Kemoterapi uygulanan solid organ tümörlü hastalarda hepatit B virüsü seroprevalansı ve profilaksi farkındalığının değerlendirilmesi
Evaluation of hepatitis B virus seroprevalence and awareness of antiviral prophylaxis in patients with solid organ tumors receiving chemotherapy
- Tez No: 1018250
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MUSTAFA AKAR
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: İç Hastalıkları, Internal diseases
- Anahtar Kelimeler: Hepatit B virüsü, HBV reaktivasyonu, kemoterapi, solid organ malignitesi, antiviral profilaksi, serolojik tarama, Hepatitis B virus, HBV reactivation, chemotherapy, solid organ malignancy, antiviral prophylaxis, serological screening
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Hepatit B virüsü (HBV) reaktivasyonu, kemoterapi uygulanan solid organ maligniteli hastalarda ciddi klinik sonuçlara yol açabilen ve önlenebilir bir komplikasyondur. Bu çalışmada, solid organ malignitesi nedeniyle kemoterapi uygulanan hastalarda HBV seroprevalansının, kemoterapi öncesi HBV seroloji tarama oranlarının, antiviral profilaksi kullanımının ve HBV reaktivasyon gelişiminin değerlendirilmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Retrospektif kohort olan bu çalışmaya, Ocak 2017-Ağustos 2025 tarihleri arasında solid organ malignitesi nedeniyle kemoterapi alan hastalar dahil edildi. Dahil edilme kriterlerini karşılayan toplam 526 hasta çalışmaya alındı. Hastaların demografik özellikleri, laboratuvar verileri, malignite türleri, antiviral profilaksi kullanım durumları ve takip verileri elektronik hasta kayıt sistemi üzerinden değerlendirildi. Kemoterapi öncesi HBsAg, anti-HBs ve anti-HBc IgG testlerinin birlikte değerlendirilmiş olması HBV reaktivasyonu açısından ''uygun tarama'' olarak kabul edildi. Bu testlerden herhangi birisinin çalışılmamış olması ''eksik tarama'' olarak kabul edilirken, her üç testinden çalışılmamış olması ''tarama yapılmayan'' hasta olarak tanımlandı. Ayrıca, HBsAg ve/veya anti-HBc IgG pozitifliği bulunan hastalar HBV reaktivasyonu açısından riskli olarak kabul edildi. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen hastaların medyan yaşı 62 (24-91) yıl olup, bunların %51,9'u erkekti. En sık görülen maligniteler; meme (%22,2), kolorektal (%21,9), akciğer (%14,6) ve mide (%9,1) kanseri idi. Medyan takip süresi 28,76 (6-95) ay olarak saptandı. Hastaların 448 (%85,2)'inde uygun HBV seroloji taraması yapılırken, 21 (%4)'inde eksik tarama yapıldığı ve 57 (%10,8)'sinde tarama yapılmadığı tespit edildi. HBsAg pozitiflik oranı %4,5, anti-HBc IgG pozitiflik oranı ise %32,6 olarak bulundu. Uygun HBV seroloji tarama oranı 2021 yılı öncesinde %7,1 iken, 2021 yılı ve sonrasında %89,6'ya kadar yükseldiği ve yıllar içerisinde anlamlı bir şekilde arttığı görüldü (p<0,001). Başlangıçta serolojik taraması yapılmayan 57 hastanın 10'unda takip sürecinde HBV serolojik değerlendirmesinin yapıldığı görüldü. Reaktivasyon açısından risk altında kabul edilen 146 hastanın 124 (%84,9)'üne profilaktik antiviral tedavi uygulanmıştı. Profilakside en sık kullanılan antiviral ajan entekavir (%69,4) idi. Takip süresince hiçbir hastada HBV reaktivasyonu gelişmedi. Sonuç: Solid organ malignitesi nedeniyle kemoterapi uygulanan hastalarda reaktivasyon açısından risk oluşturan HBsAg ve/veya anti-HBc IgG pozitiflik oranlarının oldukça yüksek düzeylerde olduğu gösterilmiştir. Ayrıca, kemoterapi öncesi HBV seroloji tarama oranlarının yıllar içerisinde anlamlı bir şekilde arttığı ve reaktivasyon açısından riskli hastalarda profilaktik antiviral tedavinin yüksek oranda uygulandığı saptanmıştır.
