Sevfoluranın genotoksik etkisinin alkali halo ve alkali comet teknikleriyle meme kanserli hastalarda incelenmesi
Determination of genotoxic effect of sevoflurane by alkaline halo and alkaline comet assays in breast cancer patients
- Tez No: 118058
- Danışmanlar: PROF.DR. SEMRA SARDAŞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eczacılık ve Farmakoloji, Onkoloji, Pharmacy and Pharmacology, Oncology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2002
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gazi Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Farmasötik Toksikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
94 VI. ÖZET Anestezinin kullanıldığı ilk yıllardan beri inhalasyon anesteziklerinin hem hastalar hem de ameliyathane, personeli için sağlık riski yaratabileceği tartışılmaktadır. Sevofluran, florlu inhalasyon ajanlarından biridir ve ilk kez 1968 yılında sentezlenmiştir. Ancak anestezide kullanımı organik ve inorganik flor bileşiklerine metabolize olması ve karbondioksit absorbanları ile parçalanarak nefrotoksik ürünler meydana getirmesi nedeniyle sınırlanmıştır. Sevofluranın tekrar anesteziye girişi 1990 yılında Japonya'da yaygın olarak kullanımıyla başlamıştır ve Amerika, İngiltere ve birçok Avrupa ülkesinde halen kullanılmaktadır. Ancak kimyasal olarak sevoflurana benzer olan diğer halojenli anesteziklerin ve özellikle de halotan ve isofluranın nefrotoksik, hepatotoksik ve genotoksik etkilerinin bazı çalışmalarda gösterilmesi nedeniyle sevofluran ile yapılan toksisite çalışmaları da artmıştır. Sevofluranın genotoksik etkisiyle ilgili sınırlı sayıda çalışma olması nedeniyle bu etkinin mekanizması tam olarak bilinmemektedir Ancak son yıllarda bu etkinin, sevofluranın karbondiokst absorbanları ile ekileşmesi sonucunda meydana gelen ve Compound A, B, C, D ve E olarak isimlendirilen bileşiklerden vinil eter yapısında ve alkilleyici bir ajan olan Compound A nedeniyle olduğu düşünülmektedir. Bu çalışmanın deney grubunu operasyon (mastektomi) sırasında sevoflurana maruz kalan ve sigara içmeyen, 15 kadın meme kanser95 hastası ve kontrol grubunu da yaşları deney grubu ile uyumlu olan ve sigara içmeyen sağlıklı kadın bireyleri oluşturmaktadır. Meme kanserli hastalarda muhtemel genotoksik etkinin belirlenmesi amacıyla güncel sitogenetik yöntemlerden alkali comet ve alkali halo yöntemleri kullanılmış ve sonuçlar istatistiksel olarak değerlendirilmiştir. Preoperatif dönemdeki meme kanser hastaları ile kontrol grubu arasında DNA hasarı her bir birey için alkali halo yöntemiyle 50 hücrede NSF (Nükleer Yayılma Faktörü) hesaplanmak suretiyle incelenmiş ve deney grubundaki ortalama NSF değerleri (12.33±6.14) kontrol grubundaki değerlerle (2.06±2.09) kıyaslandığında istatistiksel olarak anlamlı bir artış (p<0.0001) bulunmuştur. Aynı iki gruptaki DNA hasan alkali comet yöntemiyle de değerlendirilmiş ve deney grubundaki ortalama total migrasyon değerleri (36.30±11.39) kontrol grubundaki değerlerle (7.20±2.15) kıyaslandığında istatistiksel olarak anlamlı bir artış (p<0.0001) bulunmuştur. Operasyon sırasında ortalama 130.67±16.57 dakika sevoflurana maruz kalan meme kanserli hastalarda, sevofluranın genotoksik etkisi operasyonun 120. dakikasında alınan numunelerde alkali comet ve alkali halo yöntemleriyle incelenmiş ve sonuçlar istatistiksel olarak değerlendirilmiştir. Ayrıca oluşan hasarın ne kadar sürede tamir edildiğinin96 belirlenmesi amacıyla operasyondan sonraki 5. günde alınan numunelerde de DNA hasarı alkali halo ve comet yöntemleriyle incelenmiş ve değerlendirilmiştir. Preoperatif dönemdeki deney grubunda alkali comet tekniği ile saptanan ortalama total migrasyon değerleriyle (36.30±1 1.39) operasyonun 120. dakikasında alınan numunelerdeki ortalama total migrasyon değerleri (79.66±15.28) kıyaslandığında istatistiksel olarak anlamlı bir artış (p<0.0001) bulunmuştur. Operasyondan sonraki 5. günde alınan numunelerdeki ortalama total migrasyon değerleriyle (43.40±12.19) operasyonun 120. dakikasında alınan numunelerdeki ortalama total migrasyon (79.66±15.28) değerleri karşılaştırıldığında ise anlamlı bir düşüş (p<0.0001 ) görülmüştür. Preoperatif dönemdeki deney grubunda alkali halo tekniği ile bulunan ortalama NSF değerleriyle (12.33±6.14) operasyonun 120. dakikasında alınan numunelerdeki ortalama NSF değerleri (38.24±14.14) kıyaslandığında istatistiksel