Geri Dön

Acil sağlık personellerinin yorgunluk ve uykululuk değerlerinin ölçülmesi ve etkileyen faktörlerinin değerlendirilmesi

Measurement of fatigue and sleepiness levels in emergency healthcare personnel and evaluation of influencing factors

  1. Tez No: 1014741
  2. Yazar: ESRA NUR ÇARLI
  3. Danışmanlar: PROF. DR. YAHYA KUYUCUOĞLU
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Hemşirelik, Nursing
  6. Anahtar Kelimeler: Hemşirelik, Nursing
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Selçuk Üniversitesi
  10. Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu çalışma, acil sağlık personellerinin yorgunluk ve uykululuk düzeylerini belirlemek ve bu değişkenleri etkileyen faktörleri incelemek amacıyla tanımlayıcı tipte gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın örneklemini 300 sağlık çalışanı oluşturmuştur. Veriler; Kişisel Bilgi Formu, Piper Yorgunluk Ölçeği (PYÖ) ve Epworth Uykululuk Ölçeği (EUÖ) kullanılarak toplanmıştır. Ölçeklerin güvenirlik analizinde Cronbach alfa katsayısı PYÖ için 0,976, EUÖ için 0,789 olarak bulunmuştur. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, bağımsız gruplarda t testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA), ki-kare testi, Spearman korelasyon analizi ve çoklu doğrusal regresyon analizi kullanılmıştır. Katılımcıların yaş ortalaması 33 ± 8 yıl olup %60,7'si kadın, %44,3'ü hemşire, %34,0'ı diğer acil sağlık personeli ve %12,7'si hekimdir. Katılımcıların %48,3'ü erişkin acil biriminde çalışmakta olup %42,7'si ayda 10 ve üzeri nöbet tutmaktadır. Araştırmada katılımcıların PYÖ toplam puan ortalaması 6,03 ± 2,16, EUÖ toplam puan ortalaması ise 10,97 ± 5,20 olarak bulunmuştur. Yorgunluk düzeyinin cinsiyet, haftalık çalışma süresi, aylık nöbet sayısı ve nöbet süresine göre anlamlı farklılık gösterdiği belirlenmiştir (p<0,05). Uykululuk düzeyinin ise meslek, çalışılan birim ve aylık nöbet sayısına göre anlamlı farklılık gösterdiği saptanmıştır (p<0,05). Haftalık çalışma süresi ve aylık nöbet sayısı ile yorgunluk şiddeti arasında anlamlı ilişki bulunmuş, çalışma süresi ve nöbet sayısı arttıkça yorgunluk düzeyinin arttığı görülmüştür (p<0,05). Korelasyon analizi sonucunda, yorgunluk ile uykululuk arasında pozitif yönlü, orta düzeyde ve istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir (r=0,421; p<0,001). Çoklu doğrusal regresyon analizine göre, yorgunluk düzeyinin uykululuk üzerinde anlamlı ve pozitif bir etkisi olduğu saptanmıştır (β=0,409; p<0,001). Modelin açıklayıcılık gücü %16,5 olarak bulunmuştur. Yaş değişkeninin ise uykululuk düzeyi üzerinde anlamlı bir etkisinin olmadığı belirlenmiştir (p>0,05). Sonuç olarak, sağlık çalışanlarında yorgunluk ve uykululuk düzeylerinin özellikle çalışma süresi ve nöbet yoğunluğu gibi iş yükü ile ilişkili faktörlerden etkilendiği görülmüştür. Bu doğrultuda, acil sağlık personellerinin çalışma saatlerinin düzenlenmesi, nöbet yükünün azaltılması ve dinlenme sürelerinin iyileştirilmesine yönelik düzenlemelerin yapılması önerilmektedir.

