Translation of medical terms in light of Vinay and Darbelnet's translation procedures: A case study on medical thrillers the Apprentice and the Sinner by Tess Gerritsen
Tıbbi terimlerin Vinay ve Darbelnet'nin çeviri yöntemleri ışığında çevrilmesi: Tess Gerritsen'ın Çırak ve Günahkâr adlı tıbbi gerilim romanları üzerine bir örnek olay çalışması
- Tez No: 548618
- Danışmanlar: PROF. DR. ASALET ERTEN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Mütercim-Tercümanlık, Translation and Interpretation
- Anahtar Kelimeler: Tıbbi Terimler, Tess Gerritsen, Tıp Dili, Tıp Çevirisi, Vinay ve Darbelnet'nin Çeviri Prosedürleri, Gerritsen, Tess, Roman, Vinay ve Darbelnet metodu, Çeviri, Çeviri bilim, Çeviri yöntemleri, Medical Terms, Tess Gerritsen, Medical Language, Medical Translation, Vinay and Darbelnet's Translation Procedures, Gerritsen, Tess, Novel, Vinay and Darbelnet method, Translation, Science of translation, Translation methods
- Yıl: 2019
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Mütercim Tercümanlık Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Mütercim Tercümanlık (ingilizce) Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Tıp tarihi antik medeniyetlere kadar uzanır ve tıp, her zaman çok değer verilen bir alan olmuştur. Her medeniyet veya topluluk, çeşitli sağlık sorunlarının üstesinden gelebilmek için kendi yöntemlerini, prosedürlerini veya çarelerini geliştirmiştir. Bu değerli bilgilerin günümüze aktarılmasında ise çevirinin rolü bilhassa önemlidir. Çok eski bir bilimsel çeviri alanı olarak nitelendirilmenin karşılığında tıp çevirisi, çeviri açısından sebep olduğu zorlukları da beraberinde getirir. Tıp dilinin bu dili diğerlerinden ayıran, dikkat çekici özellikleri vardır; bunlar arasında kısaltmaların, eponimlerin ve Latince ve Grekçe köklerin, ön eklerin ve son eklerin yoğun şekilde kullanımı sayılabilir. Ancak, bu özellikler çeviri konusunda sıkıntı yaratabilir ve bunların dikkatle ele alınması gerekir. Bununla birlikte, tıbbi içerik sadece sağlık ile ilgili bilgilendirici metinlerde bulunmaz, aynı zamanda kurgusal eserlerde de bu tür içeriğe sıkça yer verilebilir. Bu çalışmada Tess Gerritsen'ın Çırak ve Günahkâr adlı eserleri yoğun tıbbi içerik kullanımı açısından ele alınmış ve bu içeriğin, hem tıp dilinin kendine has özellikleri hem de eserlerin hedef kitlesi ve ana karakterlerinin meslekleri sebebiyle çevirmenler için bir ikilem oluşturabileceği göz önünde bulundurulmuştur. Bu bağlamda, Vinay ve Darbelnet çevirmenlerin bu tür zorlukların üstesinden gelmesine yardımcı olabilecek bazı çeviri prosedürleri ileri sürmüştür. Tıbbi terimlerin çevirisinde uygulanan prosedürlerin ve tekniklerin tespit edilebilmesi amacıyla söz konusu kitaplar titizlikle okunmuş ve taranmış ve tüm tıbbi terimler Türkçe çevirileri ile birlikte not edilmiştir. Tüm terimler arasından ix rastgele olarak seçilen toplam yüz tıbbi terim Vinay ve Darbelnet'nin prosedürleri ışığında incelenmiş, hangi prosedürlerin en sık tercih edildiği belirlenmiş ve çevirmenlerin, Vinay ve Darbelnet tarafından önerildiği üzere doğrudan çeviri yöntemlerini ne ölçüde kullandıkları tartışılmıştır. Ayrıca çevirmenlere rehberlik etmek ve çeviri sürecinde yapılan hataları en az düzeye indirmek amacıyla ilgili tıbbi terimlerin diğer olası çevirilerine de uygun şekilde yer verilmiştir.
Özet (Çeviri)
The history of medicine dates back to ancient civilisations and the field of medicine has always been valued greatly. Each civilisation or community has developed their own methods, procedures, or remedies to overcome various health problems. Translation have played a significant role in transferring this valuable knowledge up to date. In return for being referred to as a very old field of scientific translation, medical translation has its own challenges to offer to translators. Medical language has distinctive features that draw attention, such as high number of acronyms, eponyms, Latin and Greek roots, prefixes and suffixes. However, these very characteristics also pose difficulties for translators and require special caution. Notwithstanding, medical content is not only included in health-related informative texts, but it may also heavily be found in fictional works. The Apprentice and The Sinner by Tess Gerritsen are reviewed in this thesis regarding the intense use of medical content, considering it may cause a dilemma for translators not only due to the medical language itself but also because of their respective target audience and the professions of main characters. In this sense, Vinay and Darbelnet suggest a number of translation procedures that may help translators to overcome challenges. In order to detect the procedures and techniques applied while translating medical terms, these books are meticulously read and scanned, and all medical terms are noted with their Turkish translations. A total of one hundred randomly selected medical terms are reviewed in light of Vinay and Darbelnet's procedures, the methods that are used the most vii are identified, and it is discussed to what extent translators apply direct translation methods, as prescribed by Vinay and Darbelnet. Furthermore, other possible translations, as applicable, are provided with an aim to guide translators and help them to minimise potential mistakes made during translation process.
Benzer Tezler
- The translation of medical texts: A case study on Arthur C. Guyton and John E. Hall's textbook of medical physiology
Tıp metinlerinin çevirisi: Arthur C. Guyton ve John E. Hall'ın tıbbi fizyoloji kitabına yönelik bir durum çalışması
MEHMET CEM ODACIOĞLU
Yüksek Lisans
İngilizce
2011
Mütercim-TercümanlıkHacettepe ÜniversitesiÇeviribilim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ASALET ERTEN
- Nükleer rezonasta moleküler yapıların incelenmesi (yapısal faz geçiş kuramları üzerine bir inceleme)
Başlık çevirisi yok
ABDURRAHMAN ANDİÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Fizik ve Fizik MühendisliğiUludağ ÜniversitesiFizik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYTAÇ YALÇINER
- 1,3-difenil-4,5-bis(hidroksiimino)-imidazolidin ve Ni(II), Cu(II), Pd(II), UO2(VI) komplekslerinin sentezi
Başlık çevirisi yok
VEFA AHSEN
Doktora
Türkçe
1984
Kimya MühendisliğiUludağ ÜniversitesiKimya Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖZER BEKAROĞLU
- He-Ne laserinin yapımı
Başlık çevirisi yok
AKİF ÖZBAY
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Fizik ve Fizik MühendisliğiGazi ÜniversitesiFizik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ATİLLA ÖZMEN
- Katı-hal lazerleri
Solid-state lasers
BURHAN DAVARCIOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Fizik ve Fizik MühendisliğiGazi ÜniversitesiFizik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ATİLLA ÖZMEN