olarak anlamlı bir artış (p<0.0001) bulunmuştur. Operasyondan sonraki 5. günde alınan numunelerdeki ortalama NSF değerleriyle (17.89±9.44) operasyonun 120. dakikasında alınan numunelerdeki ortalama NSF değerleri (38.24±14.14) karşılaştırıldığında ise anlamlı bir düşüş (p<0.001) görülmüştür."97 Sonuç olarak mastektomi sırasında sevofluran anestezisine maruz kalan meme kanserli hastalarda DNA hasarı ve meme kanserinin genotoksik etkisi hem alkali halo hem de comet teknikleriyle gösterilmiştir. Ayrıca sevofluranın neden olduğu genotoksik etkinin maruziyetten sonraki 5. günde büyük ölçüde onarıldığı ve dolayısıyla bu etkinin geri dönüşümlü olduğu elde edilen sitogenetik bulgularla belirlenmiştir. Ancak DNA onarımı, genetik bozukluğu olan hastalarda (Xeroderma pigmentosum, Ataxia telangiectasia, Fanconi anemisi, Bloom sendromu vs), diabet, malignite, ileri yaş, genetik farklılıklar, kimyasallara maruziyet gibi bazı durumlarda her zaman etkili olmadığından, sevofluran anestezisinin geri dönüşümsüz DNA hasarına ve ciddi sağlık problemlerine neden olabileceği açıktır, özellikle tekrarlayan anestezi alan hastalarda DNA hasarının tespiti oldukça önemlidir ve çeşitli anestezik gazlara maruziyet sonucunda oluşabilecek hasarın tespiti için alkali halo ve comet gibi genotoksisite testlerinden yararlanılabilir. Yukarıda belirtilen sonuçlar alkali halo tekniğinin comet tekniği ile benzer hassasiyette olduğunu açıkça göstermektedir. Ayrıca tekniğin avantajları da göz önüne alındığında alkali halo tekniğinin hızlı, basit, hassas ve güvenilir bir metot olduğu ve memeli hücrelerinde tek sarmal DNA kırıklarının tayininde kullanılabileceği görülmektedir.
Özet (Çeviri)
98 VII.SUMMARY Starting from the early years of anesthesia, the health risk of inhalation anesthetics to both patients and operating room personnel have been discussed. Sevoflurane is one of the flourinated inhalation anesthetics and was first synthetized in 1968. However its usage was limited due to its metabolism to organic and inorganic flouride compounds and its degradation to nephrotoxic products with carbondioxide absorbents. The widely usage of sevoflurane in anesthesia first started in Japan in 1990 and became very common in USA, England and in most European countries. However the studies about the toxicity of sevoflurane were increased after the determination of nephrotoxic, hepatotoxic and genotoxic potentials of other halogenated anesthetics like halothane and isoflurane. The mechanism of sevoflurane genotoxicity is not clear because of the limited studies. However in recent years this effect is thought to be resulted from Compound A, which has a vinyl ether structure, an alkylating agent which is one of the degradation products of sevoflurane besides other compounds like B, C, D, E that are produced during interaction with carbondioxide absorbents. This study was comprised of 15 non-smoking female breast cancer patients who were exposed to sevoflurane during operation (mastectomy)99 and age-matched 15 non exposed and non-smoking healthy female control individuals. Two current cytogenetic methods; alkaline halo and comet assays, were applied to detect possible genotoxic effect of sevoflurane in breast cancer patients, and the results were evaluated statistically. The DNA damage in preoperative breast cancer patients and in control group is detected with alkaline halo assay by calculating NSF (Nucleer Spreading Factor) in 50 cells for each sample, and statistically significant (pO.0001) increase was found in the mean NSF values of the patient group (12.33±6.14) as compared with the values in control group (2.06±0.93). The DNA damage detected in both groups by comet assay was statistically significant (p<0.0001) with increased mean total migration in breast cancer patients 36.30±1 1.39 as compared with the control group (7.20±2.15). The genotoxic effect of sevoflurane in breast cancer patients who were exposed to sevoflurane for 130.67±16.57 min. during operation was detected by alkaline halo and comet assays in samples taken at 120. min of operation and the results were evaluated statistically. Furthermore, to examine the repair of the damage the alkaline halo and comet assays100 were used and the DNA damage was evaluated in samples which were taken on the following 5th day of the operation. A statistically significant