Din kültürü ve ahlak bilgisi dersi 2024 yılı öğretim programının kök değerler açısından incelenmesi
An analysis of the 2024 religious culture and moral knowledge curriculum in terms of core values
- Tez No: 1024676
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYNUR PALA
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Manisa Celal Bayar Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, 2024 yılında uygulamaya konulan Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli doğrultusunda yapılandırılan 4-8. Sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi (DKAB) Öğretim Programı'nın, belirlenen“kök değerler”açısından bütüncül bir yaklaşımla incelenmesini konu edinmektedir. Araştırmanın temel amacı, yeni müfredat mimarisinin felsefi iddiaları olan“Erdem-Değer-Eylem (EDE)”çerçevesi ile somut program bileşenleri arasındaki aksiyolojik uyumu ortaya koymaktır. Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden“doküman analizi”deseni benimsenmiş; ilkokul 4. sınıf ile ortaokul 5, 6, 7 ve 8. sınıf düzeylerine ait resmi öğretim programı metinleri inceleme nesnesi olarak seçilmiştir. Verilerin toplanması ve çözümlenmesinde, araştırmacı tarafından geliştirilen“Kök Değer Kodlama ve Analiz Anahtarı”kullanılmıştır. Çalışma kapsamında; programın içerik çerçevesi, öğrenme kanıtları, öğretme-öğrenme uygulamaları ve farklılaştırma stratejileri olmak üzere dört temel müfredat sütunu; adalet, dostluk, dürüstlük, öz denetim, sabır, saygı, sevgi, sorumluluk, vatanseverlik ve yardımseverlik şeklinde tanımlanan on kök değer ekseninde 25 ünite bazında taranmıştır. Bu süreçte program metnindeki diğer özgün değer ifadeleri (merhamet, temizlik, çalışkanlık vb.) bu kök değerlerin alt bileşenleri olarak kategorize edilerek veriler frekans ve yüzde analizleri ile sayısallaştırılmıştır. Araştırma sonucunda, kök değerlerin 4. sınıftan 8. sınıfa doğru basit ahlaki alışkanlıklardan, entelektüel ve toplumsal sorumluluğu yüksek bir şahsiyet inşasına doğru (bilişsel, duyuşsal ve sosyal becerilerle desteklenen)“dikey bir izlek”takip ettiği görülmüştür. Programın bütününde örtük değer ve beceri sıklığının yüksekliği, Maarif Modeli'nin değerleri doğrudan bir telkin olmaktan çıkarıp, beceri temelli“süreç odaklı”bir yaşantı içerisine entegre ettiğini doğrulamaktadır. Çalışma, 2024 DKAB Öğretim Programı'nın değer temellerini makro ölçekte inceleyerek, hem din eğitimi alanyazınına güncel veriler sunmakta hem de program geliştiricilere, ders kitabı yazarlarına ve eğitimcilere pedagojik bir referans noktası sağlamaktadır.
Özet (Çeviri)
This study focuses on a holistic examination of the 4th-8th Grade Religious Culture and Moral Knowledge (RCMK) Curriculum, which was restructured in line with the“Türkiye Century Maarif Model”(TCMM) implemented in 2024, in terms of defined“root values.”The primary objective of this research is to reveal the axiological alignment between the“Virtue-Value-Action”(VVA) framework—the philosophical claim of the new curriculum architecture—and the concrete curriculum components. In this study, a“document analysis”design, a qualitative research method, was adopted; official curriculum texts belonging to primary school 4th grade and secondary school 5th, 6th, 7th, and 8th grade levels were selected as the object of study. The“Root Value Coding and Analysis Key,”developed by the researcher, was utilized for data collection and analysis, and the obtained data were quantified through frequency and percentage analyses. Within the scope of the study, the four fundamental curriculum pillars—content framework, learning evidence, teaching-learning applications, and differentiation strategies—were scanned across 25 units based on ten root values defined as justice, friendship, honesty, self-regulation, patience, respect, love, responsibility, patriotism, and benevolence. The findings indicate that root values follow a“vertical progression”from 4th to 8th grade, moving from simple moral habits to the construction of a personality with high intellectual and social responsibility (supported by cognitive, affective, and social skills). The high frequency of implicit values and skills throughout the curriculum confirms that the Maarif Model transforms values from being direct suggestions into a skill-based,“process-oriented”life experience. This study maps the axiological anatomy of the 2024 RCMK Curriculum at a macro level, providing current data for the religious education literature while serving as a pedagogical reference point for curriculum developers, textbook authors, and educators.
Benzer Tezler
- Ortaöğretim din kültürü ve ahlak bilgisi dersi öğretim programının küresel yetkinlik açısından incelenmesi
Examination of the secondary religion culture and moral information course curriculum in terms of global competence
SELİN ÖCAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDULLAH ŞAHİN
- Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli bağlamında hazırlanan Ortaöğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretim Programına yönelik karşılaştırmalı bir inceleme (2018 ve 2024 öğretim programları)
A comparative study of the High School Religion Culture and Moral Knowledge Curriculum prepared in the context of the Century Of Türkiye Education Model (2018 and 2024 curriculum programs)
MURAT DEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
DinIğdır ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET AYDIN
- Din kültürü ve ahlak bilgisi dersinde çok boyutlu adalet değeri eğitimine yönelik bir eylem araştırması
An action research toward multidimensional justice value education in the religous culture and moral education course
NESLİHAN ASİL
Doktora
Türkçe
2026
DinMarmara ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EMİNE KESKİNER
- Din öğretiminde öğretmen yetiştirme
Başlık çevirisi yok
HABİP GÜMÜŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
1999
Eğitim ve ÖğretimHarran ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ŞÜKRÜ KEYİFLİ
- Psiko-sosyal açıdan Türkiye'de din eğitimine ilişkin bir değerlendirme
A summarized phsycho-social aspect of religious training in Turkey
EBUBEKİR SIDDIK DİKMENER
Yüksek Lisans
Türkçe
1998
DinSelçuk ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. HASAN YILMAZ