Afetlerin sosyolojik boyutu: 6 Şubat depremi Hatay örneği
The sociological dimension of disasters: The February 6th earthquake - Hatay example
- Tez No: 1021977
- Danışmanlar: PROF. DR. ALİ ARSLAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sosyoloji, Sociology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sakarya Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş merkezli depremlerin Hatay ilinde yol açtığı toplumsal kırılma sürecini sosyolojik bir perspektiften incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırmanın kuramsal çerçevesi Durkheim'ın anomi ve intihar teorisi, Oscar Lewis'in yoksulluk kültürü yaklaşımı ile toplumsal cinsiyet kuramları üzerine temellenmektedir. Antakya ve Samandağ ilçelerinde ikamet eden 210 katılımcıyla yürütülen bu nicel araştırmada veri toplama aracı olarak anket tekniği kullanılmış; değişkenler arası ilişkilerin sınanmasında ki-kare analizi uygulanmıştır. Araştırma bulguları, deprem sonrası dönemde toplumsal normatif çözülmenin son derece belirgin biçimde tezahür ettiğini ortaya koymaktadır. Katılımcıların %90,5'inin kural uygulama zayıflığı algıladığını, %73,8'inin ise toplumsal düzene olan inancını yitirdiğini bildirmesi; güven kaybı, yabancılaşma ve geleceğe ilişkin umutsuzluk gibi anomi göstergelerinin ne denli yaygın olduğunu açıkça gözler önüne sermektedir. İntihar düşüncesi ile yalnızlık ve yabancılaşma hissi arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişkiler saptanmış; ancak bu düşünceyi yaşayan bireylerin önemli bir bölümünün psikososyal destekten yoksun kaldığı belirlenmiştir. Alkol kullanımındaki artışın barınma güvencesizliği ve ekonomik kötüleşmeyle doğrudan ilişkili olduğu görülmüş; sosyal yardım mekanizmalarının yeterliliğine ilişkin algının ise ekonomik toparlanma ve kurumsal güven üzerinde belirleyici bir etki taşıdığı saptanmıştır. Bunlara ek olarak afet sonrası toplumsal cinsiyet rollerinin geleneksel kalıplar içinde yeniden üretildiği ve bu durumun hane içi dengeleri olumsuz etkilediği gözlemlenmiştir. Elde edilen bulgular, afet yönetimi politikalarının fiziksel yeniden yapılanmanın ötesine geçerek toplumsal bütünleşme, psikososyal destek ve kurumsal güvenin yeniden inşasını öncelikli hedef olarak benimsemesi gerektiğine işaret etmektedir
Özet (Çeviri)
This study aims to examine the process of social rupture caused by the February 6, 2023 Kahramanmaraş-centered earthquakes in the province of Hatay from a sociological perspective. The theoretical framework of the research is grounded in Durkheim's theories of anomie and suicide, Oscar Lewis's culture of poverty approach, and gender role theories. This quantitative study was conducted with 210 participants residing in the Antakya and Samandağ districts; data were collected through a survey instrument and chi-square analysis was employed to examine the relationships between variables. The findings reveal that normative social dissolution manifested in a highly pronounced manner in the post-earthquake period. The fact that 90.5% of the participants reported perceiving a weakness in rule enforcement and 73.8% stated that they had lost their belief in social order clearly demonstrates how widespread anomie indicators such as loss of trust, alienation, and hopelessness regarding the future have become. Statistically significant relationships were identified between suicidal ideation and feelings of loneliness and alienation; however, a considerable proportion of individuals experiencing such thoughts were found to have had no access to psychosocial support. Increased alcohol use was found to be directly associated with housing insecurity and economic deterioration, while perceptions of the adequacy of social assistance mechanisms were determined to have a decisive influence on economic recovery and institutional trust. Furthermore, it was observed that post-disaster gender roles were reproduced within traditional patterns, adversely affecting household dynamics. The findings indicate that disaster management policies must move beyond physical reconstruction and adopt the rebuilding of social cohesion, psychosocial support, and institutional trust as primary objectives.
Benzer Tezler
- Deprem sonrası Antakya: Afet yönetimi ve göç üzerine yerel deneyimler
Post-disaster Antakya: Local experiences on disaster management and migration
SEMRA KARA
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
SosyolojiAdana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji ÜniversitesiKent Çalışmaları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. LEVENT DUMAN
- Resilience and recovery in Hatay province: Multidimensional challenges and responses aftermath of 2023 earthquake
Hatay'da direnç ve iyileşme: 2023 depremleri sonrası çok boyutlu zorluklar ve yanıtlar
IVAN LWANGA
Yüksek Lisans
İngilizce
2026
Kamu YönetimiGaziantep ÜniversitesiGöç Çalışmaları Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SEMRA AKAY
- Afet yönetimi kapsamında depreme müdahale yeterliliği üzerine sosyolojik bir araştırma: Malatya ili örneği
A sociological evaluation on the adequacy of response to earthquake in the scope of disaster management: The case of Malatya province
BİLGENUR BİLGE
- Afet yönetiminin toplumsal cinsiyet boyutu: 6 Şubat Kahramanmaraş depremi
Gender dimension of disaster management: 6 February Kahramanmaraş earthquake
BERRA HAYAL BAKOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Sosyolojiİstanbul ÜniversitesiKadın Çalışmaları Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. ÖZGÜN AKDURAN EROL
- Kahramanmaraş merkezli depremlerin muhasebe meslek mensupları üzerindeki etkileri: Deprem bölgesinde seçilmiş illerde karma yöntem araştırması
The impact of the kahramanmaraş-centered earthquakes on accounting professionals: A mixed-methods study in selected provinces of the earthquake zone
MEHMET MURAT ŞENOL
Doktora
Türkçe
2025
İşletmeSivas Cumhuriyet ÜniversitesiMuhasebe, Finans ve Bankacılık Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YAKUP ÜLKER