increase (p<0.0001) was found when the mean total migration values observed by the comet assay in preoperative study group (36.30±11.39) as compared with the mean total migration values observed in samples taken at 120. min of operation (79.66±15.28). And a statistically significant decrease (p<0.0001) was observed in mean total migration values which were detected on the following 5th day (43.40±12.19) as compared with the mean total migration values observed in samples taken at 120. min of operation (79.66±15.28). A statistically significant increase (p<0.0001) was found when the mean NSF values observed by the alkaline halo assay in preoperative study group (12.33±6.14) as compared with the mean NSF values observed in samples taken at 120. min of operation (38.24±14.14), and a statistically significant decrease (p<0.001) was examined in NSF values which were observed on the following 5th day (17.89±9.44) as compared with the NSF values observed in samples taken at 120. min. of operation (38.24±14.14).101 In conclusion, the DNA damage in breast cancer patients before and after sevoflurane exposure is detected by alkaline halo and comet techniques. Furthermore the genotoxic effect of sevoflurane is reversible due to its repair on the following 5th day of exposure as seen from the cytogenetic findings. However DNA repair is not always effective in patients with genetic defects like xeroderma pigmentosum, ataxia telangiectasia, fanconi's anemia, bloom's syndrome and in diabet, malignancy, genetic differences, chemical exposure and aging, the sevoflurane anesthesia may induce irreversible DNA damage and serious health problems. Determination of DNA damage in patients especially of repeated anesthesia is very important and genotoxicity tests such as alkaline halo and comet assays can be used to clarify the damage that might appear with exposure to various anesthetic gases. The results illustrated above provide a clearcut demonstration that the sensitivity of the alkaline halo assay is basically identical to that of the comet assay. Furthermore when the advantages of the assay is taken into consideration, the alkaline halo assay seems to be a rapid, simple, sensitive, and reliable method and can be utilized for the assessment of DNA single strand breakage in individual mammalian cells.
Benzer Tezler
- Desfluranın genotoksik etkisinin alkali comet yöntemiyle insan lenfositlerinde incelenmesi ve tavşan lenfositlerinde sevofluran ile karşılaştırılması
Assessment of the genotoxic effect of desflurane in human lymphocytes and comparison with sevoflurane in rabbit lymphocytes using alkali comet assay
LALE KARABIYIK
Doktora
Türkçe
2007
Anestezi ve ReanimasyonGazi ÜniversitesiFarmasötik Toksikoloji Ana Bilim Dalı
PROF.DR. SEMRA ŞARDAŞ
- Sevofluranın DNA hasarı üzerine etkilerinin benign ve malign olgularda comet assay yöntemi ile değerlendirilmesi
DNA damage evaluated using the alkaline comet assay in benign and malign patients anesthesied with sevoflurane
ŞEBNEM ERTÜRK (KISA)
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2001
Anestezi ve ReanimasyonAnkara ÜniversitesiAnesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
PROF.DR. OYA ÖZATAMER
- Tavşanlarda akut alt ekstremite iskemi-reperfüzyon hasarı sonucu oluşan serbest oksijen radikalleri ve DNA hasarı üzerine sevofluran ve propofolün etkilerinin karşılaştırılması
Comparison of the effects of sevoflurane and propofol on lower extremity acute ischemia-reperfusion damage in rabbits
SEMA ÖNCÜL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2009
Anestezi ve ReanimasyonGazi ÜniversitesiAnesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. LALE KARABIYIK
- Sevofluran`ın azotprotoksit veya remifentanil ile birlikte kullanımının DNA hasarı üzerine etkileri
The effects of sevoflurane combinede with remifentanyl or nitrouseoxide or DNA damage
FİLİZ ALKAYA ALVER
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2005
Anestezi ve ReanimasyonAnkara ÜniversitesiAnesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
PROF.DR. OYA ÖZATAMER
- Sevofluranın insan safen veni üzerine direkt vasküler etkileri ve etki mekanizmaları
Başlık çevirisi yok
FEYZA ÖLÇER
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2005
Anestezi ve ReanimasyonSelçuk ÜniversitesiAnesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. ATİLLA EROL