Özet (Çeviri)

This descriptive study was conducted to determine the fatigue and sleepiness levels of emergency healthcare personnel and to examine the factors affecting these variables. The study sample consisted of 300 healthcare professionals. Data were collected using the Personal Information Form, the Piper Fatigue Scale (PFS), and the Epworth Sleepiness Scale (ESS). In the reliability analysis, Cronbach's alpha coefficients were found to be 0.976 for the PFS and 0.789 for the ESS. Descriptive statistics, independent samples t-test, one-way analysis of variance (ANOVA), chi-square test, Spearman correlation analysis, and multiple linear regression analysis were used for data analysis. The mean age of the participants was 33 ± 8 years; 60.7% were female, 44.3% were nurses, 34.0% were other emergency healthcare personnel, and 12.7% were physicians. Of the participants, 48.3% worked in adult emergency units and 42.7% had 10 or more shifts per month. The mean total PFS score was 6.03 ± 2.16, while the mean total ESS score was 10.97 ± 5.20. Fatigue levels differed significantly according to gender, weekly working hours, monthly number of shifts, and shift duration (p<0.05). Sleepiness levels showed significant differences according to profession, working unit, and monthly number of shifts (p<0.05). A significant relationship was found between fatigue severity and both weekly working hours and monthly number of shifts, indicating that fatigue levels increased as working hours and number of shifts increased (p<0.05). Correlation analysis revealed a positive, moderate, and statistically significant relationship between fatigue and sleepiness (r=0.421; p<0.001). Multiple linear regression analysis demonstrated that fatigue had a significant and positive effect on sleepiness levels (β=0.409; p<0.001). The explanatory power of the model was 16.5%. Age was not found to have a significant effect on sleepiness levels (p>0.05). In conclusion, fatigue and sleepiness levels among healthcare professionals were found to be influenced particularly by workload-related factors such as working hours and shift intensity. Therefore, it is recommended that working hours be regulated, shift burden reduced, and rest periods improved for emergency healthcare personnel.

Benzer Tezler

  1. Hastane öncesi acil sağlık hizmetlerinde çalışan personelin merhamet yorgunluğu ile nakil reddi arasındaki ilişkinin incelenmesi

    Investigation of the relationship between compassion fatigue and transport rejection of personnel working in pre-hospital emergency health services

    ERDİ TATU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Acil TıpÇanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi

    Sağlık Hizmetleri Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. CANAN AKMAN

  2. Kardiyopulmoner resüsitasyonda kurtarıcının vücut kitle indeksinin kompresyonda uyguladığı kuvvet, derinlik ve hız üzerine etkisi ve bunun otomatik KPR cihazı ile karşılaştırılması

    The impact of the rescuers body mass index on the force,depth and rate in cardiopulmonary resuscitation (CPR) and their comparison with automated cpr device

    BIRADOST BORAN ŞİMŞEK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    İlk ve Acil YardımBolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi

    Acil Tıp Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. AKCAN AKKAYA

  3. Acil sağlık personellerinin ikincil travmatik stres düzeyi ile dikkat, yürütücü işlev ve prospektif bellek performansı arasındaki ilişkinin incelenmesi

    Examination of the relationship between secondary traumatic stress level and attention, executive function and prospective memory performance of emergency healthcare personnel

    BETÜL ERSOY TORUN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Psikolojiİstanbul Aydın Üniversitesi

    Psikiyatri Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ MERAL BOZDEMİR

  4. Acil serviste çalışan sağlık personellerinin hasta mahremiyeti konusundaki tutumlarının değerlendirilmesi ve bilgi düzeylerinin belirlenmesi

    Evaluation of the attitudes of health personnel working in emergency services about patient privacy and determining their knowledge levels

    HASAN ŞAHİN

    Tıpta Uzmanlık

    İngilizce

    İngilizce

    2021

    Sağlık EğitimiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Acil Tıp Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HAVVA ŞAHİN KAVAKLI

  5. Acil çağrı merkezinde çalışan sağlık personellerinin algılanan stres düzeyi ve mesleki doyumlarının nikotin bağımlılığı ile ilişkisi

    The relationship between perceived stress level and job satisfaction of healthcare personnel working in emergency call centers and nicotine addiction

    DİLA ÇAVUŞOĞLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    PsikolojiÜsküdar Üniversitesi

    Bağımlılık Danışmanlığı ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. CEMAL ONUR NOYAN