Özet (Çeviri)
Objective: Hepatitis B virus (HBV) reactivation is a preventable complication that can lead to serious clinical outcomes in patients with solid organ malignancies undergoing chemotherapy. This study aimed to evaluate HBV seroprevalence, pre-chemotherapy HBV serology screening rates, the use of antiviral prophylaxis, and the development of HBV reactivation in patients receiving chemotherapy for solid organ malignancies. Materials and Methods: This retrospective, cross-sectional study included patients who received chemotherapy for solid organ malignancies between January 2017 and August 2025. A total of 526 patients meeting the inclusion criteria were enrolled in the study. Patients' demographic characteristics, laboratory data, types of malignancy, antiviral prophylaxis status, and follow-up data were retrieved from the electronic medical record system. The combined evaluation of HBsAg, anti-HBs, and anti-HBc IgG tests prior to chemotherapy was considered“appropriate screening”for HBV reactivation. The absence of any one of these tests was considered“incomplete screening,”while the absence of all three tests was defined as“no screening.”Additionally, patients with positive HBsAg and/or anti-HBc IgG were considered at risk for HBV reactivation. Results: The median age of the patients included in the study was 62 (24–91) years, and 51.9% were male. The most common malignancies were breast cancer (22.2%), colorectal cancer (21.9%), lung cancer (14.6%), and stomach cancer (9.1%). The median follow-up period was 28.76 (6–95) months. Appropriate HBV serology screening was performed in 448 (85.2%) patients, while incomplete screening was noted in 21 (4%) and no screening was performed in 57 (10.8%). The HBsAg positivity rate was 4.5%, while the anti-HBc IgG positivity rate was 32.6%. The rate of appropriate HBV serological screening increased significantly over time, rising from 7.1% before 2021 to 89.6% in and after 2021 (p<0.001). Among the 57 patients who did not undergo serological screening at baseline, HBV serological evaluation was performed in 10 during the follow-up period. Of the 146 patients considered at risk for HBV reactivation, 124 (84.9%) received prophylactic antiviral therapy. The most commonly used antiviral agent for prophylaxis was entecavir (69.4%). No HBV reactivation occurred in any patient during the follow-up period. Conclusion: The prevalence of HBsAg and/or anti-HBc IgG positivity, which are recognized risk factors for HBV reactivation, was found to be substantial among patients undergoing chemotherapy for solid organ malignancies. Additionally, HBV serological screening rates before chemotherapy increased significantly over the study period, and prophylactic antiviral therapy was administered at a high rate among patients at risk for reactivation.
Benzer Tezler
- Kemoterapi uygulanan solid organ tümörlü hastalarda HBV serolojisi ve seyri: Profilaksi/reaktivasyon ilişkisi
HBV serology and course in patients with solid organ tumors treated with chemotherapy: Prophylaxis/reactivation relationship
MELTEM CEREN UYGUR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
OnkolojiSağlık Bilimleri Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NEVİN AKÇAER ÖZTÜRK
- Çocuk onkoloji hastalarında antineoplastik tedavi ve tümör ilişkili organ toksisitelerinin biyokimyasal ve epidemiyolojik veriler ile değerlendirilmesi
Evaluation of antineoplastic treatment and tumor-associated organ toxicity in pediatric oncology patients with biochemical and epidemiological data
DÖNDÜ NUR TOKMAK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık BakanlığıÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ŞULE YEŞİL
- Otolog periferik kök hücre nakli sonrası engrafmanı etkileyen faktörler
Factors affecting engraftment after autologous peripheral stem cell transplantation
FATMA DOĞRUEL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2011
HematolojiErciyes Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA ÇETİN
- Hematolojik malign hastalıklarda tedaviye bağlı gelişen gonad işlev bozuklukları
Başlık çevirisi yok
ÖNER ÖZDEMİR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1996
Çocuk Sağlığı ve Hastalıklarıİstanbul ÜniversitesiDOÇ. DR. FEYZA DARENDELİLER
- Akut lösemi ve solid tümörlü hastalarda febril nötropeni ataklarının değerlendirilmesi
Evaluation of febrile neutropenia attacks in patients with acute leukemia and solid tumors
MÜGEHAN GAYE KARA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıAydın Adnan Menderes ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZGÜR CARTI