbar structure, guidance, feedback mechanisms, and interaction flow. In the second evaluation cycle, the mean System Usability Scale score increased to 79.75, indicating a more positive, consistent, and homogeneous user perception. As a result, the web-based course content authoring platform developed within the scope of this study was found to have the potential to support faculty members' course material preparation processes. The study highlights the importance of considering user requirements, institutional context, and usability evaluations together in academic material development processes. In this respect, the study is expected to contribute to similar design and development research in the field of educational technology.
Benzer Tezler
- Hybrides sprachlerncoaching - am beispiel der vorbereitungsklasse der Uludağ Universität
Hibrit dil öğrenme koçluğu - Uludağ Üniversitesi hazırlık sınıfları örneği
MEHMET DOĞAN
Doktora
Almanca
2021
Alman Dili ve EdebiyatıTrakya ÜniversitesiYabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUKADDER SEYHAN YÜCEL
- Convergence of history of architecture and video game design
Mimarlık tarihi ve video oyun tasarımının yakınsaması
SEDA GÜNTAN
- Güzel sanatlar lisesi bilişim destekli müzik dersinin işlenişine ilişkin öğretmen görüşleri
Teacher's opinions on the processing of the fine arts high school informatics aid music course
HARUN BARIŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve Öğretimİnönü ÜniversitesiGüzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ KÜBRA DİLEK TANKIZ
- Yüksek öğretim kurumlarında yazı-tipografi derslerinin değerlendirmesi
Evaluation of the lettering-typography courses in higher education institutions
EFDAL USLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2009
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiUygulamalı Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. TUTKU DİLEM KALAFAT ALPASLAN
- Dijital hikâye kullanımının yedinci sınıf öğrencilerinin bilimsel epistemolojik inançları, fen bilimleri dersi akademik başarıları ve bilimsel değerlere eğilimleri üzerindeki etkilerinin incelenmesi: Saf madde ve karışımlar ünitesi örneği
Investigation of the effects of using digital stories on seventh grade students' scientific epistemological beliefs, academic achievement in science course, and their tendency to scientific values: The example of pure substance and mixtures unit
MERVE NUR ÇAKI
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimMuğla Sıtkı Koçman ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYLİN ÇAM