Farklı satış noktalarından temin edilen kanatlı etlerinde Salmonella spp. varlığının belirlenmesi
Determination of the presence of Salmonella spp. in poultry meat obtained from different sales points
- Tez No: 1021344
- Danışmanlar: PROF. DR. ÜMİT GÜRBÜZ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Besin Hijyeni ve Teknolojisi, Veteriner Hekimliği, Food Hygiene and Technology, Veterinary Medicine
- Anahtar Kelimeler: Gıda güvenliği, Halk sağlığı, PCR, Salmonella, Food safety, Public health, Salmonella
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Selçuk Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Besin Hijyeni ve Teknolojisi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada, farklı satış noktalarından temin edilen kanatlı karkas parçalarında Salmonella spp. varlığının belirlenmesi ve elde edilen izolatların serotip dağılımının il, ürün türü ve ambalaj durumu gibi faktörlere göre değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda, Konya ve Antalya illerinden temin edilen toplam 366 adet kanatlı karkas parçası (kanat, göğüs ve but) incelenmiştir. Örneklerde Salmonella spp. varlığının tespiti klasik kültürel yöntemler ile gerçekleştirilmiş, elde edilen izolatların moleküler doğrulanması ve serotiplendirilmesi multiplex PCR yöntemi ile yapılmıştır. Bu analizlerde Salmonella spp. için invA, Salmonella Enteritidis için IE-1 ve Salmonella Typhimurium için FliC-C gen bölgeleri hedef alınmıştır. Yapılan analizler sonucunda incelenen örneklerin 135'inde (%36,89) Salmonella spp. varlığı saptanmıştır. İl bazında değerlendirildiğinde, Konya ilinde belirlenen pozitiflik oranının (%49,38), Antalya iline (%27,18) kıyasla istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu belirlenmiştir (p<0,001). Ürün türüne göre yapılan değerlendirmede Salmonella spp. pozitifliğinin en yüksek oranda but (%44,37) örneklerinde, ardından göğüs (%35,06) ve kanat (%25,71) örneklerinde bulunduğu tespit edilmiştir. Ambalaj durumuna göre yapılan incelemelerde paketli ürünlerde de Salmonella spp. varlığının saptanması, ambalajın tek başına kontaminasyonu önlemede yeterli olmadığını göstermektedir. Serotiplendirme sonuçlarına göre S. Enteritidis'in en yaygın serotip olduğu belirlenmiş, S. Typhimurium'un ise yalnızca sınırlı sayıda örnekte ve birlikte pozitiflik şeklinde bulunduğu tespit edilmiştir. İstatistiksel analizler sonucunda S. Enteritidis varlığı ile il, ürün türü ve ambalaj durumu arasında anlamlı ilişkiler saptanmış (p<0,05), S. Typhimurium açısından ise anlamlı bir ilişki belirlenmemiştir. Elde edilen bulgular, farklı satış noktalarından temin edilen kanatlı etlerinde Salmonella kontaminasyonunun önemli düzeyde olduğunu ve kontaminasyonun üretim zincirinin tek bir halkasından değil, farklı aşamaların birleşik etkisinden kaynaklanabildiğini ortaya koymaktadır. Özellikle bazı il-ürün-ambalaj kombinasyonlarında yüksek oranların saptanması Salmonella kontrolünde; sürüden perakende aşamaya kadar uzanan entegre ve risk temelli kontrol programlarının gerekliliğini ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
In this study, it was aimed to determine the presence of Salmonella spp. in poultry carcass parts obtained from different retail outlets and to evaluate the serotype distribution of the isolates according to factors such as province, product type, and packaging status. Within this scope, a total of 366 poultry carcass samples (wing, breast, and thigh) obtained from the provinces of Konya and Antalya were examined. The detection of Salmonella spp. in the samples was carried out using conventional culture methods, while molecular confirmation and serotyping of the isolates were performed by multiplex PCR. In these analyses, the invA gene region was targeted for Salmonella spp., the IE-1 gene region for Salmonella Enteritidis, and the FliC-C gene region for Salmonella Typhimurium. As a result of the analyses, Salmonella spp. was detected in 135 (36.89%) of the examined samples. Province-based evaluation revealed that the positivity rate determined in Konya (49.38%) was significantly higher than that in Antalya (27.18%) (p<0.001). According to product type, the highest prevalence of Salmonella spp. was detected in thigh samples (44.37%), followed by breast (35.06%) and wing (25.71%) samples. The detection of Salmonella spp. in packaged products indicated that packaging alone was not sufficient to prevent contamination. According to serotyping results, S. Enteritidis was identified as the most prevalent serotype, whereas S. Typhimurium was detected only in a limited number of samples and as co-positivity. Statistical analyses demonstrated significant relationships between the presence of S. Enteritidis and province, product type, and packaging status (p<0.05), whereas no significant relationship was determined for S. Typhimurium. The findings indicate that Salmonella contamination is present at a considerable level in poultry meat obtained from different retail outlets and that contamination may result not from a single stage of the production chain, but from the combined effects of multiple stages. In particular, the high contamination rates observed in certain province–product–packaging combinations emphasize the need for integrated, risk-based Salmonella control programs covering the entire production chain, from the flock to the retail stage.
Benzer Tezler
- Et ürünlerinde kalitatif olarak türün belirlenmesi
Qualitative determination of meat species in meat products
GÖKHAN DİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
Gıda MühendisliğiNamık Kemal ÜniversitesiGıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. İSMAİL YILMAZ
- Kanatlı ve kırmızı et örneklerinde GSBL üreten Klebsiella spp. varlığının belirlenmesi
Detection of ESBL producing Klebsiella spp. in poultry and red meat samples
AYTEN FATMA ÖZYILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Veteriner HekimliğiHatay Mustafa Kemal ÜniversitesiVeterinerlik Gıda Hijyeni ve Teknolojisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CEMİL KÜREKCİ
- Çiğ sütlerden elde edilen staphylococcus aureus izolatlarında Panton Valentine lökosidin genlerinin araştırılması
Investigation of panton valentine leukocidin genes in staphylococcus aureus strains isolated from raw milk
BUSE ARSLAN
Doktora
Türkçe
2022
Veteriner HekimliğiAnkara ÜniversitesiVeterinerlik Gıda Hijyeni ve Teknolojisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TARIK HALUK ÇELİK
- Isparta ilinde taze olarak satışa sunulan çipura (Sparus aurata Linneaus, 1758) balığının mikrobiyolojik kalitesinin belirlenmesi
Determination of the microbiological quality of gilthead seabream (Sparus aurata Linneaus, 1758)) marketed as fresh in Isparta
MUHAMMET OĞUZHAN BEKTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2013
Su ÜrünleriSüleyman Demirel ÜniversitesiSu Ürünleri Avlama ve İşleme Teknolojisi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ŞENGÜL BİLGİN
- Samsun ilinde açıkta ve ambalajlı olarak satılan bitki çaylarının mikrobiyolojik kalitelerinin belirlenmesi
Determination of the microbiological quality of packaged and unpackaged herbal teas sold in Samsun province
YONCA KORKMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Besin Hijyeni ve TeknolojisiOndokuz Mayıs ÜniversitesiVeteriner Besin Hijyeni ve Teknolojisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ GÜCÜKOĞLU