Pasif sigara içiciliğine maruz bırakılmış sıçanlarda oluşturulan ikinci derece yanık modelinde fibroblast kaynaklı eksozomun ve otolog plateletten zengin plazmanın yanık yarası iyileşmesine etkisi
Human fibroblast-derived exosomes versus autologous platelet-rich plasma for treating second-degree burn wounds: A comparative study on attenuating passive cigarette smoke-induced tissue damage in a rat model
- Tez No: 1015694
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ RAMAZAN HAKAN ÖZCAN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Plastik ve Rekonstrüktif Cerrahi, Plastic and Reconstructive Surgery
- Anahtar Kelimeler: fibroblast kökenli eksozomlar, Trombositten zengin plazma, Pasif sigara içiciliği, Dokularda rejenerasyon, yara iyileşmesi, fibrolast-derived exosomes, Platelet-rich plasma, second hand smoke, Tissue regeneration, Wound healing
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Pamukkale Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Plastik Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Yanık travması, staz zonunda mikrovasküler iskemi ve kronik inflamasyon nedeniyle sekonder doku kayıplarına yol açan ciddi bir morbidite nedenidir. Bu çalışmada, yara mikrosirkülasyonunu agresif şekilde bozan evrensel bir çevresel risk faktörü olan pasif sigara dumanı varlığında, otolog plateletten zengin plazma (PRP) ve insan fibroblast kökenli eksozomların doku kurtarma potansiyelleri karşılaştırmalı olarak incelendi. Güç analizi doğrultusunda 42 adet erkek Wistar Albino sıçan randomize edilerek altı gruba (Kontrol, Yanık+Sigara, Yanık+Sigara+Eksozom, Yanık+Sigara+PRP, Yanık+Eksozom, Yanık+PRP) ayrıldı. Deneklerin sırt bölgesinde pirinç tarak düzeneği kullanılarak ikinci derece“tarak yanık”modeli oluşturuldu. Yanık sonrası ilk bir saat içinde lokal subkutan enjeksiyonla PRP veya eksozom tedavileri uygulandı. Sigaraya maruz bırakılan gruplar, haftada altı gün, özel tasarım mekanik inhalasyon kabininde seans başına 14 sigara dumanına maruz bırakıldı. Yarı-kantitatif histopatolojik değerlendirme amacıyla 7. ve 21. günlerde tam kat eksizyonel biyopsiler alındı. Yedinci günde, epitelizasyon (p<0,001) ve kollajen yoğunluğu (p<0,001) skorlarında gruplar arasında ileri düzeyde anlamlı farklılık saptandı; sigara maruziyeti olan tedavi edilmemiş grupta epitelizasyon, eksozom ve PRP gruplarına kıyasla anlamlı derecede düşük bulundu (p=0,001). Yirmi birinci günde sigara grubunda epitelizasyonun tamamen durduğu ve şiddetli inflamasyonun sebat ettiği, bu tablonun ise eksozom (p<0,001) ve PRP (p=0,020) tedavileriyle hafifletildiği görüldü. Anjiyogenez skorları sigara grubuna kıyasla eksozom (p=0,010) ve PRP (p=0,004) gruplarında anlamlı derecede yüksek bulundu. Yirmi birinci gün Masson trikrom boyamalarında eksozom uygulanan grupların, PRP kohortlarına kıyasla tama yakın bir epitelizasyon ve anlamlı derecede daha fazla, organize ve paralel dizilimli matür kollajen demet yapısı sergilediği ortaya kondu (p=0,003). Sonuç olarak, her iki rejeneratif modalite de sigaranın indüklediği anti-anjiyojenik ve pro-inflamatuvar stresi bloke etmekle birlikte, biyoaktif kargolarını enzimatik yıkımdan koruyan çift katmanlı nanometrik lipid membran yapıları sayesinde insan fibroblast kökenli eksozomlar, otolog PRP'ye kıyasla niteliksel ve niceliksel açıdan daha üstün bir rejeneratif matürasyon sergilemiştir.
