Okul öncesi eğitim dönemindeki çocukların oynadığı akıl ve zeka oyunlarının yürütücü işlev becerileri ve problem çözme becerileri üzerindeki etkisinin incelenmesi
An examination of the effect of mind and intelligence games played by children in the preschool education period on executive function skills and problem-solving skills
- Tez No: 1021380
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ İZZET BAKİ KARAOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Pamukkale Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel Eğitim Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada, mevcut akıl ve zekâ oyunlarından yararlanılarak araştırmacı tarafından yapılandırılan eğitim programının 60-72 aylık çocukların yürütücü işlev ve problem çözme becerileri üzerindeki etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma, nicel araştırma yöntemlerinden ön test-son test kontrol gruplu yarı deneysel desende gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu, 2025-2026 eğitim-öğretim yılında Denizli ili Pamukkale ilçesinde Millî Eğitim Bakanlığına bağlı, bağımsız resmi bir anaokuluna devam eden ve uygun örnekleme yöntemiyle belirlenen, deney grubunda 21 ve kontrol grubunda 21 olmak üzere toplam 42 çocuk oluşturmaktadır. Verilerin toplanmasında Kişisel Bilgi Formu, Çocuklar İçin Problem Çözme Becerisi Ölçeği (PÇBÖ) ve EF-Touch Yürütücü İşlevler Bataryası kullanılmıştır. Sekiz oyunun üç güçlük düzeyinde (başlangıç-orta-ileri) sunulduğu program, deney grubundaki çocuklara 8 hafta süresince haftada 3 gün olmak üzere toplam 24 etkinlik saati olarak uygulanmış; kontrol grubuna mevcut Okul Öncesi Eğitim Programının dışında, herhangi bir ek uygulama yapılmamıştır. Veriler istatistik paket programıyla analiz edilmiş; grupların denkliği için bağımsız örneklemler t testi, grup içi değişim için bağımlı örneklemler t testi ve uygulamanın özgün etkisini belirlemek için ön test puanları ortak değişken alınarak tek faktörlü kovaryans analizi (ANCOVA) kullanılmıştır. Ön test-son test puanları değerlendirildiğinde, akıl ve zekâ oyunları programının çocukların yürütücü işlev ve problem çözme becerileri üzerinde deney grubu lehine anlamlı ve büyük bir etkiye sahip olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Elde edilen bulgular, yapılandırılmış akıl ve zekâ oyunlarının okul öncesi dönemde bu becerilerin gelişimini desteklemede etkili bir araç olabileceğini göstermektedir. Sonuçlar alanyazın kapsamında tartışılmış; araştırmacılara, öğretmenlere ve ebeveynlere yönelik önerilerde bulunulmuştur.
Özet (Çeviri)
This study aimed to examine the effect of an educational program structured by the researcher using existing mind and inteligence games on the executive function and problem-solving skills of 60-72-month-old children. The study was conducted using a quantitative, pretest-posttest control group quasi-experimental design. The study group consisted of 42 children 21 in the experimental group and 21 in the control group, who attented an independent public preschool affiliated with the Ministry of National Education in the Pamukkale district of Denizli during the 2025-2026 academic year and were selected through convenience sampling. Data were collected using a Personal Information Form, the Children's Problem- Solving Skills Scale (PÇBÖ) and the EF-Touch Executive Function Battery. The program, comprising eight games at three difficulty levels (beginner-intermediate-advanced), was administered to the experimental group three days a week over eight weeks, for a total of 24 activity hours; the control group received no intervention beyond the existing preschool program. Data were analyzed using statistical software; independent samples t tests examined group equivalence, paired samples t tests examined within-group change, and a one-way ANCOVA with pretest scores as the covariate determined the program's unique effect. The program was found to have a significant, large effect in favor of the experimental group on the children's executive function and problem-solving skills. The findings indicate that structured mind and intelligence games can effectively support the development of these skills in the preschool period. The results were discussed in light of the literature, and recommendations were made for researchers, teachers, and parents.
Benzer Tezler
- İnteraktif öğrenme ortamında etkileşimli kitap okuma yönteminin okul öncesi dönem çocuklarında problem çözme becerisine etkisi
The effect of interactive book reading method in an interactive learning environment on problem-solving skills in preschool children
GÜLCİHAN ASLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimAksaray ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YUNUS GÜNİNDİ
- Erken çocukluk dönemindeki çocukların zeka düzeyleri ve sosyal becerileri ile ailelerin ebeveynlik ve dijital ebeveynlik tutumları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between intelligence levels and social skills of early childhood children and parenting and digital parenting attitudes of families
KÜBRA KUZU JAFARI
Doktora
Türkçe
2021
Eğitim ve ÖğretimBursa Uludağ ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HANDAN ASUDE BAŞAL
- Investigating preschool children's parents' perception of problematic media use and internet parenting styles in terms of various demographics
Okul öncesı çocukların ebeveynlerinin problemli medya kullanımı ve internet ebeveynlik stillerine ilişkin algılarının çeşitli demografik değişkenler açısından incelenmesi
KÜBRA MERTER TÜRÜNG
Doktora
İngilizce
2024
Eğitim ve ÖğretimBahçeşehir ÜniversitesiEğitim Teknolojileri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YAVUZ SAMUR
- Manisa yöresinde demir eksikliği anemi prevalansı ve demir eksikliği anemisinde tarama testi olarak rutin hemogram, RDW ve ferritinin kullanımı
The prevalance of iron deficieny anemia in Manisa and using of hemogram, RDW and ferritin for searcing of iron deficiency anemia
VİLDAN ÜRK TAŞYENEN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2006
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıCelal Bayar ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF.DR. ALİ ONAĞ
- Okul öncesi dönemdeki çocukların yürütücü işlev becerilerinin akran ilişkilerinin üzerindeki etkisinin incelenmesi
Examining the effect of preschool children's executive functions on peer relationships
BETÜL KOÇAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve Öğretimİstanbul Kent ÜniversitesiÇocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜLÇİN GÜVEN