Özet (Çeviri)
Burn injuries represent a severe cause of morbidity, leading to secondary tissue loss due to microvascular ischemia and chronic inflammation in the zone of stasis. This study aimed to evaluate and compare the tissue-salvaging potentials of autologous platelet-rich plasma (PRP) and human fibroblast-derived exosomes in the presence of passive cigarette smoke, a universal environmental risk factor that aggressively impairs wound microcirculation. Based on power analysis, 42 male Wistar Albino rats were randomized into six groups: Control, Burn+Smoke, Burn+Smoke+Exosome, Burn+Smoke+PRP, Burn+Exosome, and Burn+PRP. A reproducible second-degree“comb burn”model was created on the dorsum of each rat using a brass comb template. Local subdermal/subcutaneous injections of PRP or exosomes were administered within the first hour post-burn. Smoke-exposed groups were placed in a custom-designed mechanical inhalation chamber for 14 cigarettes per session, six days a week. Full-thickness excisional biopsies were harvested on days 7 and 21 for semi-quantitative histopathological evaluation. On day 7, significant differences were found among groups regarding epithelialization (p<0.001) and collagen density (p<0.001) scores; the untreated smoke group showed significantly lower epithelialization compared to the exosome and PRP groups (p=0.001). By day 21, the smoke-only group exhibited complete arrest of epithelialization and persistent severe inflammation, which were significantly mitigated by exosome (p<0.001) and PRP (p=0.020) therapies. Angiogenesis scores were significantly higher in the exosome (p=0.010) and PRP (p=0.004) groups than in the smoke group. Masson's trichrome staining on day 21 revealed that exosome-treated groups achieved near-complete epithelialization and significantly greater, well-organized, and parallel-aligned mature collagen bundles compared to the PRP cohorts (p=0.003). In conclusion, while both regenerative modalities effectively counteract smoke-induced anti-angiogenic and pro-inflammatory stress, human fibroblast-derived exosomes provide superior qualitative and quantitative regenerative maturation over autologous PRP, potentially due to their bilayered nanometric lipid membrane protecting bioactive cargoes from enzymatic degradation.
Benzer Tezler
- Tip 1 diyabetli ergenlerde sigara içme sıklığı ve ilişkili faktörler
Smoking frequency and related factors in type 1 diabetes mellitus adolescents
SÜMEYYE KÜBRA KILIÇ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2018
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜZİN CİNEL
- Pasif sigara içiciliğine maruz kalan okul çocuklarında solunum fonksiyon testleri
Respiratory function tests in school children exposed to passive smoking
F. DEMET KIRIMLI
- Sık solunum yolu enfeksiyonu geçiren çocuklarda idrar kotinin düzeyi ile pasif sigara içiciliği arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Determination of environmental tobacco smoke exposure with urine cotinine levels in children undergoing frequent respiratory tract infections
AHMET ÖKSÜZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2016
Aile HekimliğiNecmettin Erbakan ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. RUHUŞEN KUTLU
- Bursa Çekirge Devlet Hastanesi'nde çalışan üreme çağındaki kadınların premenstrual sendrom(PMS) prevalansı ve PSM'nin yaşam kalitesi üzerine etkisi
The prevalance of premenstrual syndrome and impact of PMS on the quality of life of reproductive women in Bursa Çekirge State Hospital
NİLAY AKMALI
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Kadın Hastalıkları ve DoğumEskişehir Osmangazi ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NEBAHAT ÖZERDOĞAN
- Sigara içen ve/veya maruz kalan çocuklarda karotis intima media kalınlığı ve karotis arter duvar sertliğinin kontrollerle karşılaştırılması
Carotid intima media thickness and arterial stiffness in smoking and passive smoking children
ÖZKAN BOZDAĞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2017
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıEskişehir Osmangazi ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZÜBEYİR KILIÇ